Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) διαμορφώνει ένα όραμα για την κοινή γεωργική πολιτική (ΚΓΠ) μετά το 2027 με σκοπό τη διασφάλιση της ανθεκτικότητας και της βιωσιμότητας του ευρωπαϊκού γεωργικού τομέα. Η ΕΟΚΕ, κατόπιν αιτήματος της βελγικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, κατάρτισε γνωμοδότηση που εγκρίθηκε τον Ιανουάριο και στην οποία τονίζεται η ανάγκη για ένα σταθερό και μακροπρόθεσμο πλαίσιο για τη στήριξη της βιώσιμης παραγωγής τροφίμων, της ανοικτής στρατηγικής αυτονομίας και της ανάπτυξης των αγροτικών περιοχών.

Δεδομένου ότι το 94,8 % των γεωργικών εκμεταλλεύσεων στην ΕΕ είναι οικογενειακές επιχειρήσεις, ο τομέας αντιμετωπίζει πολυάριθμες προκλήσεις, όπως χαμηλότερα εισοδήματα, μειούμενο αριθμό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων, δυσκολίες ως προς την ανανέωση των γενεών και σημαντικές εκροές εργατικού δυναμικού. Παρά τη μείωση του μεριδίου του προϋπολογισμού της ΚΓΠ στον προϋπολογισμό της ΕΕ (λιγότερο από 25 % το 2021), η ΕΟΚΕ ζητεί χρηματοδότηση της ΚΓΠ ανάλογη με τους στόχους της για τη βιωσιμότητα. Η ΕΟΚΕ συνιστά μετάβαση από τη βασική εισοδηματική στήριξη στα οικονομικά κίνητρα για περιβαλλοντικές και κοινωνικές υπηρεσίες, πράγμα που θα εξασφαλίσει ευελιξία στις μικρές οικογενειακές γεωργικές εκμεταλλεύσεις κατά τη διάρκεια μιας μεταβατικής περιόδου.

Οι ανησυχίες σχετικά με το δίκαιο βιοτικό επίπεδο των αγροτών της ΕΕ, οι οποίες ενισχύονται από τον υψηλό πληθωρισμό, την αστάθεια της αγοράς ενέργειας και την κλιματική αλλαγή, καταδεικνύουν την ανάγκη για μεταρρύθμιση της ΚΓΠ. Η ΕΟΚΕ επιθυμεί να αντιμετωπιστούν αυτές οι προκλήσεις στην ΚΓΠ μετά το 2027, η οποία θα πρέπει να εστιάζει στις αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας, στην προώθηση της πιο υγιεινής διατροφής, στη μείωση της σπατάλης τροφίμων και στη ρύθμιση των αγορών τροφίμων. Προτείνεται να συμπεριληφθούν αντικυκλικές συνιστώσες και στήριξη της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές για τον μετριασμό του αντικτύπου των αυξήσεων των τιμών της ενέργειας και των διαταραχών του ενεργειακού εφοδιασμού. Στα μέτρα που προτείνονται για την καταπολέμηση των ακραίων κλιματικών συνθηκών και για την ενδυνάμωση των αγροτών περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η ενίσχυση των συστημάτων ασφάλισης των συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και η στήριξη των επενδύσεων στην καινοτομία και τις ψηφιακές τεχνολογίες.

Ενόψει των εκλογών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το 2024, η ΕΟΚΕ τονίζει την ανάγκη διαμόρφωσης της ΚΓΠ ώστε να ανταποκρίνεται στις εξελισσόμενες κοινωνικές και γεωργικές ανάγκες.  Τονίζει τη σημασία της συμμετοχής των ενδιαφερόμενων μερών, της ευελιξίας για τα κράτη μέλη και του εξορθολογισμού των διοικητικών διαδικασιών κατά τον σχεδιασμό και την προσαρμογή των στρατηγικών σχεδίων. Τέλος, η ΕΟΚΕ οραματίζεται μια ΚΓΠ που επιτυγχάνει ισορροπία μεταξύ της διασφάλισης της επισιτιστικής ασφάλειας, της προστασίας του περιβάλλοντος και της προώθησης της ευημερίας των Ευρωπαίων αγροτών απέναντι στις παγκόσμιες προκλήσεις. (ks)