Na sesji plenarnej w dniu 22 lutego EKES przeprowadził debatę, w której ostrzegł przed coraz większymi problemami przedsiębiorstw z ze znalezieniem wykwalifikowanej siły roboczej i zwrócił uwagę na pilną potrzebę opracowania kompleksowej strategii na rzecz umiejętności na wszystkich szczeblach. 

Debata odbyła się w kontekście Europejskiego Roku Umiejętności i w związku z przyjęciem przez EKES opinii „Wspieranie rozwoju sytuacji na rynku pracy”. W dyskusji udział wzięli: dyrektor ds. zatrudnienia, pracy i spraw socjalnych OECD Stefano Scarpetta, wiceprzewodnicząca SMEunited Marianna Panebarco oraz przewodniczący Social Economy Europe Juan Antonio Pedreño.

Otwierając debatę, przewodnicząca EKES-u Christa Schweng stwierdziła: W następstwie pandemii doszło do przyspieszonej cyfryzacji, ekologizacji i zmian w organizacji pracy. Uświadomiło nam to, jak ważne są podnoszenie i zmiana kwalifikacji pracowników, by utrzymać zdolność do zatrudnienia i produktywność, zwłaszcza w starzejącym się społeczeństwie.

Mówcy wyrazili nadzieję, że Europejski Rok Umiejętności nie pozostanie martwą literą, ale stanie się narzędziem propagowania uczenia się przez całe życie, szkolenia i przekwalifikowania.

Podkreślili liczne problemy dotyczące szkoleń, takie jak ograniczony udział pracowników, ze względu m.in. na brak czasu i środków finansowych lub niedopasowanie szkoleń do potrzeb przedsiębiorstw. 

Położono nacisk na kluczową rolę, jaką partnerzy społeczni mogą odegrać w dążeniu do uznawania umiejętności, tak aby pomóc ludziom utrzymać zdolność do zatrudnienia. Zwrócono również uwagę na rolę dialogu społecznego jako ważnego narzędzia określania potrzeb i rozwijania umiejętności w miejscu pracy.

Tak w opinii EKES-u, jak i w debacie skupiono się szczególnie na małych i średnich przedsiębiorstwach (MŚP), gdyż już obecnie mają one trudności ze znalezieniem wykwalifikowanych pracowników lub programów szkoleniowych dostosowanych do ich potrzeb. 

Transformacja europejskiego rynku pracy wymaga dobrego zrozumienia, jakich rodzajów umiejętności będą wymagały przyszłe przemiany na rynku pracy, w tym w sektorze MŚP, stwierdziła sprawozdawczyni opinii Marija Minczewa. 

W swej opinii EKES opowiedział się za tym, by uczenie się przez całe życie stało się integralną częścią szerszych strategii wzrostu gospodarczego oraz planów odbudowy i zwiększania odporności. Zasugerował też, że należy zachęcać MŚP do pracy w sieciach i łączenia zdolności w celu reagowania na wyzwania związane z dwojaką transformacją

Szacuje się, że 128 mln Europejczyków będzie musiało zaktualizować umiejętności lub przekwalifikować się, by pozostać na rynku pracy. Pracownicy o niskich kwalifikacjach, których miejsca pracy są najbardziej narażone na szeroką automatyzację, mają najniższy udział w szkoleniach: tylko 4% z nich wzięło udział w szkoleniach w UE-27 w obserwowanym okresie. 

Udział dorosłych jest również ogólnie niski, gdyż tylko 11% szkoliło się w danym okresie. Najczęściej uczestniczą w szkoleniach pracownicy w wieku 25–34 lat – w tej grupie wiekowej szkoli się ich 22%, podczas gdy ogólnie odsetek ten to zaledwie 8%. (ll)