“Freedom is just another word for nothing left to lose...” luidt het in “Me and Bobby McGee”, een erg populair countryliedje geschreven door Kris Kristofferson in 1969 en uitgevoerd door vele artiesten, van Janis Joplin tot Kenny Rogers. Maar met de vrijheid in Europa is het vandaag de dag heel anders gesteld dan in het bovengenoemde liedje. Want als we niet opkomen voor onze vrijheid, hebben we veel te verliezen. Vooral in Hongarije.

Mensen raken snel gewend aan hun verworvenheden. Ze lijken het vanzelfsprekend te vinden dat Europa vrijheden heeft zoals vrijheid van reizen, persvrijheid, vrijheid van werk of vrijheid van onderwijs. Voor mensen van de babyboomgeneratie, zoals ik, ligt dat anders. Ik ben eind jaren vijftig geboren, toen Hongarije nog lid was van het Warschaupact. Mijn generatie herinnert zich de lange weg naar vrijheid, van de val van de Berlijnse Muur tot in 2004, toen Hongarije lid werd van de EU, de familie van vrije naties. Na de val van het communisme duurde het veertien jaar voordat ons land samen met Tsjechië, Slowakije en Polen tot de EU mocht toetreden. Terwijl de vroege jaren negentig pioniersjaren waren op het gebied van burgerlijke vrijheden en persvrijheid, gaat het nu al veertien jaar achteruit met Hongarije en zakt het land steeds dieper weg in een moeras van populisme, autocratie en constitutionele dictatuur, wat op zich een contradictie is.

De regering in Boedapest heeft de gemeenschappelijke Europese waarden bijna openlijk de oorlog verklaard. Ze presenteert “Brussel” als de vijand, de Europese Unie als de baarlijke duivel. Dit is al bijna veertien jaar aan de gang. In dit klimaat is het erg moeilijk om steun te krijgen voor pro-Europese ideeën, of ze nu van de oppositie komen (of wat daar nog van over is) of van het maatschappelijk middenveld en van ngo’s (voor zover die nog bestaan). En toch geven we niet op. We latende Europese waarden niet naar de knoppen gaan alleen maar omdat een paar Hongaarse politici hebben besloten om te dansen naar de pijpen van iemand anders, die zich mogelijk in het Kremlin bevindt.

Recente opiniepeilingen in Hongarije laten zien dat bijna 68-70 % van de kiezers de voordelen van de Europese Unie en de gemeenschappelijke Europese waarden nog steeds steunt en waardeert. De grote vraag is echter of deze mensen massaal naar de stembus zullen trekken voor de Europese verkiezingen op 9 juni 2024. In Hongarije vinden diezelfde dag ook lokale verkiezingen plaats. Aangezien de ontevredenheid in het land groeit, is de kans vrij groot. Elke proteststem tegen het beleid van de regering is ook een stem voor Europa.

Mihály Hardy is een Hongaarse journalist. Hij is hoofdredacteur van Klubrádió.