Ekologiczny transport musi być akceptowalny finansowo i wykonalny ze społecznego punktu widzenia

Na kwietniowej sesji plenarnej Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (EKES-u) przyjęto opinię w sprawie kluczowych czynników przejścia na długoterminowo zrównoważony system transportowy.

Długoterminowo zrównoważony system transportowy jest możliwy, lecz warunkiem przeprowadzenia tej transformacji jest poparcie przez obywateli, przemysł i sektor transportu dwóch celów: ograniczenia do 2050 r. o 90% emisji w sektorze transportu oraz zobowiązania do posłużenia się uzgodnionymi sposobami i środkami w celu osiągnięcia ostatecznego rezultatu.

Tak zdecydowane przesłanie znalazło się w opinii EKES-u autorstwa Stefana Backa i Mateusza Szymańskiego, przyjętej na sesji plenarnej 27 kwietnia 2023 r.

By osiągnąć cel, którym jest długoterminowo ekologiczny system transportu, transformacja musi być atrakcyjna i realistyczna i – tym samym – możliwa do przyjęcia przez obywateli i przedsiębiorstwa z finansowego, społecznego i praktycznego punktu widzenia – stwierdził Stefan Back.

Jest to jedyny sposób, by społeczeństwo aktywnie wspierało transformację, w przeciwnym wypadku istnieje ryzyko nie tylko fiaska, lecz w najgorszym razie – także niepokojów społecznych – dodał Mateusz Szymański.

Trzy warunki pomyślnej transformacji

EKES stwierdza zwłaszcza, że pomyślna transformacja wymaga spełnienia pewnych warunków.

Po pierwsze, przedsiębiorstwa muszą mieć poczucie, że nie są obciążone nadmiernymi kosztami i że utrzymają konkurencyjność nie tylko w UE, lecz również poza nią.

Po drugie, doświadczenie transformacji musi być znośne dla pracowników i trzeba umożliwić im dostosowanie się do nowych warunków pracy w sposób akceptowalny społecznie.

Po trzecie, obywatele zarówno w aglomeracjach, jak i na obszarach wiejskich muszą korzystać z dostępności i mobilności po rozsądnych kosztach i na dobrych warunkach ogólnych.

Efektywna infrastruktura transportowa

Komitet podkreśla również, że należy zwrócić szczególną uwagę na infrastrukturę transportową, a zwłaszcza na infrastrukturę do dystrybucji paliw alternatywnych, a także na inwestycje i efektywność wykorzystania infrastruktury, ponieważ wszystkie te elementy są warunkiem wstępnym zmian w transporcie.

Pierwszoplanowe kwestie to dostępność transportu, stosowanie czystych paliw, integracja różnych rodzajów transportu, wprowadzanie innowacji i nowych środków transportu.

Efektywność może również przyspieszyć transformację. Poprawia ona zrównoważony charakter transportu i można ją osiągnąć dzięki większej ładowności, udoskonalonej infrastrukturze umożliwiającej szybszy transport oraz ulepszonej infrastrukturze terminalowej pozwalającej na szybszy załadunek/rozładunek lub szybszą zmianę rodzaju transportu.