EKES wzywa do stworzenia otwartej i bezpiecznej strefy Schengen

Wojna w Ukrainie, która spowodowała bezprecedensowy napływ uchodźców szukających schronienia w UE, wskazuje na pilną potrzebę skutecznych, ludzkich i humanitarnych wspólnych europejskich przepisów dotyczących migracji i azylu w otwartej, ale równie bezpiecznej strefie Schengen, zgodnie z opinią Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (EKES-u) przyjętą na sesji plenarnej w maju.

Rosyjska wojskowa agresja na Ukrainę całkowicie zmieniła sytuację. Jest to największe zagrożenie dla funkcjonowania strefy Schengen i bezpieczeństwa UE w całej jej historii. Przerażające wydarzenia w Ukrainie potwierdzają, że bezpieczeństwo zewnętrznych granic strefy Schengen i stabilność są warunkami wstępnymi wewnętrznego bezpieczeństwa Europy, powiedział Krzysztof Balon, sprawozdawca opinii „Pakiet dotyczący unii bezpieczeństwa/pakiet dotyczący Schengen”

Dodał też, że EKES popiera stanowisko Komisji, zgodnie z którym wszelkie przypadki zamykania granic między krajami strefy Schengen powinny mieć charakter tymczasowy.

W opinii, która zawiera ocenę niedawnego pakietu Komisji aktualizującego zasady funkcjonowania strefy Schengen, EKES stwierdził, że dążenie państw członkowskich do bezpieczeństwa będzie skuteczniejsze, jeżeli zamiast wprowadzać kontrole na granicach wewnętrznych, zwiększą one i wzmocnią współpracę i koordynację między organami wykonawczymi.

W opinii położono duży nacisk na zagwarantowanie, by zarządzając granicami, migracją i azylem, UE i państwa członkowskie przestrzegały zawsze Karty praw podstawowych, zwłaszcza prawa do swobodnego podróżowania i osiedlania się, a także prawa do azylu i zasady non-refoulement. To samo dotyczy wszystkich form współpracy policyjnej i sądowej między państwami członkowskimi.

EKES wezwał państwa członkowskie do proaktywnego wspierania mechanizmu solidarności i podziału odpowiedzialności za zarządzanie migracją, zgodnie z przepisami nowego paktu o migracji i azylu.

Mechanizmy solidarności mogą być rozwijane między państwami członkowskimi w oparciu o dyrektywę w sprawie tymczasowej ochrony, która właśnie została uruchomiona w kontekście rosyjskiej agresji na Ukrainę i którą EKES przyjął z dużym uznaniem. Komisja powinna rozważyć wdrożenie dyrektywy w sprawie tymczasowej ochrony dla osób spoza UE w przypadku przyszłych poważnych kryzysów wymagających pilnych działań.

Ponadto EKES ponownie wyraził swoje zaniepokojenie w związku z tym, że Rumunia, Bułgaria, Chorwacja i Cypr nadal pozostają wykluczone ze strefy Schengen oraz przyłączył się do wezwania Komisji, by Rada podjęła szybkie i zdecydowane działania na rzecz zmiany tego stanu rzeczy. (ll)