door Robert Sermek

Volgend jaar, van 6 tot en met 9 juni, krijgen ruim vierhonderd miljoen EU-burgers de kans om leden van het Europees Parlement te kiezen en de toekomst van de Europese Unie vorm te geven. Deze unieke democratische gebeurtenis wordt echter vaak als niet zo relevant en belangrijk voorgesteld.

Onlangs mocht ik een door het Europees Economisch en Sociaal Comité georganiseerd communicatieseminar over de Europese verkiezingen van 2024 bijwonen. Het werd gehouden in Bratislava, Slowakije, en de keuze van die locatie was geen toeval. Slowakije heeft van alle lidstaten de laagste opkomst.

Het seminar probeerde een antwoord te vinden op een doodeenvoudige vraag: waarom gaan stemmen bij de Europese verkiezingen? Allereerst een wedervraag: waarom niet? Stemmen is altijd belangrijk, op lokaal, nationaal of Europees niveau. Het is een gelegenheid bij uitstek om onze stem te laten horen over onderwerpen die ons na aan het hart liggen.

In juni 2024 kiezen we 720 leden van het Europees Parlement. Deze 720 politici zullen in de komende vijf jaar meebeslissen over EU-wetgeving. Over EU-wetgeving die in vrijwel alle opzichten — milieu, veiligheid en migratie, consumentenrechten en de economie — rechtstreeks doorwerkt in ons dagelijks leven. Niet iedereen is het per definitie eens met elk afzonderlijk besluit dat op EU-niveau wordt genomen, maar deze besluiten hebben wel een onmiskenbare impact op ons leven. Daarom is het zo belangrijk dat we gaan stemmen en van ons laten horen, en niet stemmen betekent dat we eigenlijk iemand anders voor ons laten beslissen.

Een ander vaak onderschat aspect van de Europese verkiezingen is hun impact op de algemene koers van de EU en op de samenstelling van haar instellingen.

Na de verkiezingen in juni is het aan de staatshoofden en regeringsleiders om de volgende voorzitter van de Commissie benoemen. Daarbij moeten zij de verkiezingsuitslag respecteren en een kandidaat van de winnende politieke partij voordragen. Het nieuwe Parlement zal vervolgens de voorzitter van de Commissie kiezen, wat geen uitgemaakte zaak is. In 2019 werd Ursula von der Leyen met een vrij kleine meerderheid gekozen. Daarnaast zullen de leden van het Europees Parlement alle kandidaten voor de functie van commissaris in een drie uur durende openbare hoorzitting aan de tand voelen, waarna zij in het najaar van 2024 het volledige college van commissarissen kiezen. De invloed van onze stem op hoe de EU-instellingen eruit zullen zien is dus duidelijk en betreft veel meer dan alleen de samenstelling van het Europees Parlement.

Maar hoe kunnen we onze burgers hiervan overtuigen? De communicatiediensten van het Europees Parlement voeren sinds begin 2023 campagne. De eerste fase van onze communicatiecampagne, die politiek neutraal en onpartijdig is, was gewijd aan concrete resultaten: wat heeft de EU voor haar burgers gedaan en welke invloed zij heeft de afgelopen vier jaar op hun leven gehad? In de komende weken zullen we langzaam overgaan op het "democratie"-verhaal, waarbij we het belang van stemmen zullen benadrukken.

Het is duidelijk dat het Europees Parlement het niet alleen kan en zal redden. Wij werken samen met onze vrijwilligers en actieve burgers die zich hebben aangemeld in onze together.eu-gemeenschap, en ik nodig u allen uit om zich in dit initiatief te verdiepen en zich ervoor in te schrijven. U kunt zich aanmelden als individu of als maatschappelijke organisatie.

We hebben zoveel mogelijk partners nodig, waaronder het Europees Economisch en Sociaal Comité. We hebben maatschappelijke organisaties, vakbonden, sociale belangengroepen en bedrijfsverenigingen nodig. Samen vertegenwoordigt u ruim 90 miljoen Europeanen of kunt u al die mensen bereiken — en dat is een enorme electorale kracht. Ik geloof oprecht dat wij dankzij uw hulp en medewerking deze kiezers vóór de verkiezingen met onze boodschap kunnen bereiken.