Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) υποστηρίζει τις προσπάθειες που καταβάλλονται για την ανάπτυξη ενός πιο ανθρωποκεντρικού και ανθεκτικού στις μελλοντικές εξελίξεις βιομηχανικού οικοσυστήματος. Ταυτόχρονα, ζητεί να διεξαχθεί εις βάθος συζήτηση σχετικά με τη Βιομηχανία 5.0 και τις κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις της.

Η Βιομηχανία 5.0 αποσκοπεί να θέσει τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά ζητήματα στο επίκεντρο των επιχειρηματικών διαδικασιών, ενώ εστιάζει ακόμη περισσότερο από τη Βιομηχανία 4.0 στην ψηφιοποίηση και την αυτοματοποίηση. Η ΕΟΚΕ ενέκρινε προσφάτως γνωμοδότηση με θέμα «Βιομηχανία 5.0 – πώς μπορεί να γίνει πραγματικότητα;», στην οποία τάσσεται υπέρ ενός ανθρωποκεντρικού βιομηχανικού μοντέλου που θα λαμβάνει υπόψη τις ανθρώπινες δεξιότητες και τη δημιουργικότητα.

Η Βιομηχανία 4.0 παράβλεπε σε μεγάλο βαθμό τον αντίκτυπο της αυτοματοποίησης και δεν λάμβανε επαρκώς υπόψη τις περιβαλλοντικές προτεραιότητες, όπως η μείωση των αποβλήτων, η κυκλικότητα και η πράσινη ενέργεια. Η ΕΟΚΕ τονίζει ότι η Βιομηχανία 5.0 θα πρέπει να διορθώσει τις ελλείψεις αυτές και να δώσει προτεραιότητα στις δημοκρατικές αξίες, την κοινωνική δικαιοσύνη και τη βιώσιμη ανταγωνιστικότητα. Ο Giuseppe Guerini, εισηγητής της γνωμοδότησης με θέμα «Βιομηχανία 5.0 – πώς μπορεί να γίνει πραγματικότητα;», υποστηρίζει ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός θα πρέπει να συμβάλει σε μια «νέα συμφωνία για καθαρή βιομηχανία», στην οποία ο ανθρώπινος παράγοντας και η δημιουργικότητα διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο.

Η Βιομηχανία 5.0 θέτει τον άνθρωπο πάλι στο επίκεντρο της παραγωγής, ενώ θεωρεί ότι οι γνώσεις και οι δεξιότητες είναι απαραίτητες για την επίτευξη ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος. Επιτυγχάνει επίσης ισορροπία μεταξύ αυτοματοποίησης και ανθρώπινης δημιουργικότητας με τη χρήση συνεργατικών ρομπότ για επαναλαμβανόμενες εργασίες, πράγμα που επιτρέπει στους εργαζόμενους να εστιάζουν στον σχεδιασμό, τον προγραμματισμό και την εξυπηρέτηση πελατών. Αυτή η μετατόπιση της εστίασης δίνει επίσης έμφαση στην υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων, παρέχει δε στήριξη σε αυτούς που έχουν εκτοπιστεί από την αυτοματοποίηση.

Η ΕΟΚΕ καλεί τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να στηρίξουν ένα ανθεκτικό στις μελλοντικές εξελίξεις, ανθρωποκεντρικό βιομηχανικό οικοσύστημα που θα βασίζεται στην κοινωνική δικαιοσύνη και την ανταγωνιστικότητα χωρίς αποκλεισμούς. Ενώ η ΕΟΚΕ υποστηρίζει τη Βιομηχανία 5.0, τονίζει την ανάγκη να καθοριστούν περαιτέρω οι οικονομικές, κοινωνικές και τεχνολογικές επιπτώσεις της. Οι υφιστάμενες ευρωπαϊκές πολιτικές, όπως η Πράσινη Συμφωνία, η πράξη για την τεχνητή νοημοσύνη και το θεματολόγιο δεξιοτήτων, παρέχουν τη βάση για αυτό το όραμα, αλλά θα πρέπει να επικαιροποιηθούν ώστε να ευθυγραμμιστούν με τις αρχές της Βιομηχανίας 5.0.

Προκειμένου η Βιομηχανία 5.0 να στεφθεί με επιτυχία, οι κοινωνικοί εταίροι και οι εργαζόμενοι πρέπει να συμμετέχουν σε όλα τα επίπεδα. Αυτή η προσέγγιση χωρίς αποκλεισμούς θα προωθήσει ένα συνεργατικό εργασιακό περιβάλλον που θα συνδυάζει τα ανθρώπινα προτερήματα με τις δυνατότητες των μηχανών, πράγμα που με τη σειρά του θα συμβάλει στο να καταστούν οι χώροι εργασίας πιο καινοτόμοι, συμμετοχικοί και βιώσιμοι. (gb)