EKES ocenia, że propozycje Komisji dotyczące wzmocnienia dialogu społecznego w państwach członkowskich i UE są konieczne i na czasie, ale wzywa do podjęcia dodatkowych kroków. Potrzebne są działania na rzecz poprawy konsultacji krajowych z partnerami społecznymi, zasięgu negocjacji zbiorowych na poziomie krajowym i europejskim oraz wdrażania porozumień partnerów społecznych.

Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny z zadowoleniem przyjął niedawną inicjatywę Komisji Europejskiej dotyczącą wzmocnienia i propagowania dialogu społecznego w UE. Zwrócił jednak uwagę na problemy wymagające rozwiązania, by dialog społeczny miał rzeczywiste znaczenie i był skuteczny na poziomie krajowym i europejskim.

W opinii przyjętej na kwietniowej sesji plenarnej EKES przeanalizował niedawny komunikat Komisji dotyczący wzmocnienia dialogu społecznego oraz wniosek dotyczący zalecenia Rady w tej sprawie.

Ostrzegł, by nie zakładać z góry, że wynik dialogu społecznego będzie pozytywny, i zalecił Komisji przeanalizowanie sprawdzonych modeli krajowych, regionalnych i sektorowych, aby zrozumieć, dlaczego działają one dobrze.

Zamiar Komisji, by wzmocnić dialog społeczny, należy przyjąć z uznaniem. Jednocześnie w naszej opinii zalecamy podjęcie dalszych kroków, np. w kwestii poprawy społecznych rozmów trójstronnych na poziomie krajowym, zwiększenia zakresu rokowań zbiorowych oraz wykorzystania dyrektyw Rady, by opracować jasne zasady wdrażania porozumień partnerów społecznych, powiedział sprawozdawca opinii Pekka Ristelä.

Zdaniem EKES-u rzeczywisty dialog społeczny musi obejmować reprezentatywnych i uznawanych partnerów społecznych posiadających wiedzę, zdolności techniczne i odpowiednio szybki dostęp do informacji. Wymaga to również woli politycznej i zaangażowania w ten proces. Konieczne jest poszanowanie niezależności i praw partnerów społecznych, takich jak prawo do zrzeszania się i do rokowań zbiorowych, oraz odpowiednie warunki prawne i instytucjonalne.

Uważamy, że proponowane zalecenie będzie właściwym narzędziem wspierania tego procesu, jeżeli zawierać będzie jasne i skuteczne przepisy dotyczące monitorowania zaproponowane pierwotnie przez Komisję. Z dyskusji między państwami członkowskimi wynika, że od samego początku jest to problematyczne. Ostateczny tekst zalecenia wykaże, czy istnieje rzeczywista wola polityczna, by faktycznie wzmocnić ten proces, powiedziała współsprawozdawczyni Marija Minczewa.

Aby zaradzić temu, że w niektórych państwach członkowskich społeczne rozmowy trójstronne mają raczej formalny, a nie merytoryczny charakter, EKES proponuje ustanowienie wspólnych skutecznych ram angażowania partnerów społecznych na poziomie krajowym. Zaleca, by Komisja podejmowała działania, jeżeli partnerzy społeczni nie są odpowiednio uwzględniani.

Zauważa również, że dialog obywatelski obejmujący szerszą grupę zainteresowanych stron i tematów to odrębny proces. Rozróżnienie to należy również wprowadzić odnośnie do wspierania budowania zdolności partnerów społecznych i społeczeństwa obywatelskiego. (ll)