De sector maritieme technologie heeft dringend behoefte aan beleid en investeringen om de internationale concurrentie aan te gaan, aldus het EESC in een recent verkennend advies. De nadruk moet komen te liggen op opleiding op het gebied van vaardigheden, financiering en markttoegang.

Slaagt Europa er niet in een specifieke maritieme industriële strategie uit te voeren, dan bestaat het gevaar dat het voor schepen en maritieme uitrusting steeds afhankelijker wordt van Azië. Veel Europese havens zijn al geheel of gedeeltelijk in handen van Chinese bedrijven. Een duurzame strategie moet deze eigendomsstructuur opnieuw tegen het licht houden.

“Volgens het EESC moet onmiddellijk worden ingegrepen om de veerkracht van de Europese maritieme sector te versterken, het mondiale concurrentievermogen te herstellen, Europa’s sterke positie op het gebied van complexe scheepsbouw te beschermen en de strategische maritieme autonomie van Europa te waarborgen, zei Anastasis Yiapanis, rapporteur voor het EESC-advies.

Er dienen een groep maritieme deskundigen en een Europese industriële alliantie voor de sector maritieme technologie te worden opgericht om de sector te helpen zijn concurrentievermogen te herwinnen.

Ondanks een in 2018 goedgekeurd initiatiefadvies van het EESC, LeaderSHIP 2020-strategie voor maritieme technologie, dat meer steun voor de maritieme sector bepleitte, hebben de EU en de nationale overheden verzuimd het nodige beleid te formuleren.

Het EESC spreekt zijn zorg uit over de belemmeringen voor Europese bedrijven die zaken willen doen in Azië. Het roept de Europese Commissie op meer inspanningen te leveren om mondiale handelsregels vast te stellen en zegt dat zij bij voorrang moet optreden tegen buitenlandse subsidiëring en schade veroorzakende prijzen van schepen.

Bestaande bilaterale vrijhandelsovereenkomsten moeten worden aangepast om de vrije markttoegang voor maritieme bedrijven uit de EU te waarborgen; in toekomstige overeenkomsten moet dit worden opgenomen. Als internationale onderhandelingen dienaangaande niets opleveren, moet de EU unilaterale maatregelen overwegen om invloed op haar internationale concurrenten uit te oefenen.

In zijn advies wees het EESC ook op de belangrijke rol van de maritieme technologiesector om tot een duurzame blauwe economie te komen.

“Het EESC bepleit dringende maatregelen om de binnenlandse vraag naar groene en hoogtechnologische schepen te stimuleren, waaronder een EU-programma voor vlootvernieuwing en de renovatie van bestaande schepen overeenkomstig de doelstellingen van de Europese Green Deal,” aldus corapporteur Christophe Tytgat.

Volgens het EESC hebben de sociale partners en de lokale producenten tevergeefs gewacht op een stimulans om de sector aan te moedigen om over te schakelen op groene schepen, alternatieve brandstoffen en technologieën om te voldoen aan het “Fit for 55”-pakket. Het is echter ingenomen met de oprichting van het Partnerschap voor emissievrije scheepvaart, dat een scheepvaart zonder emissies nastreeft.

Het EESC dringt aan op meer financiële ondersteuning van het EU-pact voor vaardigheden en van campagnes om de sector aantrekkelijk te maken, voor iedereen, variërend van ingenieurs en lassers tot elektriciens.  Volgens het EESC zijn grootschalige programma’s voor her- en bijscholing en beroepsopleidingen nodig om ervoor te zorgen dat de sector de groene en digitale transitie kan uitvoeren. (ks)