Następna Komisja musi być Komisją rozszerzenia. Na zakończenie forum wysokiego szczebla na temat rozszerzenia zorganizowanego przez Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) stwierdzono, że nie chodzi o to, czy należy rozszerzyć UE, lecz jak to zrobić. W forum udział wzięli przewodniczący EKES-u Oliver Röpke, europejski komisarz do spraw miejsc pracy i praw socjalnych Nicolas Schmit oraz ministrowie zarówno z państw członkowskich UE, jak i z krajów kandydujących.

EKES zorganizował wspólnie z Komisją Europejską forum wysokiego szczebla na temat rozszerzenia, które odbyło się równolegle z październikową sesją plenarną. Po raz pierwszy zgromadziło ono ponad 140 przedstawicieli społeczeństwa obywatelskiego z krajów kandydujących. Główne przesłanie uczestników było jasne: społeczeństwo obywatelskie i partnerzy społeczni, często pomijani w procesie akcesyjnym, muszą odgrywać centralną rolę na drodze do rozszerzenia UE.

Oliver Röpke podkreślił: Nie chodzi tylko o rozszerzenie UE – chodzi o przygotowanie przyszłych państw członkowskich do aktywnego udziału w kształtowaniu Unii, tak aby były one w pełni przygotowane do sprostania przyszłym wyzwaniom. Dzięki współpracy ze społeczeństwem obywatelskim, federacjami pracodawców i związkami zawodowymi tworzymy niezbędne podstawy dla bardziej inkluzywnej i silniejszej Europy.

W debacie podkreślono potrzebę utrzymania obecnej dynamiki rozszerzenia, ponieważ Komisja w latach 2024–2029 odegra kluczową rolę w finalizowaniu tego procesu.

Innym ważnym przesłaniem debaty było znaczenie stopniowej, przewidywalnej i opartej na osiągnięciach integracji, w ramach której postępy są uznawane i nagradzane rzeczywistymi perspektywami przystąpienia.

Nicolas Schmit podkreślił kluczową rolę społeczeństwa obywatelskiego, stwierdzając: Dobrze funkcjonujący dwustronny i trójstronny dialog społeczny oraz zaangażowanie partnerów społecznych to istotne elementy w kontekście przystąpienia do UE, ponieważ są one częścią naszej społecznej gospodarki rynkowej.

Niemiecki sekretarz stanu Rolf Schmachtenberg powiedział: Kwestie pracy i aspekty społeczne mają podstawowe znaczenie dla pomyślnego przystąpienia do UE. Ci, którzy chcą poprawić jakość życia wszystkich obywateli, tworzyć możliwości i zwalczać nierówności społeczne, potrzebują skutecznej polityki zatrudnienia, dobrych warunków pracy i funkcjonujących systemów zabezpieczenia społecznego, z silnymi partnerami społecznymi.

Podczas debaty czarnogórska minister pracy, zatrudnienia i dialogu społecznego Naida Nišić podkreśliła znaczenie forum wysokiego szczebla jako platformy dialogu umożliwiającej Czarnogórze ocenę postępów.

Niki Kerameus, grecki minister pracy i zabezpieczenia społecznego, powiedział: Wielkim przywilejem było uczestniczenie w tej ważnej dyskusji na temat rozszerzenia UE i fundamentalnej roli, jaką partnerzy społeczni odgrywają w kształtowaniu przyszłości europejskiego krajobrazu praw pracowniczych i praw socjalnych.

Olta Manjani, albańska wiceminister gospodarki, kultury i innowacji, stwierdziła:Albania aktywnie zwiększa swoją obecność w instytucjach, komitetach i grupach roboczych UE, czego jednym ze znaków jest ustanowienie wspólnego komitetu konsultacyjnego z Europejskim Komitetem Ekonomiczno-Społecznym.

EKES konsekwentnie opowiada się za rozszerzeniem UE. W 2024 r. uruchomił projekt pilotażowy dotyczący członków-obserwatorów z krajów kandydujących. Inicjatywa ta umożliwia społeczeństwu obywatelskiemu z tych krajów wniesienie wkładu w prace EKES-u. Pokazuje też, w jaki sposób aktywne zaangażowanie społeczeństwa obywatelskiego z krajów kandydujących wzmacnia proces rozszerzenia.  (mt)