Στην Ευρώπη, η γεωθερμική ενέργεια διαθέτει σημαντικό αναξιοποίητο δυναμικό· η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να αναλάβει επείγουσα δράση προκειμένου να υιοθετηθεί μια ευρωπαϊκή στρατηγική για τη γεωθερμική ενέργεια με στόχο την αξιοποίηση των οφελών της.

Κατά τη σύνοδο ολομέλειας του Οκτωβρίου, η ΕΟΚΕ έλαβε σαφή θέση σχετικά με το θέμα της ενέργειας. Σε γνωμοδότηση που εκπόνησαν οι Zsolt Kükedi και Thomas Kattnig, η ΕΟΚΕ υπογραμμίζει ότι η παραγωγή γεωθερμικής ενέργειας έχει εξαιρετικά χαμηλές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και μπορεί να διαδραματίσει καίριο ρόλο στην πράσινη μετάβαση της ΕΕ, μειώνοντας την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα και διευκολύνοντας την απανθρακοποίησή της.

«Η γεωθερμική ενέργεια μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην επίτευξη των στόχων της ΕΕ για κλιματική ουδετερότητα έως το 2050», δήλωσε ο κ. Kükedi, εισηγητής της γνωμοδότησης. «Το δυναμικό της παραμένει ανεκμετάλλευτο και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να προχωρήσει άμεσα στη χάραξη μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για τη χρήση των πόρων που παρέχει η γεωθερμική ενέργεια», προσέθεσε ο κ. Kattnig, συνεισηγητής της γνωμοδότησης.

Η ΕΟΚΕ επισημαίνει ότι οι επενδύσεις σε γεωθερμικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής δεν θα φέρουν αποτέλεσμα χωρίς οικονομική βοήθεια σε εθνικό επίπεδο. Ειδικότερα, απαιτούνται κρατική χρηματοδότηση και παροχή κινήτρων για την προσέλκυση αρχικών επενδύσεων και την ελαχιστοποίηση των κινδύνων που αυτές συνεπάγονται.

Επιπλέον, είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι αλλαγές στην ενεργειακή πολιτική ή τη χρηματοδότηση ενδέχεται να επηρεάσουν την οικονομική ελκυστικότητα των γεωθερμικών έργων.

Η κατασκευή γεωθερμικών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής ενέχει κινδύνους και οι κίνδυνοι αυτοί πρέπει να προσδιοριστούν με ακρίβεια, ιδίως αυτοί που σχετίζονται με περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Για τον λόγο αυτό, είναι απαραίτητο αυτή η διαδικασία να υλοποιηθεί με τη συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων, ούτως ώστε να αυξηθεί η αποδοχή από το κοινό.

Ωστόσο, τα περιβαλλοντικά και τα κλιματικά οφέλη της γεωθερμικής ενέργειας υπερτερούν των κινδύνων, καθώς η γεωθερμική ενέργεια αποτελεί μία από τις καλύτερες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας όσον αφορά τη χρήση της γης, τη χρήση των πόρων και την εξάρτηση από τις εισαγωγές. (mp)

Τα κράτη μέλη της ΕΕ θα πρέπει να διευκολύνουν τη χωρίς αποκλεισμούς συνεργασία, τον ανοικτό χαρακτήρα και τη διαφάνεια με την κοινωνία των πολιτών σε όλους τους τομείς της διαχείρισης ραδιενεργών αποβλήτων. Αυτό ισχύει τόσο για τις σημερινές όσο και για τις δυνητικές κοινότητες υποδοχής, ιδίως δεδομένου ότι αυξανόμενες ποσότητες ραδιενεργών αποβλήτων θα παράγονται κάθε χρόνο κατά την επόμενη δεκαετία και μετά.

Σε γνωμοδότηση που εγκρίθηκε κατά τη σύνοδο ολομέλειάς της τον Οκτώβριο, η ΕΟΚΕ υιοθετεί αποφασιστική στάση. Η διαθέσιμη χρηματοδότηση θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για την ενίσχυση της ικανότητας ανεξάρτητης συμμετοχής των ομάδων της κοινωνίας των πολιτών, ιδίως δε των τοπικών κοινοτήτων πλησίον πυρηνικών εγκαταστάσεων, σε έργα και μελέτες για την αξιολόγηση των πρακτικών συμμετοχής και διαφάνειας όσον αφορά τη διαχείριση ραδιενεργών αποβλήτων.

Η ΕΟΚΕ συνιστά τα κράτη μέλη να υποβάλλουν έκθεση σχετικά με τις μεθόδους συμμετοχής του κοινού στη διαδικασία λήψης αποφάσεων για τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων, καθώς και σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο διασφαλίζεται η διαφάνεια. «Η ΕΟΚΕ καλεί τα κράτη μέλη να μεριμνήσουν για την παρακολούθηση και την τακτική δημοσιοποίηση των περιβαλλοντικών, υγειονομικών και κοινωνικοοικονομικών εξελίξεων όσον αφορά τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων», δήλωσε η εισηγήτρια Alena Mastantuono.

Τα κράτη μέλη πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους, ώστε οι μελλοντικές γενιές να μην επωμιστούν το βάρος της επεξεργασίας των πυρηνικών αποβλήτων, ανεξάρτητα από το είδος, τη διάρκεια ζωής και το επίπεδο κινδύνου τους.

Δεδομένου ότι μεγάλο ποσοστό χρησιμοποιημένων πυρηνικών καυσίμων μπορεί να υποβληθεί σε επανεπεξεργασία, τα σχάσιμα υλικά θα πρέπει να ανακυκλώνονται, μειώνοντας έτσι την ανάγκη προμήθειας φυσικού ουρανίου για τη λειτουργία πυρηνικών αντιδραστήρων. Οι στρατηγικές κυκλικής οικονομίας θα δώσουν στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να ελαχιστοποιήσουν την ποσότητα των αποβλήτων που χρειάζεται να αντιμετωπίσουν με στρατηγικές διαχείρισης αποβλήτων.

«Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι εκτιμήσεις κόστους για τον παροπλισμό και τη διαχείριση των αναλωμένων καυσίμων και των ραδιενεργών αποβλήτων θα λαμβάνουν υπόψη τις αυξήσεις του κόστους με την πάροδο του χρόνου. Θα πρέπει επίσης να διασφαλίζουν ότι η χρηματοδότηση επαρκεί για την κάλυψη των πραγματικών δαπανών», δήλωσε ο συνεισηγητής Christophe Quarez. (mp)