Zielony Tydzień UE, który odbędzie się w dniach 3–5 czerwca, będzie poświęcony tematowi „Czysta, konkurencyjna Europa o obiegu zamkniętym”.

Europejska platforma zainteresowanych stron gospodarki o obiegu zamkniętym, inicjatywa przewodnia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (EKES) i Komisji, jest dumna z tego, że współorganizuje Zielony Tydzień UE 2025, który skupi się na rozwiązaniach opartych na obiegu zamkniętym na rzecz konkurencyjnej UE. Tegoroczna konferencja będzie poświęcona temu, w jaki sposób gospodarka o obiegu zamkniętym może zwiększyć zrównoważoną konkurencyjność, ograniczyć ilość odpadów i pobudzać innowacje. W dniach 3–4 czerwca w trakcie debat wysokiego szczebla przeanalizowane zostaną polityczne aspekty obiegu zamkniętego, a 5 czerwca odbędzie się pogłębiona dyskusja z udziałem zainteresowanych stron na temat potencjału obiegu zamkniętego dla zasobooszczędnej i konkurencyjnej Europy.

Wydarzenie to będzie również okazją do przedstawienia sprawozdania z dialogu z zainteresowanymi stronami, który odbył się 10 kwietnia w EKES-ie. Poprzedził on konferencję i umożliwił zainteresowanym stronom omówienie w ożywiony sposób Paktu dla czystego przemysłu, strategii dotyczącej biogospodarki oraz przyszłego aktu w sprawie gospodarki o obiegu zamkniętym.

Na konferencję Zielony Tydzień UE można zarejestrować się tutaj. (ac)

W tegorocznym konkursie wpłynęło 58 zgłoszeń od osób fizycznych, przedsiębiorstw prywatnych oraz organizacji społeczeństwa obywatelskiego z wielu państw członkowskich UE, co świadczy o szerokiej reprezentacji geograficznej.

Kandydaci zajmują się wieloma różnymi kwestiami: od zaangażowania i upodmiotowienia młodzieży po spójność społeczną i włączenie społeczne, od informacji wprowadzających w błąd i umiejętności korzystania z mediów po prawa człowieka i równouprawnienie płci.

Wiele inicjatyw rozwiązuje problem u jego źródeł oraz przyczynia się do zapobiegania polaryzacji.

Takie inicjatywy jak EUth Voices for Social Change, prowadzona przez organizację non-profit Youthmakers Hub w Grecji, mają umożliwiać młodym ludziom wprowadzanie pozytywnych zmian w społecznościach. Te projekty zwalczają szkodliwą polaryzację, gdyż sprzyjają kulturze tolerancji poprzez zachęcanie ludzi do udziału w konstruktywnym dialogu i do sprzeciwiania się narracji prowadzącej do podziałów, na przykład za pomocą szkoleń w zakresie umiejętności cyfrowych oraz dzięki tworzeniu podcastów.

Inne projekty przeciwdziałają polaryzującej narracji i radykalizacji postaw. Niwelują różnice kulturowe, etniczne i pokoleniowe, eliminują podziały społeczne, sprzyjają wzajemnemu zrozumieniu i współpracy, chronią prawa podstawowe i wzmacniają spójność społeczną.

W ramach DEMDIS Digital Discussion – inicjatywy zainaugurowanej przez DEMDIS na Słowacji – stworzono nową platformę oprogramowania do prowadzenia uczciwej dyskusji cyfrowej, nawet na kontrowersyjne tematy. Użytkownicy głosują nad oświadczeniami i są umieszczani w odrębnych grupach opiniotwórczych. Projekt umożliwia budowanie pomostów między spolaryzowanymi grupami dzięki wspólnej płaszczyźnie porozumienia.

Przewodnik po prawach człowieka Baltic Human Rights Society jest jednym z przykładów tego, w jaki sposób społeczeństwo obywatelskie może przyczyniać się do ochrony praw podstawowych. Został on udostępniony w formie platformy internetowej, która służy do edukacji w zakresie praw człowieka oraz wyjaśnia w wielu językach, w jaki sposób prawa człowieka mogą i powinny funkcjonować w konkretnych sytuacjach życia codziennego.

Tegoroczne zgłoszenia dotyczyły również przeciwdziałania polaryzacji za pomocą kultury i sztuki, w takiej formie jak na przykład Atlas géopolitique de la culture et des médias indépendants en Europeorganizacji Arty Farty. W inicjatywie uwypuklono priorytetowe tematy sieci niezależnych organizacji kulturalnych i medialnych z całej Europy, takie jak włączenie społeczne, zmniejszenie podziałów terytorialnych lub potrzeba zwalczania dezinformacji. Te projekty pokazują, że kultura i media mogą przyczyniać się do przeobrażenia społeczeństwa oraz do zmniejszenia jego polaryzacji.

W 15. edycji Nagrody EKES-u dla Społeczeństwa Obywatelskiego wyróżniono trzy organizacje – ze Słowacji, Belgii i Francji – za inspirujące sposoby przeciwdziałania negatywnej polaryzacji w całej Europie. Listę zwycięzców ogłoszono 20 marca, na ceremonii wręczenia nagród podczas Tygodnia Społeczeństwa Obywatelskiego.  

Nagroda pieniężna została podzielona między trzy zwycięskie organizacje. Pierwsza z nich otrzymała 14 tys. EUR, a kolejne dwie – po 9 tys. EUR.

PIERWSZE MIEJSCE: Słowackie Stowarzyszenie Debat za Olimpiadę Krytycznego Myślenia.

Słowackie Stowarzyszenie Debat jest organizacją pozarządową na Słowacji. Jej misją jest promowanie postawy otwartości i krytycznego myślenia, a także aktywnego obywatelstwa wśród słowackiej młodzieży. Stowarzyszenie realizuje szereg programów dla młodych ludzi, w których uczy oceniać fakty i opinie, formułować własne argumenty i krytycznie śledzić treści mediów, aby docierać do wiarygodnych źródeł informacji. W ten sposób tworzy przestrzeń otwartej i publicznej debaty na temat kluczowych wyzwań stojących przed słowackim społeczeństwem.

Jednym z najbardziej udanych programów, który wystartował w 2021 r., są Olimpiady Krytycznego Myślenia. Ta innowacyjna inicjatywa przyjęła się już na dobre w szkolnym krajobrazie Słowacji: w ubiegłym roku uczestniczyło w niej prawie 9 tys. uczniów z ponad 300 szkół. Olimpiada wyrabia czujność na informacje wprowadzające w błąd. Tymczasem dezinformacja jest na Słowacji plagą – aż 61% Słowaczek i Słowaków nie ufa mediom, a ponad połowa wierzy w różne teorie spiskowe. Olimpiada Krytycznego Myślenia wychodzi naprzeciw temu wyzwaniu i uczy korzystania z mediów oraz zmienia nawyki konsumpcyjne młodych ludzi.

Konkurs adresowany jest do uczniów w trzech grupach wiekowych (z przedziału 13–18 lat), którzy w trzech rundach mierzą się z rzeczywistymi wyzwaniami medialnymi. Zadania konkursowe są ułożone tak, by odzwierciedlać treści, z którymi uczestnicy faktycznie mogą zetknąć się na co dzień. Uczniowie analizują filmiki na TikToku, sprawdzają treści stworzone przez sztuczną inteligencję, oceniają posty na Instagramie, a także starają się oddzielić rzetelne informacje od tych wprowadzających w błąd. Uczestniczą też w rundzie wystąpień publicznych, podczas której przekonują rówieśników do swych racji.

Olimpiada Krytycznego Myślenia przyczynia się do depolaryzacji społeczeństwa, gdyż uczy tysiące młodych ludzi przyjmować różne punkty widzenia, rozpoznawać stereotypowe myślenie i konstruktywnie wyrażać poglądy – powiedział Richard Vaško, założyciel i koordynator programu. Konkurs w praktyczny sposób rozwija krytyczne myślenie i umiejętności korzystania z mediów, a to uodparnia młodych odbiorców na dezinformację i pozwala im z wyczuciem śledzić debaty społeczne i angażować się w nie.

DRUGIE MIEJSCE: Francuska organizacja Reporters d'Espoirs za program szkoleń w dziedzinie dziennikarstwa Prix Européen Jeunes Reporters d’Espoirs.

Reporterzy Nadziei to francuska organizacja nienastawiona na zysk działająca od 2003 r. Wprowadziła ona metodę tzw. dziennikarstwa rozwiązań, która jest obecnie powszechnie stosowana. Ten model dziennikarstwa stara się odpowiedzieć na wyzwania, przed którymi stoi dziś społeczeństwo. Organizacja zachęca dziennikarzy do tego pozytywnego modelu i wieloma nagrodami wyróżnia najlepsze relacje oraz nowatorskie rozwiązania redakcyjne dziennikarzy i młodzieży.

Europejska Nagroda dla Młodych Reporterów Nadziei (Prix Européen Jeunes Reporters d’Espoirs) to inicjatywa nagradzania i szkolenia francuskojęzycznych dziennikarzy stosujących dziennikarstwo rozwiązań. W ramach interdyscyplinarnego programu, na kursie internetowym prowadzonym we współpracy ze Szkołą Dziennikarstwa w Aix-Marseille kandydaci poznają techniki dziennikarstwa rozwiązań. Każdy uczestnik ma również mentora, z którym doskonali swój warsztat pisania i mówienia oraz prezentowania informacji. Zwycięzcy przyjeżdżają do Paryża na dwudniową imprezę szkoleniową, podczas której spotykają się z innymi dziennikarzami i ekspertami o podobnych poglądach z całej Europy. Sześcioro zwycięzców otrzymuje nagrody o łącznej wartości 10 tys. EUR.

Zwalczanie polaryzacji jest nieodłącznym elementem dziennikarstwa rozwiązań. Ten model pokazuje złożoność świata, wielość podmiotów, które – razem lub niezależnie od siebie – podejmują działania na wszystkich poziomach i we wszystkich krajach. Dziennikarstwo rozwiązań opisuje także możliwości upowszechniania lokalnych inicjatyw – wyjaśnia Gilles Vanderpooten, szef organizacji Reporters d'Espoirs.

Do pierwszych trzech edycji zgłosiło się ponad 400 kandydatów z 25 krajów. A obecna, czwarta już edycja będzie liczyć zapewne ponad 300 zgłoszeń. Dotąd w ramach tego projektu ponad 75 francuskojęzycznych kandydatów miało szansę doskonalić swój warsztat w mowie i w piśmie.

Inicjatywę tę można jednak łatwo wdrożyć także w innych krajach. Zespół Reporters d'Espoirs prowadzi już rozmowy z dziennikarzami w Hiszpanii, we Włoszech i w Belgii na temat współpracy i dalszego rozwijania tej nagrody.

Naszą ambicją jest upowszechnienie tego projektu także poza francuskim obszarem językowym, w innych językach Unii Europejskiej – powiedział Gilles Vanderpooten. W ten sposób coraz więcej młodych ludzi będzie angażować się w „Europę rozwiązań”.

TRZECIE MIEJSCE: FEC Diversité asbl z Belgii za projekt ESCAPE GAME EXTREME DROITE pour se désintoxiquer (Ucieczka od skrajnej prawicy – nie daj się zamulić!)

W Europie i na całym świecie ideologie prawicowe zyskują na sile. Skrajnie prawicowe partie zdobywają coraz większe poparcie i szerzy się populizm. Belgijska organizacja non-profit FEC Diversité opracowała grę dla nauczycieli, związków zawodowych i zwykłych obywateli, aby walczyć z postawami skrajnie prawicowymi.

Ucieczka od skrajnej prawicy – nie daj się zamulić! (ESCAPE GAME EXTREME DROITE pour se désintoxiquer) to gra ewakuacyjna, która w ciekawy sposób pozwala graczom „wyleczyć się” z idei skrajnie prawicowych. Na początku uczestnicy gry są informowani, że zostali zakażeni ideologią skrajnie prawicową i jako odtrutkę muszą wykonać szereg zadań. W trakcie gry przekonują się, jak dalece poglądy skrajnie prawicowe są rozpowszechnione i wzmacniane przez społeczeństwo.

Gra składa się z czterech stref i w każdej z nich gracze muszą poddać się innej próbie. W strefie A poprzez wymianę zdań z 19 obiektami dyskutują o tym, jak postawy skrajnie prawicowe wpływają na środowisko pracy. W strefie B czytają prawdziwe relacje migrantów, aby zrozumieć, jak wyglądała ich podróż do Europy. W strefie C słuchają przemówienia o treściach skrajnie prawicowych, a jednocześnie oglądają odpowiadające im ilustracje. W strefie D zapoznają się ze sprawozdaniem na temat partii skrajnie prawicowej, po czym rozwiązują krzyżówki na ten temat.

Grę prowadzą animatorzy ubrani w kombinezony i maski gazowe, mówiący zniekształconym głosem. Zadania zaprojektowano tak, by angażowały wszystkie pięć zmysłów i bezpośrednio oddziaływały na uczestników, wyczulając ich na zagrożenie dla demokracji w Europie.

Inicjatywę rozpoczęto w czerwcu 2023 r. i od tego czasu „odtruto” prawie tysiąc uczestników. Informację o nowatorskiej grze przekazywano w związkach zawodowych, wśród pracowników, w organizacjach i szkołach w Belgii i poza nią. Chętni przyjeżdżali nawet z Francji i Bułgarii, aby zmierzyć się z zadaniami – i odtworzyć podobną grę u siebie.

Jesteśmy dumni z tego innowacyjnego narzędzia edukacyjnego. Nasza gra wciąga i interaktywnie podejmuje problem ideologii skrajnie prawicowych – mówi Malika Borbouse z FEC Diversité. Nasza inicjatywa wspiera dialog oraz zbiorową refleksję. W ten sposób łagodzi napięcia i promuje bardziej integracyjne społeczeństwo.

Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) odniósł się z zadowoleniem do nowej Wizji dla rolnictwa i żywności Komisji Europejskiej – planu reform mający na celu wzmocnienie pozycji rolników i budowanie zrównoważonych systemów żywnościowych. EKES wzywa jednak, by wspólna polityka rolna (WPR) była ambitniejsza.

Wizja, która była przedmiotem debaty na sesji plenarnej EKES-u 27 marca, obejmuje środki mające na celu zwiększenie siły przetargowej rolników oraz przejrzystości łańcucha dostaw, a także poprawę dialogu na temat polityki żywnościowej. Komisarz UE do spraw rolnictwa Christophe Hansen opisał ją jako „ukierunkowaną odpowiedź na apele o konkurencyjny, sprawiedliwy i odporny sektor rolno-spożywczy” i podkreślił znaczenie ścisłej współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym ze społeczeństwem obywatelskim.

Przewodniczący EKES-u Oliver Röpke zauważył, że wizja odzwierciedla liczne priorytety EKES-u. Stwierdził: Uznano w niej niebagatelną rolę wszystkich podmiotów sektora rolno-spożywczego w zrównoważoności i konkurencyjności, oraz dodał, że zalecenia EKES-u w niektórych obszarach sięgają znacznie dalej niż propozycje Komisji.

Członkinie i członkowie EKES-u wyrazili uznanie dla inicjatyw zmierzających do wzmocnienia roli producentów w negocjacjach i umowach. Pisemne umowy zawierające klauzule dotyczące renegocjacji zwiększą przejrzystość i wzmocnią siłę przetargową rolników – stwierdził Stojan Czukanow, sprawozdawca opinii EKES-u „Zmiana rozporządzenia w sprawie wspólnej organizacji rynków rolnych (WORR)”, która dotyczy wzmocnienia pozycji producentów w negocjacjach i zawierania umów.

Komisja planuje również zacieśnić współpracę w ramach systemu żywnościowego oraz popularyzować zrównoważoną produkcję i zdrowszy sposób odżywiania. Emilie Prouzet, sprawozdawczyni opinii EKES-u „Nowe przepisy regulujące transgraniczne egzekwowanie przepisów dotyczących nieuczciwych praktyk handlowych”, uważa, że jest to pierwszy krok w kierunku wspierania rolników, który pozwala też uniknąć niepewności prawa.

Wizja przewiduje zaangażowanie na rzecz nowego ogólnounijnego systemu zarządzania ryzykiem i kryzysami zgodnie z postulatami EKES-u dotyczącymi poprawy narzędzi radzenia sobie ze wstrząsami środowiskowymi, rynkowymi i klimatycznymi. Oczekuje się również przyszłej strategii na rzecz wymiany pokoleń, która ułatwi młodym rolnikom dostęp do gruntów, nabywanie umiejętności inwestowania oraz korzystanie z infrastruktury wiejskiej.

Pomimo szerokiego wsparcia nadal istnieją obawy. Uczestnicy debaty zwrócili uwagę, że bez jasności co do następnego budżetu UE trudno jest omawiać reformę WPR po 2027 r. EKES wezwał również do skuteczniejszego egzekwowania warunkowości społecznej i ostrzegł, że wizja nie uwzględnia w pełni takich kwestii jak koncentracja na rynku i spekulacje finansowe wpływające na ceny żywności.

EKES potwierdził ponownie, że jest kluczowym partnerem Komisji, który pomaga w przełożeniu jej wizji na politykę. Zobowiązał się do dalszej współpracy, by zapewnić rolnikom, producentom, pracownikom oraz konsumentom ochronę ich interesów podczas kreowania przyszłości rolnictwa UE. (ks)

Sztandarowa Nagroda EKES-u dla Społeczeństwa Obywatelskiego została dotychczas przyznana 15 razy. Nagrodą tą wyróżniane są projekty oparte na szczególnie kreatywnym i nowatorskim podejściu do kwestii mających duże znaczenie dla UE.

Projekt może zgłosić dowolna organizacja społeczeństwa obywatelskiego oficjalnie zarejestrowana w Unii Europejskiej, działająca na szczeblu lokalnym, regionalnym, krajowym lub europejskim. O nagrodę mogą również ubiegać się osoby fizyczne mieszkające w UE, a także przedsiębiorstwa zarejestrowane lub działające w UE, pod warunkiem że ich projekty są zdecydowanie nienastawione na zysk.

Wszystkie kwalifikujące się inicjatywy i projekty muszą być podejmowane w UE. Warunkiem jest, by zostały już zrealizowane lub przynajmniej rozpoczęte przed upływem terminu składania zgłoszeń.

Celem nagrody jest uświadomienie obywatelom wybitnego wkładu społeczeństwa obywatelskiego w kreowanie tożsamości europejskiej i europejskiego obywatelstwa oraz w krzewienie wspólnych wartości wspierających integrację europejską.

Co roku wybierany jest inny temat. W 2023 r. projekty dotyczyły przede wszystkim zdrowia psychicznego. W 2022 r. EKES wyjątkowo przyznał nagrodę w dwóch kategoriach tematycznych: młodzież i Ukraina. W 2021 r. nagrodą uhonorowano projekty w dziedzinie klimatu sprzyjające sprawiedliwej transformacji. W 2020 r. EKES jednorazowo zastąpił Nagrodę dla Społeczeństwa Obywatelskiego Nagrodą za Solidarność Obywatelską poświęconą walce z pandemią COVID-19. Inne tematy poprzednich edycji obejmowały równouprawnienie płci, wzmocnienie pozycji kobiet, tożsamość europejską, dziedzictwo kulturowe oraz migrację.

W październiku 2024 r. EKES ogłosił 15. Nagrodę dla Społeczeństwa Obywatelskiego za pokonywanie szkodliwej polaryzacji społeczeństwa europejskiego.

Kwestia polaryzacji jest pilniejsza niż kiedykolwiek wcześniej. W wyniku wielu kryzysów, których doświadczyliśmy w tym samym czasie – w tym pandemii COVID-19, wojny Rosji w Ukrainie oraz powszechnego braku stabilności społecznej i gospodarczej – wzrosła nieufność do instytucji i organów publicznych, co prowadzi do szkodliwej polaryzacji.

Społeczeństwo obywatelskie odgrywa pierwszoplanową rolę w pokonywaniu tego braku zaufania, monitorowaniu ognisk polaryzacji w internecie i poza nim, wzmacnianiu spójności społecznej oraz kultywowaniu ideałów demokratycznych. Wespół z organami publicznymi może ono pomagać w ochronie demokracji liberalnej przed tendencjami autorytarnymi.

Dlatego też EKES postanowił przyznać ostatnią Nagrodę dla Społeczeństwa Obywatelskiego za skuteczne inicjatywy nienastawione na zysk, w których wprowadza się środki na rzecz zapobiegania, wczesnego ostrzegania i (w razie potrzeby) deeskalacji. Zapewniają one poszanowanie wartości demokratycznych, a także zapobiegają szkodliwej polaryzacji oraz aktom przemocy z powodu jednostronnej narracji.

Wzmocnienie spójności w celu depolaryzacji społeczeństw spoczywa na barkach organizacji społeczeństwa obywatelskiego, które mają siłę oraz motywację do ochrony przestrzeni obywatelskiej i demokratycznej. Tak brzmiało główne przesłanie Tygodnia Społeczeństwa Obywatelskiego, którego gospodarzem był po raz drugi Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES). Wydarzenie miało na celu omówienie występującej we wszystkich społeczeństwach UE niepokojącej tendencji do polaryzacji.

Ponad 800 osób, w tym przedstawiciele organizacji społeczeństwa obywatelskiego, NGO oraz grup młodzieżowych, a także zainteresowane strony i dziennikarze, zgromadziło się w EKES-ie w dniach 17–20 marca z okazji Tygodnia Społeczeństwa Obywatelskiego. Dzielili się poglądami, a także dyskutowali o sposobie zwiększenia spójności oraz uczestnictwa w spolaryzowanych społeczeństwach.

W ramach Tygodnia Społeczeństwa Obywatelskiego odbyło się czternaście sesji zorganizowanych przez członków Grupy Łącznikowej EKES-u i partnerów Dnia Europejskiej Inicjatywy Obywatelskiej (EIO), w tym uroczystość wręczenia Nagrody EKES-u dla Społeczeństwa Obywatelskiego. Uczestnicy opracowali kompleksowy zestaw możliwych do realizacji działań i kluczowych postulatów z myślą o zwiększeniu spójności społeczeństw, w tym zaproponowali:

• wzmocnienie spójności poprzez edukację i kulturę,
• zapewnienie przystępnych cenowo i zrównoważonych mieszkań,
• zdopingowanie społeczeństwa do większego udziału za pośrednictwem EIO,
• zatroszczenie się o sprawiedliwą transformację sprzyjającą włączeniu społecznemu oraz o zielony i niebieski wzrost,
• stworzenie skutecznej europejskiej strategii na rzecz społeczeństwa obywatelskiego,
• zwiększenie wsparcia oraz finansowania dla organizacji społeczeństwa obywatelskiego,
• zaangażowanie młodych ludzi w kształtowanie silniejszej i odporniejszej Europy,
• pobudzanie do rozwoju innowacji i technologii na rzecz wspólnego dobra.

Na sesji końcowej przewodniczący EKES-u Oliver Röpke powiedział: Pod koniec drugiej edycji Tygodnia Społeczeństwa Obywatelskiego mam poczucie, że energia, odporność i zaangażowanie podmiotów społeczeństwa obywatelskiego z całej Europy stanowią dla mnie prawdziwą inspirację. Ten tydzień pokazał, że gdy społeczeństwo obywatelskie działa wspólnie, możemy wypracować rozwiązania wzmacniające demokrację, sprzyjające spójności społecznej oraz budujące Europę, która naprawdę przynosi korzyści obywatelom.

Henna Virkkunen, wiceprzewodnicząca wykonawcza Komisji Europejskiej do spraw suwerenności technologicznej, bezpieczeństwa i demokracji, podkreśliła, że organizacje społeczeństwa obywatelskiego mają zasadnicze znaczenie dla zaszczepienia podstawowych wartości europejskich w społeczeństwie.

Wiceprzewodniczący Parlamentu Europejskiego Victor Negrescuwezwał stanowczo organizacje społeczeństwa obywatelskiego do działania, do pokazania swojej siły i do reagowania na agresywną retorykę: Potrzebne jest silne społeczeństwo obywatelskie, które musi zawiązać prawdziwe partnerstwo z decydentami, by wspólnie budować spójne społeczeństwo mające rzeczywisty wpływ na życie ludzi.

Przedstawicielki i przedstawiciele organizacji społeczeństwa obywatelskiego zwrócili uwagę, że społeczeństwo obywatelskie jest nie tylko usługodawcą, lecz fundamentem demokracji i uczestnictwa. Nataša Vučković, sekretarz generalna serbskiej fundacji Centre for Democracy, wyraziła optymistyczną wiarę w społeczeństwo obywatelskie, które może pomagać w zwalczaniu podstawowych przyczyn antydemokratycznych oraz antyeuropejskich narracji w UE i krajach kandydujących, a także przeciwdziałać ich rozpowszechnianiu. W tym celu należy przybliżyć Unię Europejską obywatelom i zadbać o to, by wszyscy czerpali z niej korzyści w życiu codziennym. (at)