Από την Ομάδα των Εργαζομένων της ΕΟΚΕ

«Είναι αδύνατον να πει κάποιος ψέματα, εκτός αν πιστεύει πως γνωρίζει την αλήθεια. Για να πει μπούρδες όμως, δεν χρειάζεται να πιστεύει κάτι τέτοιο.» Το έργο του φιλοσόφου Harry G. Frankfurt’s με τίτλο Περί μπουρδολογίας (On Bullshit) φαίνεται να παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον μετά τη χθεσινή αποκαλούμενη «Ημέρα Απελευθέρωσης» στην Ουάσιγκτον. 

Από την Ομάδα των Εργαζομένων της ΕΟΚΕ

«Είναι αδύνατον κάποιος να πει ψέματα, εκτός αν νομίζει ότι γνωρίζει την αλήθεια. Για να πει μπούρδες όμως, δεν χρειάζεται να πιστεύει κάτι τέτοιο.» Το έργο του φιλοσόφου Harry G. Frankfurt’s με τίτλο Περί μπουρδολογίας (On Bullshit) φαίνεται να παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον μετά τη χθεσινή αποκαλούμενη «Ημέρα Απελευθέρωσης» στην Ουάσιγκτον.

Στις 2 Απριλίου, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ ανακοίνωσε έναν ενιαίο εισαγωγικό δασμό 10 % για όλους, καθώς και ειδικούς δασμούς για τους «χειρότερους παραβάτες». Κυκλοφόρησε ένας κατάλογος των εν λόγω παραβατών, με αριθμητικά στοιχεία για τους «αμοιβαίους δασμούς» σε άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένου του 20 % για την ΕΕ. Το γεγονός ότι οι αριθμοί αυτοί είναι σε μεγάλο βαθμό άνευ νοήματος και σίγουρα δεν ευθυγραμμίζονται με οποιονδήποτε ορθό ορισμό των αμοιβαίων δασμών διόλου δεν απασχολεί, προφανώς, τον Πρόεδρο. Όπως δεν τον απασχολεί και το γεγονός ότι το έλλειμμα εμπορικού ισοζυγίου της ΕΕ στον τομέα των υπηρεσιών εξισορροπεί σχεδόν το συνολικό εμπόριο μεταξύ των δύο συνασπισμών. Όμως, η ακριβολογία δεν είναι το φόρτε του.

Καθώς μπαίνουμε σε έναν νέο εμπορικό πόλεμο που βασίζεται στην ανοησία, τι θα πρέπει να περιμένουν οι άνθρωποι; Υψηλότερο πληθωρισμό, αβεβαιότητα στις αγορές και πλήγματα στις ευρωπαϊκές βιομηχανίες. Το κατά πόσον όλα αυτά θα ωφελήσουν τους εργαζομένους των ΗΠΑ μένει να διαπιστωθεί.

Πέραν των δασμών, η ΕΕ πρέπει να προστατεύει τους δικούς της εργαζομένους και τις δικές της θέσεις εργασίας, μετριάζοντας τις αρχικές επιπτώσεις, όχι μόνο λόγω των δασμών, αλλά και λόγω της αβεβαιότητας που προξενεί η αυθαιρεσία με την οποία επιβάλλονται. Αυτό σημαίνει επανενεργοποίηση της εσωτερικής μας ζήτησης και διασφάλιση της αναδιανομής και της αποτελεσματικής χρήσης του πλούτου.

Σημαίνει επίσης προστασία και επένδυση στις βιομηχανίες και στους τομείς μας που έχουν καίρια σημασία, διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας, αντιμετώπιση της κρίσης του κόστους ζωής και μεταρρύθμιση της ΕΕ ώστε να καταστεί αποτελεσματική η λήψη αποφάσεων. Μια ισχυρή και ανθεκτική κοινωνία είναι το μόνο που μπορεί να εμποδίσει να ξεφυτρώσουν κι άλλοι Τραμπ σε ολόκληρη την ήπειρο. Οι κοινωνικοί εταίροι αποτελούν βασικό στοιχείο μιας τέτοιας κοινωνίας. Ένας από τους ορκισμένους εχθρούς του διδύμου Μασκ-Τραμπ είναι τα συνδικάτα, και υπάρχει λόγος γι’ αυτό.

της Ομάδας των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών της ΕΟΚΕ

Στις 8 Απριλίου, το Ευρωπαϊκό Δίκτυο κατά της Φτώχειας (EAPN) δρομολόγησε την πιο πρόσφατη Αναφορά του για τη φτώχεια με τίτλο «Μια συστημική προσέγγιση της κοινωνικής προστασίας».

της Ομάδας των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών της ΕΟΚΕ

Στις 8 Απριλίου, το Ευρωπαϊκό Δίκτυο κατά της Φτώχειας (EAPN) δρομολόγησε την πιο πρόσφατη Αναφορά του για τη φτώχεια με τίτλο «Μια συστημική προσέγγιση της κοινωνικής προστασίας».

Στην αναφορά, η οποία παρουσιάστηκε για πρώτη φορά σε εκδήλωση με συνδιοργανώτρια την Ομάδα των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών της ΕΟΚΕ στις Βρυξέλλες, εξετάζονται οι δυσκολίες που πρέπει να ξεπεραστούν για τη διασφάλιση ισχυρών και ανθεκτικών συστημάτων κοινωνικής προστασίας. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στη σημερινή συγκυρία, καθώς το κράτος πρόνοιας ανά την ΕΕ υφίσταται αυξανόμενους οικονομικούς περιορισμούς εξαιτίας της περιστολής των εθνικών δαπανών και της αύξησης των δαπανών στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας.

Η αναφορά, με βάση τα πορίσματα 19 εθνικών οργανώσεων-μελών του Ευρωπαϊκού Δικτύου κατά της Φτώχειας, καταδεικνύει ότι η συστημική προσέγγιση της ολοκληρωμένης και αποτελεσματικής κοινωνικής προστασίας προϋποθέτει την ενσωμάτωση των συναφών μορφών πολιτικής σε ολοκληρωμένες και μακροπρόθεσμες στρατηγικές που συνδυάζουν τις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές διαστάσεις. Οι πολιτικές αυτές πρέπει να βασίζονται σε αξιόπιστα στοιχεία και δεδομένα, καθώς και στην ουσιαστική συμμετοχή των ατόμων που βιώνουν τη φτώχεια.

Τα εθνικά δίκτυα του Ευρωπαϊκού Δικτύου κατά της Φτώχειας εκφράζουν την ανησυχία τους για περικοπές των κοινωνικών δαπανών. Συν τοις άλλοις, δείκτες όπως τα υψηλά επίπεδα μη απορρόφησης των κοινωνικών παροχών εξακολουθούν να εγείρουν ανησυχίες σχετικές με την αποτελεσματικότητα των πολιτικών που δεν προσεγγίζουν όσους τις έχουν ανάγκη και είναι επιλέξιμοι για κοινωνικές παροχές.

Σύμφωνα με την αναφορά, είναι ανεπαρκής η απάντηση που δίνεται σε έναν ταχέως μεταβαλλόμενο κόσμο που χαρακτηρίζεται από την ψηφιοποίηση, πολέμους, γήρανση του πληθυσμού και την κλιματική αλλαγή, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη επαναφοράς της συστημικής προσέγγισης των κοινωνικών πολιτικών.

«Η ΕΕ πρέπει να προστατεύσει το κράτος πρόνοιας και να δώσει προτεραιότητα στις κοινωνικές δαπάνες», δήλωσε η κ. Juliana Wahlgren, διευθύντρια του Ευρωπαϊκού Δικτύου κατά της Φτώχειας, επισημαίνοντας τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος και συμπλήρωσε: «Για τον σκοπό αυτό, η Αναφορά για τη φτώχεια περιλαμβάνει συστάσεις σχετικές ―μεταξύ άλλων― με το ελάχιστο εισόδημα, τη στεγαστική κρίση και την ενεργειακή μετάβαση. Η αποτελεσματικότητα και η επάρκεια είναι ουσιώδη ζητούμενα. Το επόμενο έτος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα δρομολογήσει τη «Στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της φτώχειας», η οποία μπορεί να επιτύχει μόνο εάν τα κράτη μέλη προσεγγίσουν την κοινωνική προστασία με τρόπο πραγματικά συστημικό. Δεδομένου ότι πάνω από το 20 % του πληθυσμού της ΕΕ διατρέχει τον κίνδυνο της φτώχειας, δεν έχουμε την πολυτέλεια να συνεχίσουμε να ασκούμε κατακερματισμένες πολιτικές — η κοινωνική προστασία πρέπει να είναι ισχυρή, συντονισμένη και αποτελεσματική.»

Από την πλευρά του, ο κ. Séamus Boland, πρόεδρος της Ομάδας των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών, δήλωσε τα εξής: «Προϋπόθεση της εξάλειψης της φτώχειας είναι η αδιάκοπη δράση όλων των κρατών μελών. Μεγάλο μέρος της φτώχειας που υφίσταται στην ΕΕ αφορά όλες τις γενεές και μπορεί να είναι ιδιαίτερα σκληρή για τη διαβίωση τόσο των παιδιών όσο και των ηλικιωμένων. Στα της εκπαίδευσης, της στέγασης και της υψηλού κόστους ενέργειας, πρέπει να ληφθούν ειδικά μέτρα για τη διόρθωση των αδυναμιών του συστήματος. Ειδάλλως, η ΕΕ ως πολιτική οντότητα θα προσπαθήσει να δυσκολευτεί διατηρήσει την εμπιστοσύνη των πολιτών της.»

Ο δε κ. Krzysztof Balon, αντιπρόεδρος της Ομάδας των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών και εισηγητής της γνωμοδότησης της ΕΟΚΕ με θέμα την πρώτη Στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της φτώχειας, η οποία ανακοινώθηκε στις Πολιτικές κατευθύνσεις για την επόμενη Ευρωπαϊκή Επιτροπή 2024-2029, παρατήρησε τα ακόλουθα: «Μια αποτελεσματική στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της φτώχειας πρέπει να βασίζεται στις εμπειρίες των ανθρώπων που αντιμετωπίζουν τη φτώχεια και να ανταποκρίνεται στις ανάγκες τους. Θα πρέπει επίσης να επικουρεί τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και να τις καθιστά συμμέτοχες στον σχεδιασμό και την υλοποίηση κατάλληλων έργων και μέτρων για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού.»

Η γνωμοδότηση θα παρουσιαστεί κατά την προγραμματισμένη για τις 16 και 17 Ιουλίου σύνοδο ολομέλειας της ΕΟΚΕ.

Στις 10 Μαΐου, μπείτε στην καρδιά και στο σπίτι της ευρωπαϊκής οργανωμένης κοινωνίας των πολιτών στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, στο κτίριο Jacques Delors, στη διεύθυνση Rue Belliard 99, 1040 Βρυξέλλες.

Στις 10 Μαΐου, μπείτε στην καρδιά και στο σπίτι της ευρωπαϊκής οργανωμένης κοινωνίας των πολιτών στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, στο κτίριο Jacques Delors, στη διεύθυνση Rue Belliard 99, 1040 Βρυξέλλες.

Η φετινή Ημέρα της Ευρώπης είναι ιδιαιτέρως εξαιρετική, καθώς γιορτάζουμε την 75η επέτειο της Διακήρυξης Σουμάν — το ιστορικό θεμέλιο της ευρωπαϊκής ενότητας και συνεργασίας. Με τη σημαντική αυτή ευκαιρία, η ΕΟΚΕ ανοίγει τις πόρτες της για να ζήσετε μια ημέρα γεμάτη ελκυστικές, ενημερωτικές και ψυχαγωγικές δραστηριότητες, καθώς και μια περιήγηση γεμάτη ενδιαφέρουσες ανακαλύψεις.
Από τους φαν της πολιτικής μέχρι τα φιλέρευνα νέα μυαλά, υπάρχει κάτι για όλους.

Κάντε τον «γύρο των ανακαλύψεων» στην ΕΟΚΕ και μαζέψετε σφραγίδες:

  • Ολοκληρώστε τις διασκεδαστικές προκλήσεις σε όλα τα θεματικά περίπτερα.
  • Μαζέψτε σφραγίδες από κάθε περίπτερο στο ειδικό διαβατήριο.
  • Επιστρέψτε το συμπληρωμένο διαβατήριό σας και ζητήστε το ξεχωριστό έπαθλο!

Μη χάσετε την ευκαιρία να συναντήσετε και να συνομιλήσετε με τον Πρόεδρο της ΕΟΚΕ Oliver Röpke στο ειδικό περίπτερο! 
Θα βρίσκεται εκεί για να υποδέχεται τους επισκέπτες, να απαντά στις ερωτήσεις σας και να μοιράζεται το όραμά του για την ευρωπαϊκή κοινωνία των πολιτών: θα έχετε τη μοναδική ευκαιρία να έρθετε σε άμεση επαφή με τον επικεφαλής της ΕΟΚΕ.

Διασκεδάσετε ακόμη περισσότερο χάρη:

  • Σε έναν σκιτσογράφο που θα σχεδιάσει το πορτρέτο σας·
  • Σε έναν παιχνιδότοπο για τα παιδιά·
  • Σε έναν φωτογραφικό θάλαμο για ωραίες πόζες·
  • Σε έναν Τροχό της Τύχης γεμάτο εκπλήξεις·
  • Και σε μια προσομοίωση ψηφοφορίας σε πραγματικό χρόνο, όπου μπορείτε να μπείτε στη θέση ενός μέλους της ΕΟΚΕ!

Επιπλέον, μάθετε τον τρόπο με τον οποίο τα τμήματα και οι ομάδες μας συμβάλλουν στη διαμόρφωση της πολιτικής και των αξιών της ΕΕ.

Ας γιορτάσουμε τις ιδέες που ενώνουν την Ευρώπη. Ελάτε με τους φίλους σας, την οικογένειά σας ή και μόνοι σας — αλλά ΜΗΝ ΤΟ ΧΑΣΕΤΕ!

Είναι κάτι περισσότερο από επίσκεψη – φτάνετε με περιέργεια, φεύγετε με έμπνευση!

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με όλη την γκάμα των δραστηριοτήτων της ΕΟΚΕ για την Ημέρα της Ευρώπης: Ελάτε και πάρτε μέρος στην Ημέρα της Ευρώπης στις 10 Μαΐου! | EOKE.

#EuropeDay (kk)

Η κοινωνία των πολιτών αντιμετωπίζει την κοινωνική πόλωση

Είναι Απρίλιος και εξακολουθούμε να μελετάμε τα ερεθίσματα και τις απόψεις που προέκυψαν από τις εμβληματικές εκδηλώσεις μας του Μαρτίου, εκδηλώσεις οι οποίες κατέδειξαν για άλλη μια φορά τη δύναμη και την αποφασιστικότητα της κοινωνίας των πολιτών.

Η κοινωνία των πολιτών αντιμετωπίζει την κοινωνική πόλωση

Είναι Απρίλιος και εξακολουθούμε να μελετάμε τα ερεθίσματα και τις απόψεις που προέκυψαν από τις εμβληματικές εκδηλώσεις μας του Μαρτίου, εκδηλώσεις οι οποίες κατέδειξαν για άλλη μια φορά τη δύναμη και την αποφασιστικότητα της κοινωνίας των πολιτών.

Ο Μάρτιος ήταν πράγματι ένας έντονος μήνας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και αποτέλεσε πηγή έμπνευσης. Φιλοξενήσαμε την ετήσια εκδήλωσή μας για τη νεολαία «Η δική σου Ευρώπη, η δική σου φωνή», όπου δίνουμε την ευκαιρία να ακουστεί το μέλλον της Ευρώπης: νέοι άνθρωποι, πολλοί ακόμα μαθητές στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, από ολόκληρη την ήπειρο, αλλά και από το Ηνωμένο Βασίλειο και τις υποψήφιες προς ένταξη στην ΕΕ χώρες.

Διοργανώσαμε επίσης τη δεύτερη «Εβδομάδα της Κοινωνίας των Πολιτών», στην οποία συγκεντρώθηκαν πάνω από 800 εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών από ολόκληρη την Ευρώπη για να συμμετάσχουν σε ζωηρές συζητήσεις, να ανταλλάξουν βέλτιστες πρακτικές και να δημιουργήσουν από κοινού λύσεις με στόχο την ενίσχυση της δημοκρατικής συμμετοχής. Αυτό έγινε φέτος στο πλαίσιο της ενίσχυσης της συνοχής και της συμμετοχής σε πολωμένες κοινωνίες.

Στους σημερινούς ταραγμένους καιρούς, δεν είναι λίγα τα πιεστικά ζητήματα. Γιατί λοιπόν να δοθεί έμφαση στην πόλωση;

Η πόλωση —η όξυνση των αντιτιθέμενων απόψεων— μπορεί να αποτελέσει φυσιολογικό μέρος του δημοκρατικού λόγου και συχνά βασίζεται σε ιδεολογίες. Πράγματι, η δυναμική συζήτηση και η έκφραση διαφορετικών, ακόμη και αντικρουόμενων απόψεων, είναι ζωτικής σημασίας για κάθε ανοικτή και πλουραλιστική κοινωνία όπως η δική μας. Όπως συχνά έχει τονίσει η ΕΟΚΕ, η ανοικτή και χωρίς περιορισμούς συζήτηση αποτελεί «το θεμέλιο μιας συμμετοχικής κοινωνίας, χωρίς την οποία η δημοκρατία δεν μπορεί να λειτουργήσει σωστά».

Ωστόσο, το είδος της πόλωσης που βλέπουμε σήμερα είναι διαφορετικό. Διαπιστώνουμε την άνοδο της αρνητικής πόλωσης και του λαϊκισμού που απορρίπτουν τον διάλογο, διαβρώνουν την εμπιστοσύνη και υπονομεύουν τις δημοκρατικές αξίες. Στην πολιτική και τη δημόσια ζωή, τα περιθώρια για συμβιβαστικές λύσεις συρρικνώνονται. Όταν η πόλωση γίνεται εχθρική —όταν τροφοδοτεί το μίσος ή την οργή— διαταράσσει την κοινωνική συνοχή, τροφοδοτεί τον διχασμό και, στις χειρότερες των περιπτώσεων, οδηγεί στη βία.

Αφιερώνοντας την εκδήλωσή μας στην πόλωση, θέλαμε να επισημάνουμε την ανησυχητική αύξηση των τοξικών χαρακτηριστικών της, τα οποία διεισδύουν αργά σε κάθε πόρο των ευρωπαϊκών κοινωνιών.

Αυτή η ανησυχητική τάση ενισχύεται από ορισμένες απειλές: τις εξωτερικές παρεμβάσεις στις δημοκρατικές διαδικασίες, τη διάδοση παραπληροφόρησης και τη χειραγώγηση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για τη φίμωση των αντιτιθέμενων φωνών και την προώθηση ακραίων απόψεων. Βλέπουμε επίσης αυξανόμενες πιέσεις στην ελευθερία των μέσων ενημέρωσης —είτε μέσω της μονοπώλησης, της κρατικής παρέμβασης ή των επιθέσεων κατά δημοσιογράφων— σε μια εποχή κατά την οποία τα ελεύθερα και πλουραλιστικά μέσα ενημέρωσης είναι πιο αναγκαία από ποτέ.

Στην ΕΟΚΕ, εκφράζουμε τη βαθιά μας ανησυχία για την αύξηση των εγκλημάτων μίσους σε ολόκληρη την Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένων των εγκλημάτων που στοχεύουν στη θρησκεία, το βιολογικό φύλο και το κοινωνικό φύλο. Το μίσος υπονομεύει τη δημοκρατία, αποδυναμώνει τους θεσμούς μας και σπέρνει τη δυσπιστία στους πολίτες.

Σε αυτό ακριβώς το σημείο διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο η κοινωνία των πολιτών. Οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών έχουν τη δύναμη και την τόλμη να υπερασπίζονται τους δημοκρατικούς χώρους, να σέβονται τα θεμελιώδη δικαιώματα και να ενισχύουν τον ιστό των κοινοτήτων μας. Αυτό περιλαμβάνει την καταπολέμηση των τοξικών επιπτώσεων της αρνητικής πόλωσης.

Η Εβδομάδα της Κοινωνίας των Πολιτών ήταν ο δικός μας τρόπος να στηρίξουμε αυτήν την προσπάθεια. Προσέφερε χώρο για ουσιαστικό διάλογο, νέες ιδέες και συνεργατική επίλυση προβλημάτων με στόχο την προώθηση της συμμετοχής και της κοινωνικής συνοχής. Είχαμε ομάδες συζήτησης της ομάδας συνδέσμου για διάφορα θέματα και μια ημέρα αφιερωμένη στην Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ) — το πιο προχωρημένο εργαλείο της ΕΕ για την άμεση δημοκρατία.

Στο πλαίσιο της εβδομάδας, η ΕΟΚΕ απένειμε επίσης το 15ο Βραβείο της Κοινωνίας των Πολιτών σε τρεις εξέχουσες πρωτοβουλίες για την καταπολέμηση της πόλωσης σε ολόκληρη την Ευρώπη. Τα έργα αυτά, που επιλέχθηκαν από 50 και πλέον συμμετοχές από 15 κράτη μέλη, καταδεικνύουν τόσο το μέγεθος της πρόκλησης όσο και την αποφασιστικότητα των φορέων της κοινωνίας των πολιτών να την αντιμετωπίσουν μετωπικά.

Ελπίζω ότι η φετινή Εβδομάδα της Κοινωνίας των Πολιτών και οι νικητές του βραβείου μας θα αναπτερώσουν την αισιοδοξία και την πίστη στον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η κοινωνία των πολιτών στην προάσπιση και την προώθηση των ευρωπαϊκών δημοκρατικών αξιών.

Και ενώ εξακολουθούμε να επανεξετάζουμε τις ιδέες, τις προτάσεις και τα συμπεράσματα από τις εκδηλώσεις μας του Μαρτίου, σε αυτό το τεύχος του Απριλίου αποφασίσαμε να δώσουμε τον λόγο σε ορισμένες από τις φωνές της Εβδομάδας της Κοινωνίας των Πολιτών και της εκδήλωσης Η δική σου Ευρώπη, η δική σου φωνή. Ελπίζω να απολαύσετε την ανάγνωση.

Laurenţiu Plosceanu

Αντιπρόεδρος αρμόδιος για την Επικοινωνία

Η Tatiana Povalyaeva εκπροσώπησε μαζί με τους μαθητές της την Ουκρανία στη φετινή εκδήλωση «Η δική σου Ευρώπη, η δική σου φωνή!» (YEYS). Ως εκπαιδευτικός σε σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στο Χάρκοβο δίδαξε για τελευταία φορά σε τάξη τον Φεβρουάριο του 2022 και έκτοτε διδάσκει διαδικτυακά. Περιγράφει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ένας εκπαιδευτικός σε μια πόλη που απέχει μόλις 40 χιλιόμετρα από τα ρωσικά σύνορα και η οποία δέχεται ανελέητες επιθέσεις από την έναρξη του πολέμου.

Η Tatiana Povalyaeva εκπροσώπησε την Ουκρανία μαζί με τους μαθητές της στη φετινή εκδήλωση «Η δική σου Ευρώπη, η δική σου φωνή!» (YEYS). Ως εκπαιδευτικός σε σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στο Χάρκοβο δίδαξε για τελευταία φορά σε τάξη τον Φεβρουάριο του 2022 και έκτοτε διδάσκει διαδικτυακά. Περιγράφει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ένας εκπαιδευτικός σε μια πόλη που απέχει μόλις 40 χιλιόμετρα από τα ρωσικά σύνορα και η οποία δέχεται ανελέητες επιθέσεις από την έναρξη του πολέμου.

Ως παιδαγωγός και εκπαιδευτικός, με ποιον τρόπο έχει επηρεάσει ο πόλεμος την ικανότητά σας να διδάσκετε και το ουκρανικό εκπαιδευτικό σύστημα εν γένει;

Σήμερα στο Χάρκοβο, σχεδόν όλα τα σχολεία έχουν περάσει στη διαδικτυακή μάθηση, καθότι δεν υπάρχουν αρκετά καταφύγια για να προστατεύουμε τους μαθητές μας κατά τη διάρκεια των μαθημάτων. Διδάσκουμε διαδικτυακά τα τελευταία τρία χρόνια και η τελευταία φορά που είδα τους μαθητές μου στην τάξη ήταν στις 23 Φεβρουαρίου 2022.  Πολλοί μαθητές αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα. Ζουν τώρα σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες και εγώ ως εκπαιδευτικός αισθάνομαι βαθιά θλίψη. Μου λείπουν οι μαθητές μου και γνωρίζω ότι και εκείνοι αντιμετωπίζουν πολλές δυσκολίες. Ορισμένες φορές αναγκάζονται να φοιτούν τόσο σε ευρωπαϊκά όσο και σε ουκρανικά σχολεία. Πρόκειται για μεγάλη επιβάρυνση για αυτούς. Εν τω μεταξύ, εμείς που παραμένουμε στην Ουκρανία ζούμε σε διαρκή κίνδυνο. Κανείς δεν αξίζει να ζει έτσι.

Είναι η πρώτη φορά που αναγκαζόμαστε να διδάσκουμε και να στηρίζουμε τους μαθητές μας σε καιρό πολέμου. Μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για μένα είναι το ότι αισθάνομαι ανίσχυρη να βοηθήσω ορισμένους μαθητές. Οι γνώσεις και η εμπειρία μου μερικές φορές δεν επαρκούν για να χειριστώ τα προβλήματα υγείας τους που προκαλούνται από το άγχος και τις επιπτώσεις του. Έχω δει τις προσωπικότητες των παιδιών να αλλάζουν σημαντικά εξαιτίας του μετατραυματικού άγχους, όπου η συνδρομή του γιατρού είναι περισσότερο απαραίτητη από του εκπαιδευτικού. Είναι επώδυνο να συνειδητοποιείς ότι δεν μπορείς να προφυλάξεις τους μαθητές σου από αυτές τις κακουχίες. Παρόλα αυτά, παραμένουμε στο πλευρό των μαθητών μας, έτοιμοι να τους βοηθήσουμε και να τους παρέχουμε στήριξη και φροντίδα.

Μία ακόμη δυσκολία είναι να παραμένω εγώ η ίδια δυνατή και χρήσιμη για τους μαθητές μου, όχι μόνον όσον αφορά το μάθημα που διδάσκω, αλλά και σε άλλες πτυχές της ζωής. Ένας ψυχικά δυνατός εκπαιδευτικός μπορεί να προσφέρει περισσότερα στους μαθητές. Ωστόσο, το ερώτημα είναι: πώς μπορούμε να παραμείνουμε δυνατοί; Οι εκπαιδευτικοί που ζουν και εργάζονται σε εμπόλεμες συνθήκες χρειάζονται και αυτοί στήριξη, καθώς στηρίζουν τα παιδιά που είναι το μέλλον μας. Όσο μεγαλύτερη αισιοδοξία νιώθει ένας εκπαιδευτικός, τόσο καλύτερα μπορεί να παρέχει στήριξη και φροντίδα στους μαθητές του.

Γιατί πιστεύετε ότι είναι σημαντικό να ενθαρρύνετε τους μαθητές σας να ενδιαφέρονται για την πολιτική και τον δημόσιο βίο ή να συμμετέχουν σε διεθνείς εκδηλώσεις όπως αυτή;

Ένα από τα βασικά καθήκοντα των εκπαιδευτικών είναι να ενθαρρύνουν τους μαθητές να συμμετέχουν ενεργά. Ακόμη πιο σημαντικό είναι να τους παρέχουμε κίνητρα για να συμμετέχουν στον πολιτικό βίο, δεδομένου ότι η πολιτική έχει σημαντικό αντίκτυπο στη ζωή των ανθρώπων. Η συμμετοχή αυτή προσφέρει πολύτιμες ευκαιρίες για την εξεύρεση ιδεών και λύσεων σε πολλά από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε σήμερα.

Με τη συμμετοχή τους σε εκδηλώσεις όπως «Η δική σου Ευρώπη, η δική σου φωνή!», οι μαθητές μπορούν να βρουν συνοδοιπόρους και υποστηρικτές για να μοιραστούν τις ιδέες τους, να συνεργαστούν για την εξεύρεση των βέλτιστων λύσεων, καθώς και να ανταλλάξουν πολύτιμες εμπειρίες. Χωρίς αμφιβολία, η συνάντηση με άλλους μαθητές τούς δίνει τη δυνατότητα να προβληματιστούν σχετικά με το κατά πόσον διαθέτουν ευρύτητα πνεύματος, σχετικά με τα σχέδια, τους στόχους και τις προοπτικές τους και σχετικά με το πόσο πρέπει ακόμα να αναπτυχθούν σε προσωπικό επίπεδο.

Ως εκπαιδευτικός που εργάζεται στην Ουκρανία σήμερα, ποιο μήνυμα θα θέλατε να απευθύνετε σε άλλους εκπαιδευτικούς ή άλλα σχολεία;

Θα ήθελα να μοιραστώ τρία πράγματα με τους συναδέλφους μου και τους μαθητές τους. Πρώτον, εάν θέλετε πραγματικά να μάθετε την αλήθεια για τον πόλεμο, ρωτήστε τους ανθρώπους που τον ζουν καθημερινά.

Δεύτερον, πρέπει να συνειδητοποιήσετε πόσο σημαντικό είναι να παραμένουμε ενωμένοι για να βοηθούμε τους άλλους και να είμαστε προετοιμασμένοι για την αποτροπή μελλοντικών καταστροφών. Πρέπει επίσης να καταλάβετε πόσο σημαντικό είναι να είμαστε μέρος μιας ισχυρής κοινότητας με κοινές ηθικές αξίες, συμφέροντα και προοπτικές για το μέλλον.

Τρίτον και πιο σημαντικό από όλα είναι το γεγονός ότι είμαστε ζωντανοί. Ζούμε, παλεύουμε και επιτυγχάνουμε αποτελέσματα. Βελτιωνόμαστε, ελπίζουμε για το καλύτερο και κάνουμε πολλά για να αποδείξουμε ότι ακόμη και στις δύσκολες στιγμές υπάρχει ελπίδα και δίψα για ζωή. Σεβόμαστε εκείνους που θυσιάζουν τη ζωή τους για τη δική μας μελλοντική ανεξαρτησία και τους στηρίζουμε όσο το δυνατόν περισσότερο. Αισθανόμαστε ευγνωμοσύνη για όλους όσοι βοηθούν.

Οι μαθητές από την Ουκρανία συμμετέχουν σε πολλές εγχώριες και διεθνείς εκδηλώσεις, διαγωνισμούς και Ολυμπιάδες, όπου επιτυγχάνουν εξαιρετικά αποτελέσματα και κερδίζουν παγκόσμια αναγνώριση. Ταυτόχρονα, μαθαίνουμε να επιβιώνουμε σωματικά, πνευματικά και συναισθηματικά υπό τις δυσκολότερες συνθήκες, με εμπειρίες που μας διαπλάθουν στην καρδιά της Ευρώπης.

Η Tatiana Povalyaeva διδάσκει αγγλικά στο 99ο Λύκειο του Χαρκόβου στην Ουκρανία εδώ και σχεδόν 26 χρόνια. Φέτος συμμετείχε στην εκδήλωση «Η δική σου Ευρώπη, η δική σου φωνή!» (YEYS) όπου συνόδευσε τους μαθητές της. 

της Emilie Prouzet

Οι δυσλειτουργίες της ενιαίας αγοράς έχουν άμεσες επιπτώσεις στο κόστος ζωής και η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι η κατάσταση επιδεινώνεται. Το κόστος ζωής συνιστά περισσότερο από ποτέ πρωταρχικό παράγοντα ανησυχίας για τους πολίτες και ιδίως για τους νέους. Περισσότερο από όλους επηρεάζονται τα 96,5 εκατομμύρια Ευρωπαίοι που αντιμετωπίζουν κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού.

της Emilie Prouzet

Οι δυσλειτουργίες της ενιαίας αγοράς έχουν άμεσες επιπτώσεις στο κόστος ζωής και η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι η κατάσταση επιδεινώνεται. Το κόστος ζωής συνιστά περισσότερο από ποτέ πρωταρχικό παράγοντα ανησυχίας για τους πολίτες και ιδίως για τους νέους. Περισσότερο από όλους επηρεάζονται τα 96,5 εκατομμύρια Ευρωπαίοι που αντιμετωπίζουν κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) εκτιμά ότι οι μη δασμολογικοί φραγμοί εντός της ΕΕ ισοδυναμούν με τελωνειακούς δασμούς ύψους περίπου 44 % για τα εμπορεύματα, ποσοστό τριπλάσιο από τους φραγμούς μεταξύ των πολιτειών των ΗΠΑ — για να χρησιμοποιήσουμε αυτό το σύνηθες πλέον μέτρο σύγκρισης. Για την αγορά υπηρεσιών, το ποσοστό αυτό ανέρχεται σε 110 %!

Τρόφιμα, στέγαση, ενέργεια, ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, εκπαίδευση: Το φαινόμενο αυτό επηρεάζει πολλούς τομείς και εφαρμόζονται ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες. Όλοι πρέπει να εντείνουμε τις προσπάθειές μας: τα κράτη μέλη, οι ιδιωτικοί φορείς και η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ως θεματοφύλακας των Συνθηκών. Θα αναφέρω τρεις από τις βασικές συστάσεις που διατυπώνονται στην έκθεσή μας.

Πρώτον, χρειαζόμαστε επειγόντως να αντιμετωπίσουμε τους εδαφικούς φραγμούς και τον εθνικό κατακερματισμό από ιδιωτικούς φορείς — παράγοντες που περιορίζουν τον ανταγωνισμό και οδηγούν σε αύξηση των τιμών για τους καταναλωτές. Δεκατέσσερα δισεκατομμύρια δολάρια: Αυτό είναι το επιπλέον κόστος που επωμίζονται οι καταναλωτές κάθε χρόνο, σύμφωνα με έκθεση του 2020 του Κοινού Κέντρου Ερευνών (JRC). Λαμβάνοντας υπόψη τον πληθωρισμό, είναι λογικό κύριος στόχος πλέον να είναι η βελτίωση της ενιαίας αγοράς. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εργάζεται επί του θέματος αυτού, κυρίως μέσω της ειδικής ομάδας για την επιβολή των κανόνων της ενιαίας αγοράς (SMET). Παρότι το πρόβλημα είναι πολύπλοκο, έχουν υποβληθεί προτάσεις. Ας αξιολογήσουμε τον αντίκτυπό τους και ας σημειώσουμε ταχεία πρόοδο στο θέμα αυτό.

Προτείνουμε επίσης την επίσπευση των διαδικασιών κατά των εθνικών κανόνων που καταστρατηγούν το ενωσιακό δίκαιο. Θα πρέπει να εξετάσουμε τη δυνατότητα λήψης προσωρινών μέτρων κατά σαφών παραβιάσεων των κανόνων της ΕΕ. Δεν πρέπει να επιτρέψουμε τη δημιουργία φραγμών. Ο προστατευτισμός ορισμένων κρατών μελών έχει άμεσες επιπτώσεις. Τι μπορούμε να πούμε για το γεγονός ότι υπάρχουν φάρμακα τα οποία ενδέχεται να λήξουν προτού μπορέσουν να ανακατευθυνθούν εκεί όπου είναι αναγκαία;

Τέλος, έχουμε καθήκον να εξεύρουμε μια ισορροπημένη προσέγγιση μεταξύ, αφενός, της πρόληψης της διάβρωσης των υψηλών προτύπων όσον αφορά τη βιωσιμότητα, την ευημερία και την προστασία των εργαζομένων και, αφετέρου, της μείωσης του περιττού διοικητικού φόρτου και της διευκόλυνσης του διασυνοριακού εμπορίου για την προώθηση μιας δίκαιης και ανταγωνιστικής ενιαίας αγοράς.

Ο κατακερματισμός της ενιαίας αγοράς επηρεάζει άμεσα το κόστος ζωής στην ΕΕ, ωθώντας πολλούς Ευρωπαίους στα πρόθυρα της φτώχειας. Ρωτήσαμε την Emilie Prouzet, εισηγήτρια της σχετικής γνωμοδότησης, ποιες είναι οι προτάσεις της ΕΟΚΕ για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος και τη δημιουργία μιας δίκαιης και ανταγωνιστικής ενιαίας αγοράς. 

Ο κατακερματισμός της ενιαίας αγοράς επηρεάζει άμεσα το κόστος ζωής στην ΕΕ, ωθώντας πολλούς Ευρωπαίους στα πρόθυρα της φτώχειας. Ρωτήσαμε την Emilie Prouzet, εισηγήτρια της σχετικής γνωμοδότησης, ποιες είναι οι προτάσεις της ΕΟΚΕ για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος και τη δημιουργία μιας δίκαιης και ανταγωνιστικής ενιαίας αγοράς. 

Η Πράσινη Εβδομάδα της ΕΕ θα πραγματοποιηθεί από τις 3 έως τις 5 Ιουνίου με θέμα «Καθαρή, Ανταγωνιστική και Κυκλική Ευρώπη».

Η Πράσινη Εβδομάδα της ΕΕ θα πραγματοποιηθεί από τις 3 έως τις 5 Ιουνίου με θέμα «Καθαρή, Ανταγωνιστική και Κυκλική Ευρώπη».

Η ευρωπαϊκή πλατφόρμα ενδιαφερόμενων μερών για την κυκλική οικονομία, η εμβληματική πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ) και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είναι υπερήφανη που συνδιοργανώνει την Πράσινη Εβδομάδα της ΕΕ 2025, η οποία θα επικεντρωθεί σε κυκλικές λύσεις για μια ανταγωνιστική ΕΕ. Κατά τη φετινή διάσκεψη θα εξεταστεί ο τρόπος με τον οποίο η κυκλική οικονομία μπορεί να ενισχύσει τη βιώσιμη ανταγωνιστικότητα, να συμβάλει στη μείωση των αποβλήτων και να προωθήσει την καινοτομία. Από τις 3 έως τις 4 Ιουνίου, αναμένεται να πραγματοποιηθούν συζητήσεις υψηλού επιπέδου στο πλαίσιο των οποίων θα εξεταστούν οι πολιτικές πτυχές της κυκλικότητας, ενώ στις 5 Ιουνίου θα ακολουθήσουν διεξοδικές συζητήσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με το κατά πόσον η κυκλικότητα μπορεί να συμβάλει στην επίτευξη μιας αποδοτικής ως προς τη χρήση των πόρων και ανταγωνιστικής Ευρώπης.

Η εκδήλωση θα αποτελέσει επίσης ευκαιρία για την παρουσίαση της έκθεσης του διαλόγου με τα ενδιαφερόμενα μέρη που πραγματοποιήθηκε στις 10 Απριλίου στην ΕΟΚΕ. Αυτή η εισαγωγική εκδήλωση στη διάσκεψη αποτέλεσε ευκαιρία για τα ενδιαφερόμενα μέρη προκειμένου να συμμετέχουν σε ζωηρές συζητήσεις σχετικά με τη συμφωνία για καθαρή βιομηχανία, τη στρατηγική για τη βιοοικονομία και την επικείμενη πράξη για την κυκλική οικονομία.

Εδώ μπορείτε να εγγραφείτε για να συμμετάσχετε στη διάσκεψη της Πράσινης Εβδομάδας της ΕΕ. (ac)

Το φετινό βραβείο παρουσιάζει ευρεία γεωγραφική κατανομή καθώς υποβλήθηκαν 58 αιτήσεις υποψηφιότητας από ιδιώτες, ιδιωτικές επιχειρήσεις και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών από πολλά ευρωπαϊκά κράτη μέλη. 

Το φετινό βραβείο παρουσιάζει ευρεία γεωγραφική κατανομή καθώς υποβλήθηκαν 58 αιτήσεις υποψηφιότητας από ιδιώτες, ιδιωτικές επιχειρήσεις και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών από πολλά ευρωπαϊκά κράτη μέλη.

Οι αιτήσεις αφορούν ευρύ φάσμα θεμάτων, από τη συμμετοχή και την ενίσχυση του ρόλου των νέων έως την κοινωνική συνοχή και ένταξη, και από την παιδεία στα μέσα επικοινωνίας και την παραπληροφόρηση έως τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ισότητα των φύλων.

Πολλές πρωτοβουλίες αντιμετωπίζουν το πρόβλημα στη ρίζα του και συμβάλλουν στην πρόληψη της πόλωσης.

Πρωτοβουλίες όπως η «EUth Voices for Social Change» που αναπτύσσεται από τη μη κερδοσκοπική οργάνωση Youthmakers Hub στην Ελλάδα αποσκοπούν στην ενίσχυση του ρόλου των νέων ώστε να προωθήσουν τη θετική αλλαγή στις κοινότητές τους. Τα προγράμματα αυτά εστιάζουν στην επιβλαβή πόλωση και καλλιεργούν νοοτροπία ανεκτικότητας, ενθαρρύνοντας τους ενδιαφερόμενους να συμμετέχουν σε εποικοδομητικούς διαλόγους και να μην υποκύπτουν στη διχαστική ρητορική μέσω π.χ. της διοργάνωσης σεμιναρίων κατάρτισης στον ψηφιακό γραμματισμό και της δημιουργίας podcast.

Άλλες πρωτοβουλίες καταπολεμούν τη ρητορική πόλωσης και τη ριζοσπαστικοποίηση. Γεφυρώνουν το πολιτισμικό, εθνοτικό και διαγενεακό χάσμα, αντιμετωπίζουν τον κοινωνικό διχασμό, προωθούν την αμοιβαία κατανόηση και συνεργασία, προστατεύουν τα θεμελιώδη δικαιώματα και ενθαρρύνουν την κοινωνική συνοχή.

Η πρωτοβουλία «DEMDIS Digital Discussion» που αναπτύχθηκε από την οργάνωση DEMDIS στη Σλοβακία, δημιούργησε μια νέα πλατφόρμα λογισμικού που φιλοξενεί δημοκρατικές ψηφιακές συζητήσεις — ακόμη και για αμφιλεγόμενα θέματα. Οι απόψεις που διατυπώνονται τίθενται σε ψηφοφορία και οι χρήστες χωρίζονται σε ομάδες με βάση τις απόψεις τους. Μέσω της αναζήτησης κοινού εδάφους, η πρωτοβουλία χτίζει γέφυρες μεταξύ αυτών των «πολωμένων στρατοπέδων».

Η πρωτοβουλία «Human Rights Guide» της οργάνωσης «The Baltic Human Rights Society» αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η κοινωνία των πολιτών μπορεί να δραστηριοποιηθεί για να περιφρουρήσει τα θεμελιώδη δικαιώματα. Πρόκειται για έναν οδηγό που λειτουργεί ως εκπαιδευτική πλατφόρμα στον τομέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προσφέροντας πολύγλωσσες διευκρινίσεις για το πώς μπορούν και πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τα ανθρώπινα δικαιώματα σε συγκεκριμένες καταστάσεις στην καθημερινή ζωή.

Οι φετινές αιτήσεις περιλάμβαναν επίσης διάφορες πολιτιστικές και καλλιτεχνικές προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση της πόλωσης, όπως π.χ. η πρωτοβουλία «Atlas géopolitique de la culture et des médias indépendants en Europe» της οργάνωσης «Arty Farty». Η πρωτοβουλία αυτή αναδεικνύει θέματα που αποτελούν προτεραιότητα για ένα δίκτυο ανεξάρτητων πολιτιστικών οργανισμών και μέσων ενημέρωσης από όλη την Ευρώπη, όπως η ένταξη, η μείωση των τοπικών ανισοτήτων ή η ανάγκη καταπολέμησης της παραπληροφόρησης. Τα προγράμματα αυτά αποδεικνύουν ότι ο πολιτισμός και τα μέσα ενημέρωσης μπορούν να μετασχηματίσουν την κοινωνία και να καταπολεμήσουν την πόλωση.

 

Τρεις νικητές από τη Σλοβακία, το Βέλγιο και τη Γαλλία τιμήθηκαν με το 15ο Βραβείο της Κοινωνίας των Πολιτών της ΕΟΚΕ για το αξιοθαύμαστο έργο που επιτελούν σχετικά με την καταπολέμηση της επιβλαβούς πόλωσης σε όλη την Ευρώπη. Τα ονόματα των νικητών ανακοινώθηκαν στις 20 Μαρτίου στην τελετή απονομής των βραβείων που πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της Εβδομάδας της Κοινωνίας των Πολιτών.  

Τρεις νικητές από τη Σλοβακία, το Βέλγιο και τη Γαλλία τιμήθηκαν με το 15ο Βραβείο της Κοινωνίας των Πολιτών της ΕΟΚΕ για το αξιοθαύμαστο έργο που επιτελούν σχετικά με την καταπολέμηση της επιβλαβούς πόλωσης σε όλη την Ευρώπη. Τα ονόματα των νικητών ανακοινώθηκαν στις 20 Μαρτίου στην τελετή απονομής των βραβείων που πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της Εβδομάδας της Κοινωνίας των Πολιτών.  

Το χρηματικό έπαθλο μοιράστηκε στους τρεις επικρατέστερους υποψηφίους. Ο νικητής του πρώτου βραβείου έλαβε 14 000 ευρώ, ενώ οι δύο επιλαχόντες που απέσπασαν το δεύτερο βραβείο έλαβαν από 9 000 ευρώ ο καθένας.

ΠΡΩΤΟ ΒΡΑΒΕΙΟ: η σλοβακική οργάνωση «Slovak Debate Association» για την πρωτοβουλία «Ολυμπιάδα Κριτικής Σκέψης»

Η οργάνωση «Slovak Debate Association» (SDA) είναι ΜΚΟ που δραστηριοποιείται στη Σλοβακία. Αποστολή της είναι να προάγει το ανοικτό πνεύμα και την κριτική σκέψη και να ενθαρρύνει την ενεργό συμμετοχή των νέων της Σλοβακίας στα κοινά. Μέσω μιας σειράς προγραμμάτων, η οργάνωση SDA μαθαίνει τους νέους να αξιολογούν γεγονότα και απόψεις, να διατυπώνουν τα δικά τους επιχειρήματα και να προσεγγίζουν με κριτικό πνεύμα το περιεχόμενο των μέσων ενημέρωσης αναζητώντας αξιόπιστες πηγές πληροφόρησης. Με τον τρόπο αυτό, η οργάνωση προσφέρει πεδίο ανοικτού και δημόσιου διαλόγου για βασικά ζητήματα που αντιμετωπίζει η σλοβακική κοινωνία.

Ένα από τα πιο επιτυχημένα προγράμματα που εγκαινιάστηκε το 2021 είναι η Ολυμπιάδα Κριτικής Σκέψης. Η πρωτοβουλία αυτή έχει ήδη αγκαλιαστεί από το κοινό καθώς πέρυσι έλαβαν μέρος 9 000 περίπου μαθητές από περισσότερα από 300 σχολεία. Στο πλαίσιο αυτού του καινοτόμου προγράμματος διοργανώνεται διαγωνισμός με σκοπό την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των μαθητών απέναντι στην παραπληροφόρηση. Η παραπληροφόρηση έχει προσλάβει πολύ μεγάλες διαστάσεις στη Σλοβακία: το 61% των Σλοβάκων δεν εμπιστεύονται τα μέσα ενημέρωσης και οι περισσότεροι από τους μισούς πιστεύουν σε θεωρίες συνωμοσίας. Η Ολυμπιάδα Κριτικής Σκέψης αντιμετωπίζει κατά μέτωπο αυτήν την πρόκληση ενισχύοντας την παιδεία στα μέσα ενημέρωσης και αλλάζοντας τις καταναλωτικές συνήθειες των νέων.

Ο διαγωνισμός απευθύνεται σε τρεις ηλικιακές ομάδες μαθητών (ηλικίες 8-13 ετών) και οι συμμετέχοντες πρέπει να ολοκληρώσουν μια σειρά από δοκιμασίες από τον πραγματικό κόσμο των μέσων ενημέρωσης σε τρεις γύρους. Οι ασκήσεις έχουν σχεδιαστεί με βάση το περιεχόμενο στο οποίο είναι πιθανό να εκτεθούν οι μαθητές στην καθημερινή τους ζωή. Οι μαθητές αναλύουν βίντεο του TikTok, επαληθεύουν την ακρίβεια περιεχομένου που έχει δημιουργηθεί από την τεχνητή νοημοσύνη και αξιολογούν αναρτήσεις στο Instagram προσπαθώντας να διακρίνουν μεταξύ πραγματικότητας και παραπληροφόρησης. Σε άλλον γύρο οι μαθητές καλούνται να μιλήσουν ενώπιον κοινού και να εκθέσουν τα επιχειρήματά τους στους ομολόγους τους.

«Η Ολυμπιάδα Κριτικής Σκέψης συμβάλλει στην καταπολέμηση της πόλωσης της κοινωνίας καθώς μαθαίνει σε χιλιάδες μαθητές πώς να προσεγγίζουν τα θέματα από διαφορετικές οπτικές γωνίες, να αναγνωρίζουν γνωστικές προκαταλήψεις και να διατυπώνουν τις απόψεις τους εποικοδομητικά», δήλωσε ο Richard Vaško, ιδρυτής και συντονιστής του προγράμματος. «Με αυτήν την παρέμβαση που βασίζεται στις δεξιότητες ενισχύουμε την κριτική σκέψη και την παιδεία στα μέσα ενημέρωσης και παρέχουμε έτσι τα εφόδια στους νέους για να αντιστέκονται στην παραπληροφόρηση και να συμμετέχουν στον κοινωνικό διάλογο με κριτική σκέψη».

ΔΕΥΤΕΡΟ ΒΡΑΒΕΙΟ: η γαλλική οργάνωση «Reporters d'Espoirs» για την πρωτοβουλία «Prix Européen Jeunes Reporters d’Espoirs»

Η οργάνωση «Reporters d'Espoirs» είναι γαλλική μη κερδοσκοπική οργάνωση που ιδρύθηκε το 2003. Εγκαινίασε την προσέγγιση της «δημοσιογραφίας των λύσεων», μια ευρύτατα πλέον διαδεδομένη μορφή δημοσιογραφίας που αναζητά απαντήσεις στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η κοινωνία. Η οργάνωση ενθαρρύνει τους δημοσιογράφους να ενστερνιστούν αυτήν τη θετική νοοτροπία και ανταμείβει τα πιο πρωτοποριακά ρεπορτάζ και άρθρα γνώμης δημοσιογράφων και νέων με μια σειρά από βραβεία.

Η πρωτοβουλία «Prix Européen Jeunes Reporters d’Espoirs» επιβραβεύει και εκπαιδεύει τους δημοσιογράφους στη δημοσιογραφία των λύσεων στη γαλλική γλώσσα. Το πολύπλευρο πρόγραμμα προσφέρει στους υποψηφίους την ευκαιρία να εκπαιδευτούν στη «δημοσιογραφία των λύσεων» μέσω ενός διαδικτυακού μαθήματος που παρέχεται σε συνεργασία με τη Σχολή Δημοσιογραφίας του Πανεπιστημίου Aix-Marseille. Επίσης, κάθε υποψήφιος καθοδηγείται από έναν μέντορα, ο οποίος βοηθά τους υποψηφίους να βελτιώσουν τις δεξιότητές του στον γραπτό και τον προφορικό λόγο, και εκπαιδεύεται στην τέχνη της αφήγησης. Οι νικητές προσκαλούνται άλλωστε στο Παρίσι για 48ωρο εκπαιδευτικό ταξίδι κατά τη διάρκεια του οποίου συναντούν άλλους δημοσιογράφους και εμπειρογνώμονες από όλη την Ευρώπη που μοιράζονται το ίδιο πάθος. Στη συνέχεια, απονέμονται σε έξι νικητές χρηματικά έπαθλα συνολικού ύψους 10 000 ευρώ.

«Η καταπολέμηση της πόλωσης ενυπάρχει στη μέθοδο της δημοσιογραφίας των λύσεων: αυτού του είδους η δημοσιογραφία αποκαλύπτει την πολυπλοκότητα του κόσμου και την πολυμορφία των παραγόντων που δρουν σε όλα τα επίπεδα και σε όλες τις χώρες, από κοινού ή χωριστά, παρουσιάζοντας παράλληλα τα περιθώρια που υπάρχουν για τη διάχυση των τοπικών πρωτοβουλιών» δήλωσε o Gilles Vanderpooten, διευθυντής της οργάνωσης «Reporters d'Espoirs».

Κατά τη διάρκεια των τριών προηγούμενων διαδικασιών υποβολής αιτήσεων για το βραβείο, υποβλήθηκαν 400 αιτήσεις από 25 χώρες. Στην 4η διαδικασία υποβολής αιτήσεων που είναι σε εξέλιξη, οι αιτήσεις αναμένεται να υπερβούν τις 300. Η οργάνωση έχει ήδη βοηθήσει περισσότερους από 75 υποψηφίους να τελειοποιήσουν τις γραπτές και προφορικές τους δεξιότητες στη γαλλική γλώσσα.

Η ιδέα μπορεί εύκολα να αναπαραχθεί και η ομάδα βρίσκεται ήδη σε συζητήσεις με δημοσιογράφους από την Ισπανία, την Ιταλία και το Βέλγιο για να συνεργαστεί μαζί τους και να διαδώσει το βραβείο.

«Φιλοδοξία μας είναι να επεκτείνουμε το βραβείο πέραν του γαλλόφωνου κόσμου και να το διαδώσουμε και σε άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης», δήλωσε ο κ. Vanderpooten. «Μόνο έτσι θα μπορέσουμε να πετύχουμε τη συμμετοχή όλο και περισσότερων νέων στην “Ευρώπη των λύσεων”».

ΤΡΙΤΟ ΒΡΑΒΕΙΟ: η βελγική οργάνωση «FEC Diversité asbl» για την πρωτοβουλία της «ESCAPE GAME EXTREME DROITE pour se désintoxiquer»

Στην Ευρώπη και σε ολόκληρο τον κόσμο, οι δεξιές ιδεολογίες εδραιώνονται ολοένα και περισσότερο. Τα ακροδεξιά κόμματα κερδίζουν έδαφος και ο λαϊκισμός αυξάνεται. Η βελγική μη κερδοσκοπική οργάνωση «FEC Diversité» επινόησε μια μέθοδο για να αντικρούσει αυτές τις απόψεις στις τάξεις των εκπαιδευτικών, των συνδικαλιστικών οργανώσεων και των απλών πολιτών.

Η πρωτοβουλία «ESCAPE GAME EXTREME DROITE pour se désintoxiquer» είναι ένα παιχνίδι διαφυγής που βοηθά τους παίκτες να «αποτοξινωθούν» από τις ακροδεξιές πεποιθήσεις με διασκεδαστικό και διαδραστικό τρόπο. Οι παίκτες ενημερώνονται ότι έχουν μολυνθεί με ακροδεξιές ιδέες και ότι πρέπει να αποτοξινωθούν με μια σειρά από διαδικασίες. Με τον τρόπο αυτό, μαθαίνουν πώς διαδίδονται και ενισχύονται οι ακροδεξιές ιδέες στην κοινωνία.

Το παιχνίδι αποτελείται από τέσσερα τμήματα και το κάθε τμήμα περιλαμβάνει συγκεκριμένες δοκιμασίες στις οποίες πρέπει να υποβληθούν οι παίκτες. Στο τμήμα Α οι συμμετέχοντες αναλύουν τον αντίκτυπο της ακροδεξιάς στον χώρο εργασίας με τη βοήθεια 19 αντικειμένων που προσφέρουν ερεθίσματα για συζήτηση. Στο τμήμα Β οι παίκτες διαβάζουν πραγματικές μαρτυρίες μεταναστών για να κατανοήσουν τη διαδρομή τους προς την Ευρώπη. Στο τμήμα Γ οι παίκτες ακούν μια «ομιλία για την ακροδεξιά», συνοδεία διαφόρων εικόνων. Στο τμήμα Δ οι παίκτες συζητούν για μια έκθεση που αφορά ένα ακροδεξιό κόμμα και στη συνέχεια συμπληρώνουν σταυρόλεξα.

Στο καθηλωτικό παιχνίδι συμμετέχουν εκπαιδευτές με προστατευτικές στολές και αντιασφυξιογόνες μάσκες, των οποίων η φωνή είναι αλλοιωμένη. Ο σκοπός αυτών των διαφορετικών δοκιμασιών είναι η ενεργοποίηση και των πέντε αισθήσεων των παικτών για να νιώσουν πραγματικά την εμπειρία αυτή και να ευαισθητοποιηθούν για τη δημοκρατική απειλή στην Ευρώπη.

Από την έναρξή του παιχνιδιού τον Ιούνιο του 2023, σχεδόν 1000 παίκτες έχουν ήδη «αποτοξινωθεί» και το μήνυμα έχει διαδοθεί στα συνδικαλιστικά σωματεία, στις οργανώσεις και στα σχολεία εντός και εκτός Βελγίου. Συμμετέχοντες από τη Γαλλία και τη Βουλγαρία έχουν έρθει να παίξουν το παιχνίδι για να το μεταφέρουν και αλλού.

«Είμαστε υπερήφανοι που δημιουργήσαμε ένα καινοτόμο εκπαιδευτικό εργαλείο, το οποίο προσεγγίζει το ζήτημα των ακροδεξιών ιδεών με διασκεδαστικό και διαδραστικό τρόπο», δηλώνει η Malika Borbouse από την οργάνωση «FEC Diversité». «Προωθώντας τον διάλογο και τον συλλογικό προβληματισμό, η πρωτοβουλία μας συνέβαλε στη μείωση των εστιών έντασης και στην προώθηση μιας κοινωνίας χωρίς αποκλεισμούς».