Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Bałkanów Zachodnich EKES-u, które miało miejsce w dniach 30 września – 1 października w Skopje, rzuciło jasne światło na aktualną sytuację dotyczącą wyraźnej perspektywy przystąpienia krajów tego regionu do UE, oraz na aktywne zaangażowanie społeczeństwa obywatelskiego w te wysiłki.

Forum, zorganizowane przez Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny we współpracy z Komisją Europejską i Radą Współpracy Regionalnej, odbyło się w odpowiednim momencie, na kilka dni przed szczytem UE-Bałkany Zachodnie w Brdzie w ramach słoweńskiej prezydencji w Radzie UE.

Premier Republiki Macedonii Północnej Zoran Zaew stwierdził: Wzmocnienie procesu akcesyjnego – który jest wiarygodną perspektywą oferowaną Bałkanom Zachodnim przez UE – jest właściwym tematem podjętym we właściwym czasie z powodu narzuconej blokady rozszerzenia.

Przewodnicząca EKES-u Christa Schweng potwierdziła zdecydowane poparcie Komitetu dla rozszerzenia UE o kraje tego regionu.
Naprawdę wierzę w to, że miejsce Bałkanów Zachodnich jest w UE – oznajmiła. Nie możemy też zapominać o tym, że każda dyskusja na temat rozszerzenia jest pośrednio dyskusją na temat przyszłości Europy, a społeczeństwo obywatelskie, zarówno z tego regionu, jak i z UE, powinno być w pełni zaangażowane w ten proces – dodała.

Komisarz do spraw sąsiedztwa i rozszerzenia Olivér Várhelyi stwierdził z kolei: Droga do UE jest długa, skomplikowana i pełna wyzwań. Ale ci, którzy są naprawdę zdeterminowani, by ją pokonać, zrobią to. Nie mam żadnych wątpliwości, że przyszłość Bałkanów Zachodnich jest w Unii Europejskiej.

W podobnym tonie wypowiedział się Gašper Dovžan, sekretarz stanu w słoweńskim ministerstwie spraw zagranicznych, który stwierdził, że rozszerzenie jest logicznym krokiem i wzajemnie korzystnym procesem wymagającym ambicji i odporności.

Społeczeństwo obywatelskie musi być aktywnie zaangażowane w proces akcesyjny

Biljana Spasovska z Bałkańskiej Sieci Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego (BCSDN) wyraziła zaniepokojenie kurczeniem się przestrzeni działania i zmniejszeniem finansowania dla społeczeństwa obywatelskiego, twierdząc, że podważono podstawowe wolności, zwłaszcza podczas pandemii.

Uczestnicy forum podkreślili znaczenie zapewnienia wolności zrzeszania się i przestrzeni sprzyjającej społeczeństwu obywatelskiemu.

Omówiono także wytyczne dotyczące wdrażania Zielonego programu działań i planu gospodarczo-inwestycyjnego dla Bałkanów Zachodnich. Ich powodzenie będzie jednak zależało od znaczącego włączenia i aktywnego udziału społeczeństwa obywatelskiego w kształtowaniu polityki.

We wszystkich krajach regionu należy zreformować finansowanie publiczne dla organizacji społeczeństwa obywatelskiego, które muszą być niezależne i wolne od wpływów politycznych.

Deklarację końcową 8. Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Bałkanów Zachodnich zamieszczono tutaj. (at)