Ní mór saoirse na meán a chosaint go gníomhach agus gan talamh slán a dhéanamh di

Le Elena-Alexandra CALISTRU, comhalta den ghrúpa ‘Éagsúlacht Eoraip’ in CESE

Is beag an áit ar domhan a bhfeictear a leithéid de thraidisiún láidir na hEorpa i gcosaint luachanna na meán saor agus neamhspléach. Mar sin féin, le teacht na n-ardán digiteach, treochtaí neamhliobrálacha bac a chur leis an rochtain ar eolas, an bhagairt mhéadaitheach fiosruithe a dhéanamh faoi iriseoirí agus géarchéim COVID-19, cuirtear brúnna éagsúla, comhuaineacha ar an éiceachórais lena gcuirtear meáin ag a bhfuil leibhéal saoirse as an ngnáth acu ar fáil agus lena ligtear do na meáin sin a ról daonlathach a chomhlíonadh.

Ghlac CESE tuairim le déanaí maidir leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún Europe's media in the Digital Decade: an action plan to support recovery and transformation [Meáin na hEorpa sa Deacáid Dhigiteach: Plean Gníomhaíochta chun Tacú leis an Téarnamh agus leis an gClaochlú]. Ba dhíol sásaimh ar leith dúinn gur aithníodh go bhféadfadh na buntreochtaí sin agus géarchéim COVID-19 milleadh faoi athléimneacht earnáil meán na hEorpa agus faoina ról daonlathach, mura mbeidh beartas láidir i bhfeidhm agus tacaíocht airgeadais ar fáil.

Leis na hionstraimí atá beartaithe sa teachtaireacht, cuimsítear réimse leathan beart atá dírithe ar théarnamh agus ar chlaochlú thionscal na meán chomh maith le feabhas a chur ar athléimneacht an tionscail sin. Chun an méid sin a bhaint amach, ní mór gníomhú chun dul i ngleic leis na dúshláin struchtúracha atá roimh thionscal na meán agus chun timpeallacht chumasúcháin a chothú ina mbeidh na meáin agus an tsochaí shibhialta in ann páirt a ghlacadh i ndíospóireacht oscailte, saor ó chur isteach urchóideach agus ó bhréagaisnéis.

Tá roinnt pointí tábhachtacha, áfach, nach mór a chur san áireamh más mian linn go bhfanfadh an Eoraip mar áit den scoth do shaoirse na meán.

Ar an gcéad dul síos, ba cheart bearta a nascadh leis na réaltachtaí sóisialta a bhaineann leis an neamhréir atá le sonrú i dtionscal na meán agus an chlosamhairc sna Ballstáit éagsúla agus na bearta sin a nascadh le hacmhainneachtaí agus riachtanais éagsúla na meán áitiúil agus náisiúnta chomh maith. Dá bhrí sin, ní mór tacaíocht airgeadais a bheith trédhearcach, inrochtana agus cuimsitheach, go háirithe i gcás na meán áitiúil agus i gcás ghnólachtaí nuathionscanta na meán. Ar an dara sul síos, ní mór go mbeadh an tsochaí shibhialta ina comhpháirtí sa mhéid sin d’fhonn cumhacht a thabhairt do dhaoine aonair, saoirse na meán a neartú agus an bhréagaisnéis a chomhrac trí litearthacht sna meáin a chothú.

Má tá rath le bheith ar “Phlean Gníomhaíochta na hEorpa maidir leis na Meáin”, ní mór do na geallsealbhóirí uile a bheith páirteach san iarracht tábhacht na meán dár luachanna daonlathacha a aithint.