Eerbetoon aan al degenen die licht in hun gemeenschappen brengen

Beste lezers,

Eind 2021 besloot de EU om 2022 uit te roepen als Europees Jaar van de Jeugd. Doel was de aandacht te vestigen op de situatie van jongeren, die het met name naar aanleiding van de COVID-19-crisis hard te verduren kregen, met negatieve gevolgen voor hun onderwijs en voor hun positie op de arbeidsmarkt.

De EU wou beleidsmakers ertoe aanzetten kansen voor jongeren te bevorderen en hen aan te moedigen actieve burgers en actoren van verandering te worden, met bijzondere aandacht voor diegenen die het moeilijkst te bereiken zijn: jongeren met een handicap, jongeren uit minderheden en jongeren in achtergestelde gebieden.

Niemand kon bevroeden dat in het prille begin van dat Jaar van de Jeugd jongeren aan de oostgrenzen van de EU in een wrede speling van het lot op de vlucht zouden moeten slaan voor bommen, uit levensgevaar hun land zouden verlaten en broers, vaders of hun eigen leven zouden verliezen in de bloedige loopgraven van de Oekraïense slagvelden, na de wrede aanval van Rusland op Oekraïne en zijn burgerbevolking.
Tegen de achtergrond van deze schrikwekkende gebeurtenissen besloot het EESC zijn prijs voor het maatschappelijk middenveld toe te kennen in twee categorieën: jongeren en Oekraïne.

In de eerste daarvan, “Jongeren mondiger maken”, gingen we op zoek naar projecten die de nieuwe generaties op creatieve wijze helpen om hun eigen stem te vinden en hen standvastiger maken in een wereld die wordt gekenmerkt door talloze uitdagingen, zoals polarisatie en vijandigheid, hollende inflatie, klimaatverandering en de energiecrisis.

De prijs in de categorie “Europese maatschappelijke organisaties voor Oekraïne” was bedoeld als eerbetoon aan het Europees maatschappelijk middenveld, dat bij het uitbreken van de oorlog onmiddellijk de Oekraïense burgers te hulp schoot, en duizenden initiatieven ontplooide om de Oekraïners te ondersteunen in de benarde omstandigheden waarin ze na de Russische inval terecht waren gekomen.

Een selectie maken uit de meer dan honderd inzendingen was bepaald geen sinecure, want eigenlijk verdienden alle kandidaten de prijs op grond van hun inzet en solidariteit. Uiteindelijk ging de prijs naar zes laureaten, drie in elke categorie, uit vijf EU-landen: Italië, Polen, Portugal, Roemenië en tot slot Spanje, met twee winnende projecten.  

Op 15 december werden zij vanwege hun fenomenale prestaties in de bloemetjes gezet tijdens de prijsuitreiking in Brussel.

De drie winnende projecten in de categorie Jongeren bieden een helpende hand aan jonge mensen die het niet gemakkelijk hebben omdat zij uit achtergestelde groepen van de samenleving komen: Romajongeren, jongeren die een deel van of hun hele jeugd in een zorgsysteem hebben doorgebracht en die nu op eigen benen moeten staan, of jongeren die om verschillende redenen met sociale uitsluiting kampen.

De drie projecten in de categorie Oekraïne hebben Oekraïense vluchtelingen op verschillende manieren ondersteund, bijvoorbeeld door het bieden van bijstand aan de grens en het inzamelen van hulpgoederen, door zich te ontfermen over kinderen met kanker of door Oekraïners te helpen met hun integratie in hun nieuwe gemeenschappen.

Laat ik de inleiding tot deze speciale editie van EESC Info over de prijs voor het maatschappelijk middenveld afsluiten met de woorden van Martyna Kowacka, vertegenwoordiger van de Poolse winnaar, die in een symbolisch gebaar het Bethlehem-vredeslicht naar de prijsuitreiking meebracht en erop wees hoe belangrijk het is om weerwerk te bieden tegen het kwaad en waarden als verdraagzaamheid, vriendschap en hulpvaardigheid te bevorderen.

Zij sprak de hoop uit dat iedereen zijn steentje zou bijdragen zodat op een dag het licht van de vrede het vuur van de oorlog zou overwinnen.
Afgaand op de onbaatzuchtige en tomeloze inzet van al diegenen die dag in dag uit het beste van zichzelf geven voor een betere wereld, geloven wij oprecht in die toekomstdroom. Daarom vieren wij met onze prijs niet alleen onze laureaten en kandidaten, maar iedereen — individuen en organisaties — die licht in hun gemeenschappen brengen.

Cillian Lohan, vicevoorzitter voor communicatie