Kull ħames snin, iċ-ċittadini Ewropej imorru jivvutaw biex jeleġġu r-rappreżentanti tagħhom fil-Parlament Ewropew (PE), l-unika istituzzjoni tal-Unjoni Ewropea eletta direttament. Fl-2024, 720 membru elett ġdid se jagħmlu parti mill-għaxar leġiżlatura. Matul il-mandat ta’ ħames snin, se jkollhom rwol deċiżiv fit-tiswir tal-Ewropa, l-istituzzjonijiet u l-politiki tagħha, postha fid-dinja globali polarizzata u l-impenn tagħha lejn valuri komuni.

L-elezzjonijiet kollha huma importanti. Dan huwa l-mod kif tibda d-demokrazija. Iżda nafu li d-demokrazija hija ħafna aktar mill-elezzjonijiet. Nistgħu naraw gvernijiet eletti demokratikament li jipprattikaw id-demokrazija filwaqt li jgħawġu l-istat tad-dritt. L-elezzjonijiet, anke jekk ġusti u ħielsa, mhumiex l-unika garanzija tad-demokrazija, u lanqas ma huma l-uniku fattur li jiddetermina d-demokrazija. Huwa għalhekk li l-votanti għandhom ikunu involuti b’mod attiv fl-elezzjonijiet.

Dawn l-aħħar ħames snin kienu karatterizzati minn għadd ta’ sfidi kważi eżistenzjali għall-Unjoni Ewropea. Kellna nindirizzaw il-Brexit u l-konsegwenzi tiegħu. Dan kien segwit mill-pandemija tal-COVID, l-invażjoni brutali u inumana tal-Ukrajna mir-Russja, l-isfidi ekonomiċi li rriżultaw, inkluż il-kriżi tal-enerġija u l-livelli għoljin ta’ inflazzjoni. Iffaċċjajna dan it-tfixkil kollu mhux mistenni filwaqt li segwejna l-objettivi strateġiċi ewlenin tagħna ta’ tranżizzjoni doppja lejn ekonomija ekoloġika u diġitalment kompetittiva. Ambjent ġeopolitiku li qed jinbidel wassal għal sanzjonijiet estensivi imposti mill-UE u l-imsieħba demokratiċi tagħha fuq ir-Russja, u wassal ukoll għat-tneħħija tar-riskji tad-dipendenzi tagħna fuq iċ-Ċina u r-relazzjonijiet tagħna mal-Istati Uniti tqiegħdu fuq pedament sod bla preċedent. L-Unjoni nediet ukoll l-ewwel programm tal-industrija tad-difiża Ewropea li qatt sar, li se jagħti l-frott fis-snin li ġejjin.

L-elezzjonijiet tal-2024 se jkunu battalja għall-Ewropa. Il-kampanja elettorali se jkollha tissodisfa l-aspettattivi taċ-ċittadini u tirrispetta r-rwol tagħhom fit-teħid tad-deċiżjonijiet Ewropej. Ma hemm l-ebda dubju li kwistjonijiet bħall-migrazzjoni, it-tibdil fil-klima u l-appoġġ għall-Ukrajna li jiddefendu art twelidhom kontra l-aggressjoni Russa jikkonċernaw lilna lkoll li għandna għal qalbna l-libertà, id-demokrazija u l-paċi. Il-politiċi eletti se jkollhom jagħmlu kull sforz biex jiżguraw ir-rilanċ effettiv tal-politika tat-tkabbir. Meta jiddibattu mal-kandidati dwar il-kompitu tagħhom għall-ħames snin li ġejjin, iridu jkunu konxji li jekk jiġu eletti, ikollhom jikkunsidraw li l-Unjoni Ewropea hija parti minn dinja li qed tikkrolla, maqsuma bejn id-demokraziji u r-reġimi awtoritarji. L-2024 hija sena ta’ elezzjonijiet madwar id-dinja, f’pajjiżi b’popolazzjoni totali ta’ 4 biljun abitant.

Aħna, l-Ewropej, se nkunu qed nagħtu attenzjoni mill-qrib lid-deċiżjonijiet li se jieħdu l-Amerikani meta jmorru jivvutaw biex jeleġġu l-president tagħhom. Ir-relazzjoni transatlantika ser tkun kwistjoni importanti matul id-dibattiti elettorali Ewropej tagħna. Huwa d-dmir tal-politiċi u tal-partiti politiċi Ewropej li jagħmlu kull sforz biex jinvolvu ruħhom maċ-ċittadini u jinkoraġġuhom isemmgħu leħinhom. L-inċertezza ġeopolitika tagħmilha aktar importanti minn qatt qabel. Il-partiti politiċi li jippreżentaw il-kandidati tagħhom għall-elezzjonijiet spiss ikollhom fehmiet differenti dwar kwistjonijiet li huma ta’ importanza kruċjali għal ħajjitna. Jista’ jkollna vuċi u impatt fuq il-futur tal-Ewropa, li huwa l-futur tagħna, biss jekk, bħala ċittadini, ninvolvu ruħna fid-dibattitu mal-kandidati u mmorru nivvutaw. Xi drabi nkunu frustrati u rrabjati. Iżda din hija eżattament ir-raġuni għaliex il-parteċipazzjoni attiva tagħna fid-djalogu elettorali politiku hija ta’ importanza tant kbira.

Fl-2019, għall-ewwel darba, il-parteċipazzjoni fl-elezzjonijiet Ewropej qabżet bi ftit il-50 fil-mija. Kien il-vot taż-żgħażagħ Ewropej li għen biex tingħata spinta lir-rata ta’ parteċipazzjoni. Minn naħa waħda, hija aħbar tajba li nofs dawk eliġibbli biex jivvutaw użaw id-dritt tal-vot tagħhom. Iżda min-naħa l-oħra, dan ifisser li nofsna, ċittadini Ewropej bi drittijiet tal-vot, ma vvutawx. Fl-2024, ma nistgħux nippermettu lill-oħrajn jiddeċiedu min jirrappreżentana fit-teħid tad-deċiżjonijiet u l-leġiżlazzjoni Ewropea. Parteċipazzjoni baxxa tnaqqas il-leġittimità ta’ dawk eletti u tissarraf fir-rwol aktar dgħajjef tagħhom fil-Parlament Ewropew. Hija responsabbiltà ewlenija tal-partiti politiċi li jħeġġu lill-votanti potenzjali tagħhom biex imorru jivvutaw.

Għal għexieren ta’ snin, l-Ewropej raw lill-gvernijiet bħala r-rappreżentanti tagħhom fl-UE. L-elezzjonijiet tal-2024 joffru tieqa ta’ opportunità biex tintwera s-setgħa reali tal-PE bħala leħen iċ-ċittadini. Ser ikun hemm nies jivvutaw għall-ewwel darba. F’ħames Stati Membri, se jivvutaw dawk li għandhom 16-il sena. Iż-żgħażagħ se jkollhom aspettattivi differenti tal-politiċi. Rajna dan matul il-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa, issa nisimgħuh fil-panels ta’ segwitu organizzati mill-Kummissjoni Ewropea. Il-politiċi għandhom jużaw l-elezzjonijiet Ewropej li ġejjin bħala proċess biex jibnu ġenerazzjoni ġdida ta’ votanti u politiċi, bħala tieqa ta’ opportunità biex tissaħħaħ l-edukazzjoni politika trasparenti, kif ukoll il-bini tal-identità u l-fiduċja.

L-istrateġija ta’ komunikazzjoni tal-PE għall-elezzjonijiet tal-UE tal-2024 qed tiffoka fuq il-mobilizzazzjoni ta’ dawk li jastjenu u dawk li se jivvutaw għall-ewwel darba, u tgħin lil oħrajn involuti, inklużi l-media, l-NGOs, il-kumpaniji u l-individwi, tappoġġja l-involviment ċiviku mhux partiġġjan taċ-ċittadini u l-organizzazzjonijiet Ewropej fil-promozzjoni tal-importanza li wieħed imur jivvota.

Diġà naraw interferenza barranija fl-elezzjonijiet Ewropej, operazzjonijiet ibridi ta’ diżinformazzjoni, il-qerda tal-fiduċja fl-istituzzjonijiet u l-politiċi u t-tiswir ta’ narrattivi diviżivi. Dan qed iseħħ qabel l-elezzjonijiet, se jkun hemm aktar minnu matul l-elezzjonijiet u se jkun hemm patoloġiji postelettorali. Il-liġijiet kontra d-diżinformazzjoni jridu jiġu infurzati. Azzjonijiet nazzjonali u Ewropej mhux se jkunu biżżejjed, neħtieġu finanzjament sinifikanti li jappoġġja approċċ ta’ “soċjetà sħiħa” biex tiġi esposta d-diżinformazzjoni u l-awturi tagħha, peress li din taffettwa l-ħajja ta’ kuljum tan-nies u l-għażliet strateġiċi tagħhom.

B’dawn l-elezzjonijiet, id-destin tad-demokrazija, il-libertà u s-sigurtà jinsab fix-xifer. U l-vot jgħodd.

Danuta Hübner, Membru tal-Parlament Ewropew (Grupp PPE)