European Economic
and Social Committee
Η εταιρική δέουσα επιμέλεια όσον αφορά τη βιωσιμότητα: γραφειοκρατικό τέρας ή χρήσιμο βοήθημα;
της Antje Gerstein, μέλους της Ομάδας των Εργοδοτών της ΕΟΚΕ
Στις 23 Φεβρουαρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την πρότασή της με θέμα την οδηγία σχετικά με την εταιρική δέουσα επιμέλεια όσον αφορά τη βιωσιμότητα, η οποία καθορίζει ένα υποχρεωτικό πλαίσιο για τις εταιρείες ώστε να εντοπίζουν και να αντιδρούν στις δυσμενείς επιπτώσεις στο περιβάλλον και στα ανθρώπινα δικαιώματα σε ολόκληρη τη δομή τους και την αξιακή αλυσίδα τους.
Δυστυχώς, η πρόταση, ως έχει, δεν ανταποκρίνεται στους επιδιωκόμενους σκοπούς. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η ίδια η επιτροπή ρυθμιστικού ελέγχου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχει επισημάνει σοβαρές ελλείψεις στην εκτίμηση αντικτύπου: για παράδειγμα, η περιγραφή του προβλήματος είναι ασαφής και η υποβολή εκθέσεων θα πρέπει να ευθυγραμμίζεται καλύτερα με άλλες πρωτοβουλίες.
Πρέπει οι συννομοθέτες να εγκαταλείψουν τις διατάξεις που απλώς επιβάλλουν υποχρεώσεις και, αντ’ αυτών, να ακολουθήσουν μια προσέγγιση με γνώμονα τις διαδικασίες και βασισμένη στην ενεργό συμμετοχή και στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης. Τούτο σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις πρέπει να σχεδιάζουν τις διαδικασίες δέουσας επιμέλειας για τα ανθρώπινα δικαιώματα με γνώμονα τον κίνδυνο και με τρόπο ανάλογο του δυνητικού και πραγματικού τους αντικτύπου.
Καθότι οι εταιρείες χρειάζονται ασφάλεια δικαίου και πρέπει να ελαχιστοποιούν τους κινδύνους ευθύνης τους, ενδέχεται να αισθάνονται την ανάγκη να συντέμνουν τις αλυσίδες εφοδιασμού και να αποσύρονται από περιοχές με δυνητικά προβληματικές καταστάσεις σε θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Τούτο θα μπορούσε να έχει σοβαρές επιπτώσεις, καθότι θα πληγεί το παγκόσμιο εμπόριο και πολλοί εργαζόμενοι στις αναπτυσσόμενες και τις αναδυόμενες χώρες θα χάσουν τη δουλειά τους.
Τόσο στη γνωμοδότηση της επιτροπής ρυθμιστικού ελέγχου όσο και στη γνωμοδότηση της ΕΟΚΕ με τίτλο «Βιώσιμη εταιρική διακυβέρνηση» (INT/973) τονίζεται η ανάγκη για ρυθμιστική και πολιτική αρτιότητα. Οι κατευθυντήριες αρχές των Ηνωμένων Εθνών για τις επιχειρήσεις και τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι αντίστοιχες κατευθυντήριες γραμμές του ΟΟΣΑ αποτελούν τα σημεία αναφοράς για τον σαφή καθορισμό των καθηκόντων και των υποχρεώσεων όλων των συναρμοδίων φορέων και οφείλουμε να τα τηρούμε.
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πρέπει να αποφασίσουν εάν επιθυμούν να προσεγγίζουν τις βιώσιμες παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού με τρόπο εποικοδομητικό, βασισμένο στις εταιρικές σχέσεις, μακρόπνοο, προσανατολισμένο στα αποτελέσματα και στον πραγματικό κόσμο. Επιθυμούν άραγε να μεριμνήσουν για την καλύτερη ευθυγράμμιση όσων παράλληλων πρωτοβουλιών αφορούν τα προϊόντα; Εάν ναι, τότε πρέπει να γίνουν ακόμη πολλά. Από την πλευρά μας, μπορούμε να διαβεβαιώσουμε τους συννομοθέτες ότι οι εργοδότες δεσμεύονται να κάνουν ό,τι τους αναλογεί για την εκπλήρωση του εγχειρήματος. Η υπό εξέταση πρόταση οδηγίας πραγματεύεται τη βασική δραστηριότητα των μελών μας και, συνεπώς, δεν μπορούμε παρά να φροντίσουμε για την καταλληλότητά της!
Το πλήρες κείμενο έχει αναρτηθεί στο ενημερωτικό δελτίο της Ομάδας των Εργοδοτών: https://www.eesc.europa.eu/el/newsletters/group-1-newsletter/employers-group-newsletter-july-2022