26 października br. Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) przedstawił swój plan w sprawie kompleksowej strategii UE na rzecz wody. EKES jako pierwsza z instytucji europejskich proponuje podjęcie konkretnych kroków, by zaradzić kryzysowi wodnemu. Jego propozycje obejmują oznakowanie dotyczące zużycia wody, Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Niebieskiej Transformacji, warunkowość w zakresie wody w funduszach europejskich oraz powołanie komisarza UE ds. wody.

Szacuje się, że koszt bierności w sprawie wody jest pięciokrotnie wyższy niż koszt działania, a brak działań przynosi poważne szkody finansowe przedsiębiorstwom. Europa ma wyjątkową okazję do przekucia wyzwań związanych z wodą w możliwości związane z postępem technologicznym i społecznym oraz z rozwojem przedsiębiorstw. Jednak obecne fragmentaryczne podejście nie pozwala adekwatnie reagować na brak i zanieczyszczenie wody oraz zmianę klimatu.

Przewodniczący EKES-u Oliver Röpke przedstawił deklarację polityczną zawierającą szereg zasad i konkretnych działań, by urzeczywistnić Niebieski Ład. Woda jest najważniejszym priorytetem, stwierdził. Musimy wyciągnąć wnioski z błędów popełnionych w sprawie klimatu, energii i surowców krytycznych i przyjąć odrębną strategię wodną o takim samym statusie co Europejski Zielony Ład.

Posłanka do Parlamentu Europejskiego Pernille Weiss poparła apel do działania, podkreślając konieczność osiągnięcia przez UE rzeczywistej odporności w dziedzinie wody. Virginijus Sinkevičius, europejski komisarz ds. środowiska, oceanów i rybołówstwa, z zadowoleniem przyjął inicjatywę EKES-u w sprawie wody, gdyż zwraca ona uwagę na zarządzanie zasobami wody pitnej w Europie.

EKES ma zamiar wywierać jeszcze większy nacisk na instytucje unijne i państwa członkowskie w sprawie przyjęcia całościowej strategii wodnej z myślą o inicjatywie Komisji Europejskiej na rzecz odporności na deficyt wody przewidzianej w 2024 r. Będzie również pracował nad kolejnymi opiniami dotyczącymi poszczególnych aspektów Niebieskiego Ładu.

Współprzewodnicząca Światowej Komisji ds. Ekonomiki Gospodarki Wodnej, prof. Mariana Mazzucato, ostrzegła, że lekceważenie kryzysu wodnego niekorzystnie wpływa na postępy w przeciwdziałaniu zmianie klimatu i realizacji celów zrównoważonego rozwoju. Specjalny sprawozdawca ONZ Pedro Arrojo-Agudo podkreślił, że woda jest dobrem wspólnym i wymaga demokratycznego zarządzania opartego na zrównoważoności i prawach człowieka.

Komitet podkreśla rolę UE w reagowaniu na światowy kryzys wodny i konieczność mobilizowania do działań międzynarodowych w sprawach związanych z wodą na grudniowej konferencji COP28. (gb)