Drogie Czytelniczki, Drodzy Czytelnicy!

Maj jest tradycyjnie miesiącem, kiedy podsumowujemy postępy w integracji europejskiej i zarazem – wybiegamy myślą w przyszłość.

Jak co roku, w niedzielę, 9 maja, obchodziliśmy Dzień Europy, organizując różne atrakcje. Drugi rok z rzędu zorganizowaliśmy Dzień Otwarty naszej instytucji w trybie całkowicie zdalnym, prezentując nieoceniony wkład EKES-u w proces decyzyjny UE i wyjaśniając, dlaczego – zwłaszcza w tych trudnych i wymagających czasach – organizacje społeczeństwa obywatelskiego odgrywają kluczową i wyjątkową rolę w UE.

Dzień Europy to rocznica podpisania deklaracji Schumana, która 71 lat temu zapoczątkowała Unię Europejską. Jest to przede wszystkim afirmacja pokoju i jedności w Europie. Jest to również okazja do poczucia wspólnoty i przynależności do większego projektu oraz do zastanowienia się nad tym, jakie owoce przyniosła do tej pory solidarność i jakich dokonań możemy oczekiwać w przyszłości. Nie możemy zapominać, że największe stojące przed ogółem społeczeństwa wyzwania wymagają naszej współpracy.

Dzień Europy jest również okazją do refleksji nad współczesnymi bohaterami: personelem medycznym, nauczycielami, pracownikami socjalnymi, personelem sprzątającym i wszystkimi osobami zmagającymi się z dramatycznymi skutkami pandemii. Są to również stowarzyszenia, organizacje i NGO, które codziennie na pierwszej linii usiłują poprawić jakość życia ludzi. Krótko mówiąc, chodzi o wiele różnych organizacji społeczeństwa obywatelskiego.

Mówiąc o organizacjach społeczeństwa obywatelskiego, mamy na myśli nas – EKES – matecznik zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego i organ UE, który umożliwia wszystkim tym organizacjom zabranie głosu i wywarcie bezpośredniego wpływu na prawodawstwo UE.

Szczególnie doceniamy ich wkład, w związku z czym co roku Komitet przyznaje Nagrodę dla Społeczeństwa Obywatelskiego za doskonałe inicjatywy w tym zakresie. Tegoroczna edycja skupi się na działaniach w dziedzinie klimatu oraz na tych skutecznych, nowatorskich i kreatywnych projektach, których celem jest wsparcie sprawiedliwej transformacji w kierunku niskoemisyjnej i odpornej na zmianę klimatu gospodarki. Zachęcam wszystkich do zapoznania się z warunkami ubiegania się o nagrodę i do zgłoszenia bez wahania swej kandydatury. Termin upływa 30 czerwca 2021 r.

W dniu 9 maja wybiegliśmy również myślą w przyszłość, biorąc udział w historycznej inauguracji Konferencji w sprawie przyszłości Europy, która umożliwi przedstawienie wszystkich pomysłów i wizji dotyczących naszego kontynentu. Jest to niezwykle ważne, gdyż dla obywateli będzie to okazja do wyrażenia poglądów oraz – podczas prowadzonych przez nich dialogów – do wpłynięcia na wspólne losy Europy.

Demokratyczne instytucje UE stoją obecnie przed dwojakim wyzwaniem: dążeniem do opanowania kryzysu gospodarczego i zdrowotnego, przy jednoczesnym zachowaniu poparcia ze strony obywatelek i obywateli. Padają zarzuty, że UE nie wsłuchuje się w głos swych obywateli, w związku z czym konieczne jest pogłębienie dialogu i stworzenie szerszej przestrzeni publicznej, w której społeczeństwo obywatelskie w Europie mogłoby przedstawiać stanowisko.

Nigdy wcześniej rola naszej instytucji nie była tak istotna: wszyscy mamy świadomość, że możliwość zabrania głosu przez społeczeństwo obywatelskie ma kluczowe znaczenie dla przezwyciężenia obecnych trudności Europy. Zatem Konferencja w sprawie przyszłości Europy jest dla społeczeństwa obywatelskiego doskonałą okazją do mobilizacji i zabrania głosu tak, by został on usłyszany, w drodze bardziej czynnego uczestnictwa. Chodzi właśnie o demokrację uczestniczącą. Oba te aspekty są ze sobą nierozerwalnie powiązane: bez uczestnictwa niemożliwa jest demokracja, a bez aktywnie działających organizacji społeczeństwa obywatelskiego nie ma uczestnictwa.

Komitet musi się wywiązać z odpowiedzialności za tworzenie i pielęgnowanie podstaw demokracji: jak najszerszego dialogu obywatelskiego z jak największą rzeszą uczestników i musi odegrać w tym procesie pierwszoplanową rolę. Dzięki naszej strukturze, praktycznej i fachowej wiedzy członkiń i członków oraz roli pomostu między instytucjami UE a szczeblem oddolnym gotowi jesteśmy proponować rozwiązania najbardziej adekwatne do współczesnych wyzwań stojących przed społeczeństwem.

Organizacje społeczeństwa obywatelskiego odgrywają teraz bardziej znaczącą rolę w Europie niż kiedykolwiek wcześniej, od zaangażowania w odbudowę po istotne zmagania z wyzwaniami dnia codziennego.

EKES ma teraz większy wpływ niż kiedykolwiek wcześniej.

Cillian Lohan

Wiceprzewodniczący EKES-u ds. komunikacji