Διασφάλιση στήριξης για τους φορείς της κοινωνικής οικονομίας στο πλαίσιο των ενωσιακών κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις, του Guiseppe Guerini
Προβολή στην ΕΟΚΕ της ταινίας της ταινίας «Under the Grey Sky» για τη Λευκορωσία – συνέντευξη με τη σκηνοθέτρια Mara Tamkovich
Το νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο μπορεί να θέσει υπό δοκιμασία το Ευρωπαϊκό εγχείρημα, της Camille le Coz, MPI Europe
Ανώνυμοι τάφοι στα εξωτερικά σύνορα της Ευρώπης, της Barbara Matejčić
Σύριοι πρόσφυγες:
– Η προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά τις επιστροφές Συρίων - Σημείο καμπής στη μεταναστευτική της πολιτική, του Alberto-Horst Neidhardt, EPC
– Οι χώρες της ΕΕ δεν πρέπει να αναγκάσουν τους Σύρους πρόσφυγες να επιστρέψουν στη Συρία εν μέσω της τρέχουσας αστάθειας, του Jean-Nicolas Beuze, UNHCR
Διασφάλιση στήριξης για τους φορείς της κοινωνικής οικονομίας στο πλαίσιο των ενωσιακών κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις, του Guiseppe Guerini
Προβολή στην ΕΟΚΕ της ταινίας της ταινίας «Under the Grey Sky» για τη Λευκορωσία – συνέντευξη με τη σκηνοθέτρια Mara Tamkovich
Το νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο μπορεί να θέσει υπό δοκιμασία το Ευρωπαϊκό εγχείρημα, της Camille le Coz, MPI Europe
Ανώνυμοι τάφοι στα εξωτερικά σύνορα της Ευρώπης, της Barbara Matejčić
Σύριοι πρόσφυγες:
– Η προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά τις επιστροφές Συρίων - Σημείο καμπής στη μεταναστευτική της πολιτική, του Alberto-Horst Neidhardt, EPC
– Οι χώρες της ΕΕ δεν πρέπει να αναγκάσουν τους Σύρους πρόσφυγες να επιστρέψουν στη Συρία εν μέσω της τρέχουσας αστάθειας, του Jean-Nicolas Beuze, UNHCR
Ο Almir Hoxhaj, Αλβανός μετανάστης στην Ελλάδα, μιλά σήμερα τα ελληνικά τόσο καλά όσο τη μητρική του γλώσσα. Μετά από πάνω από 30 χρόνια στην Ελλάδα, αισθάνεται κομμάτι της χώρας, αλλά η προσαρμογή του στην ελληνική κοινωνία, όπου η λέξη «Αλβανός» χρησιμοποιείται ακόμη και ως βρισιά, δεν ήταν εύκολη. Αυτή είναι η προσωπική του ιστορία.
Ο Almir Hoxhaj, Αλβανός μετανάστης στην Ελλάδα, μιλά σήμερα τα ελληνικά τόσο καλά όσο τη μητρική του γλώσσα. Μετά από πάνω από 30 χρόνια στην Ελλάδα, αισθάνεται κομμάτι της χώρας, αλλά η προσαρμογή του στην ελληνική κοινωνία, όπου η λέξη «Αλβανός» χρησιμοποιείται ακόμη και ως βρισιά, δεν ήταν εύκολη. Αυτή είναι η προσωπική του ιστορία.
Γεννήθηκα σε ένα μικρό χωριό του νομού Αυλώνα και έζησα εκεί μέχρι τα δώδεκά μου χρόνια. Η οικογένειά μου μετακόμισε στα Τίρανα, αλλά, το 1997, πήρα τη δύσκολη απόφαση να αναζητήσω ένα καλύτερο μέλλον στην Ελλάδα. Ήταν συνηθισμένο εκείνη την εποχή, μετά το άνοιγμα των συνόρων, οι Αλβανοί να καταφεύγουμε στην Ελλάδα λόγω της υποτιθέμενης ευκολίας διέλευσης των χερσαίων συνόρων. Διέσχισα τα σύνορα με τα πόδια δεκαοκτώ φορές. Φοβόμουν τη θάλασσα. Θυμάμαι μάλιστα την τελευταία μου πεζοπορία πέντε ημερών μέχρι τη Βέροια, όπου, παρ' όλη την ασταμάτητη βροχή, διψούσα τρομερά. Όταν τελικά έπιασα στο χέρι μου ένα ποτήρι γεμάτο νερό, δεν ήταν αρκετό για να με ξεδιψάσει. Κάπως έτσι ξεκίνησε η ζωή μου στην Ελλάδα. Με ένα γεμάτο ποτήρι νερό στο χέρι μου.
Η πρώτη μου επαφή με την χώρα έγινε στα 15 μου, όταν, μαζί με φίλους, περάσαμε για πρώτη φορά κρυφά τα σύνορα. Ούτε καν μας περνούσε από το μυαλό ότι κάναμε κάτι παράνομο. Αν μπορούσα να πετάξω για Ελλάδα, θα το είχα κάνει. Η Ελλάδα, η γλώσσα της, η μυθολογία της και η ιστορία της ασκούσαν ξεχωριστή γοητεία πάνω μου. Τα καλοκαίρια δούλευα σκληρά, προσπαθώντας να στηρίξω την οικογένειά μου. Η οριστική μου εγκατάσταση ήταν γεμάτη προκλήσεις: νομική αβεβαιότητα, ρατσισμός και δυσκολίες ένταξης. Θυμάμαι χαρακτηριστικά ένα περιστατικό στην αρχή. Ήμουν παράνομος, ανασφάλιστος, δεν ήξερα τη γλώσσα και μου έσπασε ένα δόντι. Η μόνη μου επιλογή ήταν να το βγάλω μόνος μου, τραβώντας το μπροστά σ' έναν καθρέφτη με μια πένσα που χρησιμοποιούσα στη δουλειά. Το στόμα μου γέμισε αίματα.
Η προσαρμογή στην ελληνική κοινωνία δεν ήταν εύκολη. Όντας μετανάστης πρώτης γενιάς, αισθανόμουν ξένος —σαν να είχα συνέχεια στο στόμα μου αίμα. Ήμουν παράνομος και φοβόμουν να βγω έξω για βόλτα ή για καφέ. Αντιμετώπιζα ρατσισμό παντού, σε πολλές μορφές. Μια φορά, ένας πατέρας φοβέρισε το παιδάκι του ότι θα βάλει τον Αλβανό να το φάει άμα δεν κάτσει ήσυχο. Δεν μου επιτρεπόταν η είσοδος σε καφετέριες, κλαμπ και άλλους χώρους, ορισμένοι από τους οποίους, όταν πρωτοπήγα, είχαν μάλιστα μια ταμπέλα που έγραφε «Όχι Αλβανοί». Μας έλεγαν βρόμικους επειδή ήμασταν αλλόθρησκοι. Οι σχέσεις μεταξύ Ελλήνων και Αλβανών είναι καλύτερες τώρα, μολονότι τα στερεότυπα εξακολουθούν να υπάρχουν. Στην Ελλάδα, η λέξη «Αλβανός» χρησιμοποιείται ακόμα και ως βρισιά. Υπήρχε ρατσισμός και εξακολουθεί να υπάρχει, αλλά είναι πιο ήπιος πλέον. Οι καιροί έχουν αλλάξει. Παρ' όλα αυτά, ο ρατσισμός εξακολουθεί να υφίσταται, ενισχυόμενος από τις οικονομικές δυσκολίες και την έλλειψη εκπαίδευσης.
Οι προκαταλήψεις και οι διακρίσεις είναι βαθιά ριζωμένες και σ' αυτές συχνά βρίσκουν εφαλτήριο ακραία πολιτικά και κοινωνικά σχήματα που αναπτύσσονται και φτάνουν μέχρι και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Αυτό είναι λυπηρό! Μολονότι η κατάσταση έχει βελτιωθεί, παραμένει μια πραγματικότητα. Υπάρχει όμως ελπίδα για τις νεότερες γενιές. Τα παιδιά μας θα έχουν καλύτερες ευκαιρίες να γίνουν πλήρως αποδεκτά. Αυτό ισχύει και για την 12χρονη κόρη μου.
Σήμερα, ως εργολάβος οικοδομών, κοιτάζω πίσω με ανάμεικτα συναισθήματα. Οι δυσκολίες που αντιμετώπισα στην προσαρμογή και η έλλειψη αποδοχής ήταν καθημερινότητα. Ωστόσο, μέσα από αυτές τις προκλήσεις, ανέπτυξα μια βαθύτερη κατανόηση της ζωής και της σημασίας της ένταξης.
Η Αλβανία παραμένει πάντα κομμάτι μου. Θυμάμαι ξεκάθαρα τα χρόνια του κομμουνιστικού καθεστώτος. Ήταν μια περίοδος παράνοιας, φόβου, ανασφάλειας, και ακραίας φτώχειας. Η πτώση του καθεστώτος έφερε ανακούφιση αλλά και νέες δυσκολίες, όπως ανεργία και εγκληματικότητα. Αυτές οι εμπειρίες με διαμόρφωσαν, με έμαθαν να εκτιμώ τη σταθερότητα και την ελευθερία που έχω βρει στην Ελλάδα.
Προσωπικά, νιώθω συνδεδεμένος με την Ελλάδα. Παρόλο που η καρδιά μου βρίσκεται στο χωριό μου, στην Αλβανία, η ζωή μου είναι εδώ. Τα ελληνικά μου είναι εξίσου καλά με τη μητρική μου γλώσσα. Οι εμπειρίες μου, οι αγώνες και τα επιτεύγματά μου με κάνουν να αισθάνομαι κομμάτι αυτής της χώρας. Ελπίζω ότι με την πάροδο του χρόνου οι Έλληνες θα μας αποδεχτούν πλήρως και θα αναγνωρίσουν τη συμβολή μας στην κοινωνία.
Η μετανάστευση είναι μια δοκιμασία γεμάτη προκλήσεις αλλά και ευκαιρίες, και εγώ, ως Αλβανός μετανάστης στην Ελλάδα, δεν θα μπορούσα σε καμία περίπτωση να την αποφύγω. Η ιστορία μου είναι μια ιστορία δυσκολιών, προσαρμογής και ελπίδας.
Στα επόμενα χρόνια βλέπω τον εαυτό μου να συνεχίζει τη ζωή του στην Ελλάδα, που είναι το σπίτι μου, και την Αλβανία ως ισότιμο μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΕΕ είναι πλέον η πατρίδα όλων μας.
Ο Almir Hoxhaj είναι 47 χρονών. Ζει και εργάζεται στην Τρίπολη, μια μικρή πόλη στην Πελοπόννησο. Έχει μια κόρη 12 χρονών. Αγαπημένη του πόλη είναι το Βερολίνο. Μιλάει και γράφει άπταιστα ελληνικά και έχει μεταφράσει από τα αλβανικά στα ελληνικά το βιβλίο με τίτλο «Το έπος των άστρων της Αυγής» του Αλβανού συγγραφέα Rudi Erebara. Το βιβλίο τιμήθηκε με το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2017 και περιγράφει την τραγωδία του αλβανικού λαού τον 20ο αιώνα. Αν και η ιστορία εκτυλίσσεται τον προηγούμενο αιώνα, η ουσία του ολοκληρωτισμού, του φασισμού και του ανορθολογισμού παραμένει δυστυχώς επίκαιρη σήμερα, σε πιο «σύγχρονες» μορφές.
Τον Απρίλιο του 2024, ο Enrico Letta δημοσίευσε την από μακρού αναμενόμενη έκθεσή του σχετικά με το μέλλον της ενιαίας αγοράς της ΕΕ, με τίτλο «Πολύ περισσότερο από μια απλή αγορά». Κατά τη σύνοδο ολομέλειάς της τον Ιανουάριο, η ΕΟΚΕ ενέκρινε γνωμοδότηση με θέμα «Τρόποι στήριξης των φορέων της κοινωνικής οικονομίας σύμφωνα με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων: ορισμένοι προβληματισμοί σχετικά με τις προτάσεις που διατυπώθηκαν στην έκθεση του Enrico Letta».Ρωτήσαμε τον εισηγητή της γνωμοδότησης Giuseppe Guerini σε ποιο βαθμό και για ποιο λόγο άντλησε έμπνευση από την έκθεση του Enrico Letta στην οποία, μεταξύ άλλων, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα καλούνται να βελτιώσουν το νομικό πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις και να εξασφαλίσουν στις επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας δυνατότητα ευκολότερης πρόσβασης σε δάνεια και χρηματοδότηση. Με βάση τα συμπεράσματα της έκθεσης αυτής, πώς σχεδιάζει η ΕΟΚΕ να βοηθήσει τις εν λόγω επιχειρήσεις με μέλημα τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις;
Τον Απρίλιο του 2024, ο Enrico Letta δημοσίευσε την από μακρού αναμενόμενη έκθεσή του σχετικά με το μέλλον της ενιαίας αγοράς της ΕΕ, με τίτλο «Πολύ περισσότερο από μια απλή αγορά». Κατά τη σύνοδο ολομέλειάς της τον Ιανουάριο, η ΕΟΚΕ ενέκρινε γνωμοδότηση με θέμα «Τρόποι στήριξης των φορέων της κοινωνικής οικονομίας σύμφωνα με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων: ορισμένοι προβληματισμοί σχετικά με τις προτάσεις που διατυπώθηκαν στην έκθεση του Enrico Letta».Ρωτήσαμε τον εισηγητή της γνωμοδότησης Giuseppe Guerini, σε ποιο βαθμό και για ποιο λόγο άντλησε έμπνευση από την έκθεση του Enrico Letta στην οποία, μεταξύ άλλων, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα καλούνται να βελτιώσουν το νομικό πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις και να εξασφαλίσουν στις επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας δυνατότητα ευκολότερης πρόσβασης σε δάνεια και χρηματοδότηση. Με βάση τα συμπεράσματα της έκθεσης αυτής, πώς σχεδιάζει η ΕΟΚΕ να βοηθήσει τις εν λόγω επιχειρήσεις με μέλημα τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις;
Η προέλευση και το κοινωνικό υπόβαθρο δεν θα πρέπει ποτέ να αποτελούν εμπόδια στην επιτυχία, γράφει η Evgi Sadegie, διευθύνουσα σύμβουλος της Schotstek, μιας οργάνωσης με έδρα το Αμβούργο και το Βερολίνο η οποία προωθεί τις ίσες ευκαιρίες και την πολιτιστική πολυμορφία στον επαγγελματικό κόσμο. Τα μοναδικά προγράμματα υποτροφιών της Schotstek αποσκοπούν στην υποστήριξη έξυπνων, φιλόδοξων και δραστήριων νέων με μεταναστευτικό υπόβαθρο κατά την πορεία τους προς ηγετικές θέσεις στην έρευνα, τις επιχειρήσεις και την κοινωνία. Βοηθώντας τους να δημιουργήσουν ισχυρά δίκτυα και εφοδιάζοντάς τους με τις κατάλληλες δεξιότητες, η Schotstek χειραφετεί ταλαντούχους φοιτητές και νέους επαγγελματίες ώστε να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητές τους.
Η προέλευση και το κοινωνικό υπόβαθρο δεν θα πρέπει ποτέ να αποτελούν εμπόδια στην επιτυχία, γράφει η Evgi Sadegie, διευθύνουσα σύμβουλος της Schotstek, μιας οργάνωσης με έδρα το Αμβούργο και το Βερολίνο η οποία προωθεί τις ίσες ευκαιρίες και την πολιτιστική πολυμορφία στον επαγγελματικό κόσμο. Τα μοναδικά προγράμματα υποτροφιών της Schotstek αποσκοπούν στην υποστήριξη έξυπνων, φιλόδοξων και δραστήριων νέων με μεταναστευτικό υπόβαθρο κατά την πορεία τους προς ηγετικές θέσεις στην έρευνα, τις επιχειρήσεις και την κοινωνία. Βοηθώντας τους να δημιουργήσουν ισχυρά δίκτυα και εφοδιάζοντάς τους με τις κατάλληλες δεξιότητες, η Schotstek χειραφετεί ταλαντούχους φοιτητές και νέους επαγγελματίες ώστε να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητές τους.
Της Evgi Sadegie
Η Γερμανία είναι μια χώρα με πολιτιστική πολυμορφία η οποία όμως εξακολουθεί να μην αντικατοπτρίζεται καθόλου στην οικονομική, επιστημονική, πολιτιστική και πολιτική ηγεσία της. Τα άτομα που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών συχνά αντιμετωπίζουν εμπόδια που επιδεινώνουν τις κοινωνικές ανισότητες, αφήνουν αναξιοποίητο το δυναμικό καινοτομίας και υπονομεύουν την κοινωνική συνοχή. Οι προκαταλήψεις, οι άνισες εκπαιδευτικές ευκαιρίες και η έλλειψη προτύπων και δικτύων εμποδίζουν την επαγγελματική εξέλιξη πολλών ταλαντούχων ατόμων.
Η Schotstek ιδρύθηκε το 2013 από τη Sigrid Berenberg και κάποιους φίλους της. Η Sigrid Berenberg είναι δικηγόρος προσηλωμένη ανέκαθεν στην προώθηση της κοινωνικής δικαιοσύνης και της πολυμορφίας. Μαζί με άλλα άτομα που συμμερίζονται τις ίδιες απόψεις, δημιούργησε τη Schotstek, ανοίγοντας τον δρόμο προς ηγετικές θέσεις σε έξυπνους, φιλόδοξους και δραστήριους νέους με μεταναστευτικό υπόβαθρο. Έχει προωθήσει αριστεύσαντες υποτρόφους οι οποίοι θα γίνουν μελλοντικοί ηγέτες και υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων. Επί σειρά ετών, η Sigrid Berenberg συμμετείχε πλήρως στη λειτουργία του προγράμματος σε εντελώς εθελοντική βάση.
Η Schotstek είναι μη κερδοσκοπική επιχείρηση που υποστηρίζεται μέσω δωρεών και κοινών πρωτοβουλιών με άλλες εταιρείες. Το πρόγραμμα υποστηρίζεται σθεναρά από ένα δίκτυο εταίρων, συμβουλευτικών φορέων και φίλων —όλοι τους υψηλού επιπέδου υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων από ευρύ φάσμα τομέων και πολιτισμών. Αξίζει να σημειωθεί ότι τρεις από τους επτά εταίρους, καθώς και η σημερινή διευθύνουσα σύμβουλος, είναι και οι ίδιοι απόφοιτοι του προγράμματος της Schotstek. Αυτό δείχνει τον τρόπο με τον οποίο τα ταλέντα που υποστηρίζονται από τη Schotstek αναλαμβάνουν και τα ίδια ολοένα περισσότερες ευθύνες, εξασφαλίζοντας έτσι μακροχρόνιο αντίκτυπο.
Η Schotstek παρέχει μοναδική υποστήριξη σε σπουδαστές και νέους επαγγελματίες μέσω δύο παράλληλων προγραμμάτων. Κριτικές επιτροπές κάνουν δεκτούς έως και 25 μαθητές κάθε χρόνο στο Αμβούργο και έως 20 νέους επαγγελματίες στο Αμβούργο και το Βερολίνο. Μετά από διετές υποχρεωτικό πρόγραμμα, οι συμμετέχοντες παραμένουν στο δίκτυο και μπορούν να συμμετάσχουν σε εκδηλώσεις.
Στον πυρήνα της Schotstek βρίσκεται η οικοδόμηση ισχυρών δικτύων: πολλοί νέοι που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών δεν έχουν πρόσβαση στους επαγγελματικούς και κοινωνικούς δεσμούς που είναι ζωτικής σημασίας για την πρόσβαση σε ευκαιρίες σταδιοδρομίας. Η Schotstek τους φέρνει σε επαφή με αποφοίτους, συμβουλευτικά όργανα και εμπειρογνώμονες από τις επιχειρήσεις, την επιστήμη, την πολιτική, τον πολιτισμό και την κοινωνία. Τακτικές εκδηλώσεις, όπως θεματικές βραδιές και ομιλίες κορυφαίων προσωπικοτήτων, προωθούν τις ανταλλαγές και διευρύνουν τους ορίζοντές τους. Οι δεσμοί αυτοί διανοίγουν ευκαιρίες σταδιοδρομίας και δημιουργούν μια κοινότητα που εξασφαλίζει μακροπρόθεσμη υποστήριξη και αμοιβαίες επιτυχίες. Οι απόφοιτοι διαδραματίζουν πλέον καίριο ρόλο ανταλλάσσοντας τις γνώσεις και τα δίκτυά τους και επεκτείνοντας συνεχώς το πεδίο δράσης της Schotstek.
Η Schotstek προσφέρει εργαστήρια και καθοδήγηση που προετοιμάζουν συγκεκριμένα τους συμμετέχοντες για ηγετικές θέσεις. Η κατάρτιση ενισχύει τις βασικές ικανότητες, όπως οι επικοινωνιακές δεξιότητες, η αυτοπεποίθηση και η ηγεσία. Οι συμμετέχοντες λαμβάνουν επίσης προσωπική υποστήριξη μέσω μεντόρων. Έρχονται σε επαφή με έμπειρους επαγγελματίες και διευθυντικά στελέχη που μπορούν να τους παράσχουν πολύτιμες πληροφορίες για τον επαγγελματικό κόσμο, να τους υποστηρίξουν για τον προγραμματισμό της σταδιοδρομίας τους και να τους βοηθήσουν να αντιμετωπίσουν διάφορες επαγγελματικές προκλήσεις. Οι μέντορες λειτουργούν ως πρότυπα, ενθαρρύνοντας τους συμμετέχοντες να επιδιώξουν επαγγελματικούς στόχους και να υπερβούν τυχόν εμπόδια.
Ένα άλλο ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του προγράμματος της Schotstek είναι η προώθηση της πολιτιστικής συμμετοχής. Οι συμμετέχοντες επισκέπτονται μουσεία, θέατρα, όπερες, γκαλερί και άλλα πολιτιστικά ιδρύματα. Αυτό ενισχύει την πολιτιστική εκπαίδευση, την προσωπική ανάπτυξη και την ταύτιση με τις πόλεις τους. Οι εμπειρίες αυτές διευρύνουν τις προοπτικές των υποτρόφων και ενισχύουν την αίσθηση του ανήκειν.
Η Schotstek επιδιώκει την προώθηση της ποικιλομορφίας σε διευθυντικό επίπεδο. Η προέλευση και το κοινωνικό υπόβαθρο δεν θα πρέπει πλέον να αποτελούν εμπόδια στην επιτυχία. Από την ίδρυσή της, η Schotstek έχει ήδη υποστηρίξει εκατοντάδες νέους, με περισσότερους από 240 συμμετέχοντες και ενεργούς αποφοίτους. Πολλοί συμμετέχουν στη συμβουλευτική επιτροπή αποφοίτων, είναι πρεσβευτές, υποστηρίζουν το επιτελούμενο έργο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή μοιράζονται τις εμπειρίες τους ως υποστηρικτές ή μέντορες. Όποιος υπήρξε υπότροφος της Schotstek παραμένει μόνιμο μέλος του δικτύου —ένα μοντέλο που συμβάλλει σε μακροχρόνια επιτυχία. Η επέκταση του προγράμματος στο Βερολίνο το 2023 δείχνει ότι η ιδέα της Schotstek μπορεί επίσης να εφαρμοστεί επιτυχώς και σε άλλες πόλεις.
Η Schotstek είναι κάτι περισσότερο από ένα πρόγραμμα υποστήριξης —πρόκειται για ένα κίνημα που δείχνει ανάγλυφα τον τρόπο με τον οποίο η πολυμορφία υψηλών επιδόσεων μπορεί να προωθηθεί και να προβληθεί συγκεκριμένα. Η Schotstek διανοίγει και δημιουργεί ευκαιρίες που υπερβαίνουν την ατομική επιτυχία και αποτελεί παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η Γερμανία μπορεί να αξιοποιήσει πλήρως τις δυνατότητές της ως χώρα μετανάστευσης. Με την προώθηση εξαιρετικών ταλέντων και την άρση εμποδίων, το πρόγραμμα διαδραματίζει καίριο ρόλο στη διαμόρφωση μιας πιο δίκαιης και ανθεκτικής στις μελλοντικές εξελίξεις κοινωνίας, κάτι που είναι απολύτως απαραίτητο σε έναν παγκοσμιοποιημένο κόσμο.
Η Evgi Sadegie, κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου Τουρκικών Σπουδών, είναι διευθύνουσα σύμβουλος της Schotstek gGmbH και απόφοιτος της τάξης του 2014. Πριν από τον τρέχοντα ρόλο της, ηγήθηκε του έργου καθοδήγησης «Yoldaş» στο Hamburg Civic Foundation, το οποίο στηρίζει παιδιά από τουρκόφωνες κοινωνικοοικονομικά μειονεκτούσες οικογένειες. Με τον τρόπο αυτό, προώθησε τις ίσες ευκαιρίες σε ένα άλλο σημαντικό άκρο του φάσματος της ισότητας. Με την εκτεταμένη πείρα της στη διαχείριση έργων, ιδίως στους τομείς της καθοδήγησης και της διαπολιτισμικής συνεργασίας, συμμετέχει ενεργά στην προώθηση της πολυμορφίας και της ένταξης στην κοινωνία.
Η Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR) είναι έτοιμη να στηρίξει τους Σύρους που εκτιμούν ότι είναι ασφαλές να επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Για όλους τους υπόλοιπους, όμως, αντιτάσσεται στις αναγκαστικές επιστροφές σε μια χώρα που χαρακτηρίζεται από πολιτική αβεβαιότητα και βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις χειρότερες ανθρωπιστικές κρίσεις παγκοσμίως, όπου σχεδόν το 90 % του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας, επισημαίνει ο εκπρόσωπος της UNHCR Jean-Nicolas Beuze.
Η Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR) είναι έτοιμη να στηρίξει τους Σύρους που εκτιμούν ότι είναι ασφαλές να επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Για όλους τους υπόλοιπους, όμως, αντιτάσσεται στις αναγκαστικές επιστροφές σε μια χώρα που χαρακτηρίζεται από πολιτική αβεβαιότητα και βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις χειρότερες ανθρωπιστικές κρίσεις παγκοσμίως, όπου σχεδόν το 90 % του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας, επισημαίνει ο εκπρόσωπος της UNHCR Jean-Nicolas Beuze.
Από τον Jean-Nicolas Beuze
Καθώς το πολιτικό τοπίο στη Συρία μεταβάλλεται ραγδαία μετά την πτώση του προέδρου Bashar al-Assad, η συζήτηση σχετικά με τον μεγαλύτερο προσφυγικό πληθυσμό στον κόσμο αποτελεί φλέγον ζήτημα σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Όλο και περισσότερες χώρες της ΕΕ «παγώνουν» τις αποφάσεις σχετικά με τις αιτήσεις ασύλου Σύρων προσφύγων, ενώ ορισμένες εξ αυτών ανακοινώνουν πρωτοβουλίες που περιλαμβάνουν ναυλωμένες πτήσεις και οικονομικά κίνητρα ή «πριμ επιστροφής» για να ενθαρρύνουν τους πρόσφυγες να επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Άλλες χώρες φέρονται ακόμη και να σχεδιάζουν να απελάσουν Σύρους που βρίσκονται επί του παρόντος στο έδαφός τους, ανεξάρτητα από το καθεστώς ασύλου τους.
Για τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων περί ασύλου, τα κράτη μέλη της ΕΕ οφείλουν να αξιολογήσουν κατά πόσον η Συρία είναι ασφαλής για την επιστροφή των Σύρων που διαμένουν επί του παρόντος στην Ευρώπη. Λόγω της ταχέως εξελισσόμενης κατάστασης επί τόπου, είναι αδύνατον να ληφθούν αυτή τη στιγμή οριστικές αποφάσεις σχετικά με την ασφάλεια. Το τοπίο της ασφάλειας στη Συρία παραμένει αβέβαιο, καθώς η χώρα αμφιταλαντεύεται μεταξύ της δυνατότητας ειρήνης και συμφιλίωσης και του κινδύνου περαιτέρω έξαρσης της βίας.
Εκατομμύρια Σύροι πρόσφυγες που ζουν εκτός χώρας προσπαθούν να καταλάβουν τι σημαίνει για το μέλλον τους η εξελισσόμενη κατάσταση στην πατρίδα τους. Αναρωτιούνται τα εξής: Θα είναι η Συρία ασφαλής για μένα; Τα δικαιώματά μου θα γίνονται σεβαστά; Για ορισμένους, η προοπτική της επιστροφής τους μπορεί να φαίνεται περισσότερο εφικτή, ενώ για άλλους παραμένουν σοβαρές ανησυχίες.
Τι επιφυλάσσει το μέλλον στη σημερινή Συρία σε όσους ανήκουν σε εθνοτικές ή θρησκευτικές μειονότητες, σε όσους πρεσβεύουν διαφορετικές πολιτικές απόψεις ή σε όσους αυτοπροσδιορίζονται ως μέλη της κοινότητας ΛΟΑΤΚΙ+; Η απάντηση παραμένει ασαφής.
Πρέπει, ωστόσο, να σεβαστούμε την κρίση εκείνων που αισθάνονται ότι είναι ασφαλές να επιστρέψουν και, ενδεχομένως, να τους υποστηρίξουμε για την επιστροφή και την επανένταξή τους στις κοινότητες καταγωγής τους. Για όλους τους υπόλοιπους, όμως, η UNHCR αντιτάσσεται στις αναγκαστικές επιστροφές λόγω της συνεχιζόμενης αστάθειας και της πολιτικής αβεβαιότητας που επικρατούν στη χώρα.
Ο αναγκαστικός επαναπατρισμός από την Ευρωπαϊκή Ένωση θα παραβίαζε τα δικαιώματα των Σύρων ως προσφύγων και θα τους εξέθετε σε κίνδυνο σοβαρής και ανεπανόρθωτης βλάβης κατά την επιστροφή τους.
Η συνεχιζόμενη ένοπλη βία σε διάφορες περιοχές της Συρίας, σε συνδυασμό με την επικρατούσα αβεβαιότητα σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο οι νέες αρχές θα ανταποκριθούν στις ανάγκες του πληθυσμού, ιδίως δε των ευάλωτων ομάδων, καθιστά για πολλούς Σύρους πρόωρο το ενδεχόμενο επιστροφής τους. Είναι σημαντικό να γίνει σεβαστή η κρίση τους επί του θέματος. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη της ΕΕ, από κοινού με τις χώρες που γειτνιάζουν με τη Συρία και φιλοξενούν αφειδώς τους περισσότερους Σύρους πρόσφυγες επί μία δεκαετία και πλέον, πρέπει να συνεχίσουν να τηρούν τη δέσμευσή τους για την παροχή προστασίας στους Σύρους που βρίσκονται στο έδαφός τους.
Από τα 1,1 εκατομμύρια άτομα που εκτοπίστηκαν στο εσωτερικό της χώρας τους λόγω της κλιμάκωσης των εχθροπραξιών στα τέλη Νοεμβρίου, περίπου 627 000 παραμένουν πρόσφατα εκτοπισθέντα, εκ των οποίων το 75 % είναι γυναίκες και παιδιά.
Οι πρώιμες επιστροφές ενέχουν σημαντικούς κινδύνους, κυρίως λόγω της πυροδότησης ενός κύκλου εκτοπίσεων ―τόσο εντός όσο και εκτός των συνόρων της χώρας— που έχει τελικά ως αποτέλεσμα να βαθαίνει η κρίση.
Εκτός από τις μαζικές εκτοπίσεις, η Συρία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις χειρότερες ανθρωπιστικές κρίσεις παγκοσμίως. Μεγάλα τμήματα των συριακών υποδομών καταστράφηκαν κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, συμπεριλαμβανομένων νοσοκομείων, σχολείων και κατοικιών. Οι περισσότεροι πρόσφυγες δεν έχουν πλέον κατοικίες στις οποίες να μπορούν να επιστρέψουν. Πολλές περιοχές εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν ελλείψεις τροφίμων, καθαρού νερού και ιατρικής περίθαλψης. Η έλλειψη βασικών υπηρεσιών, οικονομικών ευκαιριών και συνθηκών ασφάλειας δυσκολεύει τους επιστρέφοντες να ξαναφτιάξουν τη ζωή τους κατά τρόπο βιώσιμο και αξιοπρεπή. Ένα πρωτόγνωρο ποσοστό ανερχόμενο στο 90 % του συριακού πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας.
Κατά τις τελευταίες εβδομάδες, οι οικειοθελείς επιστροφές Σύρων από τον Λίβανο, την Τουρκία και την Ιορδανία έχουν αυξηθεί σημαντικά και ανέρχονται, σύμφωνα με προκαταρκτικές εκτιμήσεις, σε 125 000 ή σε περίπου 7 000 ημερησίως. Παρότι οι επιστροφές αυτές εκπορεύονται από ατομικές επιλογές, η UNHCR δεσμεύεται να υποστηρίξει εκείνους που αποφασίζουν να επιστρέψουν τώρα.
Καθώς πολλοί Σύροι πρόσφυγες στην Ευρώπη και τις γειτονικές χώρες εξετάζουν κατά πόσον είναι ασφαλές να επιστρέψουν στη Συρία και αναρωτιούνται τι τους επιφυλάσσει η επιστροφή τους όσον αφορά τις βασικές υπηρεσίες και τις ευκαιρίες για να ξαναφτιάξουν τη ζωή τους, δεν βλέπουν ωστόσο την ώρα να επανενωθούν με τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Ως εκ τούτου, πολλοί επιθυμούν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους για σύντομες επισκέψεις προκειμένου να αξιολογήσουν την κατάσταση επί τόπου και πρέπει να τους δοθεί αυτή τη δυνατότητα χωρίς να φοβούνται ότι θα χάσουν το καθεστώς του πρόσφυγα στην Ευρώπη. Αυτές οι «αναγνωριστικές» επισκέψεις είναι ουσιώδεις για τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων που θα αποφέρουν καλύτερα αποτελέσματα, μεταξύ των οποίων και ασφαλείς και βιώσιμες επιστροφές.
Η υπομονή και η σύνεση είναι ζωτικής σημασίας ενόσω οι Σύροι αναμένουν τις κατάλληλες συνθήκες για ασφαλή επιστροφή και επιτυχή επανένταξη στις κοινότητές τους. Καθώς πολλοί Σύροι αρχίζουν να αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο επιστροφής στην πατρίδα τους, η UNHCR είναι έτοιμη να τους υποστηρίξει. Μετά από χρόνια εκτόπισης, η υποστήριξη αυτή θα μπορούσε να αποτελέσει για πολλούς μια από μακρού αναμενόμενη ευκαιρία προκειμένου να τερματίσουν το ταξίδι της προσφυγιάς τους και να υιοθετήσουν μια βιώσιμη λύση επιστρέφοντας στη Συρία. Ακριβώς όπως στάθηκαν στο πλευρό τους η Ευρωπαϊκή Ένωση και η UNHCR καθ’ όλη τη διάρκεια της εξορίας τους, θα συνεχίσουμε να τους συνδράμουμε κατά την επιστροφή τους και την ανοικοδόμηση μιας νέας Συρίας.
Ο Jean-Nicolas Beuze είναι αντιπρόσωπος χώρας της UNHCR στην ΕΕ, το Βέλγιο, την Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο, τις Κάτω Χώρες και την Πορτογαλία και, προηγουμένως, διετέλεσε αντιπρόσωπος χώρας στο Ιράκ, την Υεμένη και τον Καναδά. Διαθέτει πάνω από 27ετή εργασιακή εμπειρία στα Ηνωμένα Έθνη, τόσο επιτόπια όσο και στην έδρα του ΟΗΕ, στους τομείς των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της διατήρησης της ειρήνης και της προστασίας των παιδιών.
Η αντίδραση της ΕΕ στο τοπίο που διαμορφώνεται στη Συρία μετά τον Άσαντ αντιμετωπίζει προκλήσεις εξισορρόπησης των ανθρωπιστικών αναγκών, της μεταναστευτικής πολιτικής και της σταθεροποίησης και της ανασυγκρότησης της χώρας. Η εγχώρια πολιτική και οι βραχυπρόθεσμες θεωρήσεις ενέχουν τον κίνδυνο να δώσουν προτεραιότητα και να επισπεύσουν τις επιστροφές, ενώ συντονισμένες και ισορροπημένες προσεγγίσεις θα μπορούσαν να διαδραματίσουν καίριο ρόλο στη σταθεροποίηση της Συρίας και την προώθηση της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης, γράφει ο προσκεκλημένος-έκπληξη της ΕΟΚΕ Alberto-Horst Neidhardt, κορυφαίος εμπειρογνώμονας στον τομέα της μετανάστευσης στο Κέντρο Ευρωπαϊκής Πολιτικής.
Η αντίδραση της ΕΕ στο τοπίο που διαμορφώνεται στη Συρία μετά τον Άσαντ αντιμετωπίζει προκλήσεις εξισορρόπησης των ανθρωπιστικών αναγκών, της μεταναστευτικής πολιτικής και της σταθεροποίησης και της ανασυγκρότησης της χώρας. Η εγχώρια πολιτική και οι βραχυπρόθεσμες θεωρήσεις ενέχουν τον κίνδυνο να δώσουν προτεραιότητα και να επισπεύσουν τις επιστροφές, ενώ συντονισμένες και ισορροπημένες προσεγγίσεις θα μπορούσαν να διαδραματίσουν καίριο ρόλο στη σταθεροποίηση της Συρίας και την προώθηση της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης, γράφει ο προσκεκλημένος-έκπληξη της ΕΟΚΕ Alberto-Horst Neidhardt, κορυφαίος εμπειρογνώμονας στον τομέα της μετανάστευσης στο Κέντρο Ευρωπαϊκής Πολιτικής.
Ο Alberto-Horst Neidhardt είναι ανώτερος πολιτικός αναλυτής και επικεφαλής του ευρωπαϊκού προγράμματος για τη διαφορετικότητα και τη μετανάστευση στο Κέντρο Ευρωπαϊκής Πολιτικής (EPC). Εργάζεται στους τομείς της νομοθεσίας και των πολιτικών για το άσυλο και τη μετανάστευση, των δικαιωμάτων των πολιτών της ΕΕ, της παραπληροφόρησης και της πολιτικής της μετανάστευσης. Απέκτησε διδακτορικό δίπλωμα στο δίκαιο της ΕΕ από το Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο. Διδάσκει στο Καθολικό Πανεπιστήμιο της Λιλ σχετικά με τις πολιτικές μετανάστευσης και κινητικότητας, τη διακυβέρνηση της ΕΕ και τη δεοντολογική χάραξη πολιτικής.
Ένα μήνα μετά την πτώση του βάναυσου καθεστώτος του Μπασάρ αλ Άσαντ, η επίσημη απάντηση της ΕΕ εξακολουθεί να περιορίζεται ουσιαστικά στην ανακοίνωση χορήγησης συνδρομής για την ανάπτυξη και την οικονομική σταθεροποίηση. Παραμένει ασαφές αν και πότε θα αρθούν οι κυρώσεις κατά της Συρίας. Η ευρωπαϊκή στήριξη θα εξαρτηθεί από την προστασία των μειονοτήτων και άλλες εγγυήσεις, οι προοπτικές των οποίων παραμένουν αβέβαιες. Η σύνθετη δυναμική της Συρίας όσον αφορά το πολιτικό τοπίο, την ασφάλεια και την ανθρωπιστική βοήθεια υποδεικνύει ότι η εδραίωση της δημοκρατίας θα είναι μια μακρά διαδικασία γεμάτη προκλήσεις. Σε αυτήν θα δοκιμαστεί η ικανότητα της ΕΕ να εκφράζεται με μία φωνή και να ενεργεί από κοινού για το μέλλον της χώρας. Αντ’ αυτού, ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες δεν διστάζουν να υπογραμμίσουν με έμφαση μια άμεση κοινή προτεραιότητα: την επιστροφή των εκτοπισμένων Σύριων. Τον Δεκέμβριο, λίγες μόλις ημέρες μετά την εκδίωξη του καθεστώτος Άσαντ από τη Δαμασκό, η Αυστρία —όπου ο ηγέτης του ακροδεξιού Κόμματος Ελευθερίας (FPÖ) της Αυστρίας Herbert Kickl έλαβε εντολή να σχηματίσει νέα κυβέρνηση— ανακοίνωσε ένα «δώρο επιστροφής» και ένα πρόγραμμα απέλασης για τους εκτοπισμένους με ποινικό μητρώο. Στις Κάτω Χώρες, η κυβέρνηση συνασπισμού με επικεφαλής τον δεξιό εθνικιστή Geert Wilders σχεδιάζει να προσδιορίσει ασφαλείς περιοχές για επιστροφές. Η Γερμανία ανακοίνωσε επίσης ότι η προστασία που παρέχεται στους Σύριους «θα επανεξεταστεί και θα ανακληθεί» εάν σταθεροποιηθεί η κατάσταση στη χώρα. Άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν προβεί σε παρόμοιες δηλώσεις ή παρακολουθούν εκ του σύνεγγυς την κατάσταση. Υπό αυτό το πρίσμα, ακόμη και η απόφαση για την άρση των κυρώσεων μπορεί να καθοδηγείται από τον στόχο της εφαρμογής των επιστροφών και όχι από την αλλαγή απόψεων σχετικά με τη νέα ηγεσία της Συρίας.
Με την υποστήριξη ακροδεξιών και αντιμεταναστευτικών κομμάτων να αυξάνεται σε ολόκληρη την Ευρώπη —και τις επικείμενες γερμανικές ομοσπονδιακές εκλογές—, το όραμα των κρατών μελών για τη Συρία κινδυνεύει να υπαγορευθεί από εγχώριες προτεραιότητες και κοντόφθαλμους εκλογικούς υπολογισμούς. Μεταξύ του 2015 και του 2024, πάνω από ένα εκατομμύριο Σύριοι έλαβαν προστασία από τα κράτη μέλη της ΕΕ, η πλειοψηφία εξ αυτών στη Γερμανία. Η παρουσία τους έχει αναδειχθεί σε αμφιλεγόμενο πολιτικό και κοινωνικό ζήτημα. Εν μέσω των ευρέως δημοσιοποιημένων συμβάντων ασφάλειας, του υψηλού πληθωρισμού και του αυξανόμενου ενεργειακού κόστους, το δημόσιο αίσθημα σε πολλές χώρες υποδοχής προσφύγων έχει καταστεί λιγότερο φιλόξενο. Αυτή η αλλαγή αντίληψης έχει καταστήσει τη ρητορική και την πολιτική μίσους ένα αποδεκτό πλέον φαινόμενο. Παρά τις εκκλήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες για την υιοθέτηση μιας προσεκτικής προσέγγισης όσον αφορά τις επιστροφές, η τρέχουσα δυναμική θα μπορούσε να ωθήσει τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να τις επιταχύνουν, ακόμη και μονομερώς.
Μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ τον Δεκέμβριο, περισσότεροι από 125 000 πρόσφυγες έχουν ήδη επιστρέψει στη Συρία, κυρίως από γειτονικές χώρες. Ωστόσο, οι προοπτικές τους είναι δυσοίωνες. Ακόμη και πριν από τα πρόσφατα γεγονότα, πάνω από το ήμισυ του πληθυσμού της Συρίας αντιμετώπιζε επισιτιστική ανασφάλεια, με τρία εκατομμύρια Σύριων να υποφέρουν από ακραία πείνα. Καθώς πολλά σπίτια καταστράφηκαν λόγω του πολέμου, οι εγκαταστάσεις φιλοξενίας αγγίζουν ήδη την απόλυτη πληρότητα. Σύμφωνα με την Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, απαιτούνται σχεδόν 300 εκατ. ευρώ για όσους επιστρέφουν, προκειμένου να καλυφθούν οι ανάγκες στέγασης, τροφής και νερού. Ενώ η ΕΕ και τα κράτη μέλη θα πρέπει να αναπτύξουν συντονισμένες προσεγγίσεις για τη διευκόλυνση του ασφαλούς και εθελοντικού επαναπατρισμού των Σύριων σε μακροπρόθεσμο χρονικό ορίζοντα, η άμεση προτεραιότητα θα πρέπει να είναι η αντιμετώπιση των ανθρωπιστικών αναγκών της χώρας στο πλαίσιο αυτό. Η άσκηση πιέσεων στους πρόσφυγες να επιστρέψουν γρήγορα σε μια κατεστραμμένη από τον πόλεμο και ασταθή χώρα θα μπορούσε ουσιαστικά να προκαλέσει οπισθοδρόμηση, περιορίζοντας περαιτέρω την πρόσβαση σε τρόφιμα, ενέργεια και στέγη. Οι μαζικές επιστροφές θα μπορούσαν επίσης να διαταράξουν τον εθνοτικό και κοινωνικοοικονομικό ιστό των ήδη ευάλωτων περιοχών. Μια ισορροπημένη και βιώσιμη προσέγγιση δικαιολογείται περαιτέρω από τη δυνητική συμβολή της συριακής διασποράς στις προσπάθειες ανασυγκρότησης. Η χώρα θα χρειαστεί μηχανικούς, γιατρούς, διοικητικούς υπαλλήλους, εκπαιδευτικούς και χειρωνακτικούς εργαζομένους με διάφορα επίπεδα δεξιοτήτων. Οι Σύριοι έχουν αποκτήσει πολύτιμες δεξιότητες και εμπειρία στην Ευρώπη σε όλους τους σχετικούς τομείς, συμπεριλαμβανομένης της εκπαίδευσης, του κατασκευαστικού κλάδου και της υγειονομικής περίθαλψης, αλλά η εύρεση ειδικευμένου εργατικού δυναμικού δεν θα είναι εύκολη. Η μόνιμη επιστροφή δεν θα αποτελούσε επίσης προϋπόθεση για τη συμβολή στην ανασυγκρότηση: τα εμβάσματα από την Ευρώπη θα μπορούσαν να διαδραματίσουν καίριο ρόλο στη μείωση της φτώχειας και στη βιώσιμη ανάπτυξη. Μέσω της ενεργού συμμετοχής της διασποράς, οι Σύριοι που είναι εγκατεστημένοι στην Ευρώπη θα μπορούσαν επίσης να συμβάλουν στην ενίσχυση των διπλωματικών και των πολιτιστικών δεσμών μεταξύ της ΕΕ και της Συρίας μετά τον Άσαντ.
Ωστόσο, τα κράτη μέλη ενδέχεται να δυσκολευτούν να υιοθετήσουν μια ισορροπημένη προσέγγιση και να μην επιδιώξουν ένα συντονισμένο θεματολόγιο. Ορισμένες χώρες ενδέχεται να δώσουν προτεραιότητα στη μακροπρόθεσμη σταθερότητα και την ανασυγκρότηση της Συρίας, επιτρέποντας τις αυθόρμητες επιστροφές. Άλλες χώρες ενδέχεται να επισπεύσουν να προσφέρουν οικονομικά κίνητρα για οικειοθελή επαναπατρισμό ή ακόμη και να επανεξετάσουν συστηματικά το καθεστώς των Σύριων μόλις βελτιωθεί, έστω και ελαφρά, η ανθρωπιστική κατάσταση. Ωστόσο, η εφαρμογή μιας συστηματικής επανεξέτασης του καθεστώτος πρόσφυγα συνεπάγεται σημαντικά νομικά εμπόδια και θα επιφέρει σημαντικές οικονομικές και διοικητικές δαπάνες. Εν τω μεταξύ, στα τυχόν κίνητρα για επιστροφή θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη το γεγονός ότι οι περισσότεροι εκτοπισμένοι Σύριοι έχουν πλέον εγκατασταθεί στην Ευρώπη, με περισσότερους από 300 000 να έχουν αποκτήσει την ιθαγένεια της ΕΕ. Ταυτόχρονα, οι ζοφερές οικονομικές και εργασιακές προοπτικές της χώρας μπορεί να αποθαρρύνουν ακόμη και τους πιο πρόθυμους να επιστρέψουν. Ένα θεμελιώδες ζήτημα στο πλαίσιο αυτό θα είναι εάν θα επιτραπεί στους Σύριους να συμμετέχουν σε επονομαζόμενες «μετακινήσεις εκκρεμούς» —επιστροφές για περιορισμένο χρονικό διάστημα—, ενώ οι ευρωπαϊκές χώρες υποδοχής θα εξακολουθούν να προσφέρουν βιώσιμες ευκαιρίες για μια πιο μόνιμη επιστροφή.Τα ζητήματα αυτά θα είναι αναπόφευκτα αλληλένδετα με ευρύτερες συζητήσεις σχετικά με τη μεταναστευτική πολιτική της ΕΕ. Οι μελλοντικές διαπραγματεύσεις σχετικά με τη μεταρρύθμιση της οδηγίας της ΕΕ που διέπει τις επιστροφές, για την οποία αναμένεται σύντομα η υποβολή πρότασης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα μπορούσαν να αποκτήσουν αποφασιστική δυναμική, ανάλογα με τις εξελισσόμενες συζητήσεις σχετικά με τις επιστροφές των Σύριων. Ωστόσο, η μεταρρύθμιση της οδηγίας θα μπορούσε επίσης να οδηγήσει στην εμφάνιση περαιτέρω διχασμών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ. Δεδομένου ότι οι μεταναστευτικές πολιτικές χρειάζονται ριζική επανεξέταση προκειμένου να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά οι σημερινές προκλήσεις, η προσέγγιση της ΕΕ στο ζήτημα των εκτοπισμένων Σύριων είναι πιθανό να αποτελέσει ένα πρώτο κρίσιμο σημείο καμπής στον νέο κύκλο πολιτικής.
Copyright: Polish Presidency. Council of the European Union
Την 1η Ιανουαρίου, η Πολωνία διαδέχθηκε την Ουγγαρία στο τιμόνι της ΕΕ και θα ασκεί την Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ κατά τους πρώτους έξι μήνες του έτους. Η πολωνική Προεδρία έρχεται σε μια μετασχηματιστική περίοδο για την Ευρώπη, η οποία συμπίπτει με την έναρξη της νέας θητείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Την 1η Ιανουαρίου, η Πολωνία διαδέχθηκε την Ουγγαρία στο τιμόνι της ΕΕ και θα ασκεί την Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ κατά τους πρώτους έξι μήνες του έτους. Η πολωνική Προεδρία έρχεται σε μια μετασχηματιστική περίοδο για την Ευρώπη, η οποία συμπίπτει με την έναρξη της νέας θητείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Καθώς η ρωσική επίθεση κατά της Ουκρανίας συνεχίζεται αδυσώπητα και οι γεωπολιτικές εντάσεις βρίσκονται στο υψηλότερο σημείο τους κατά την πρόσφατη ιστορία της Ευρώπης, η Πολωνία εστιάζει τις προτεραιότητές της στο πρωταρχικό θέμα της ασφάλειας, το οποίο περιλαμβάνει την εξωτερική, εσωτερική, οικονομική, ενεργειακή, επισιτιστική και υγειονομική ασφάλεια, καθώς και τη διασφάλιση του κράτους δικαίου.
Οι προτεραιότητες αυτές συνάδουν με την προσήλωση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής στην προώθηση της συνοχής, τη διαφύλαξη των δημοκρατικών αξιών και τη διασφάλιση σταθερής ευημερίας. «Στην ΕΟΚΕ, είμαστε υπερήφανοι που αποτελούμε αξιόπιστο και ενεργό εταίρο της πολωνικής Προεδρίας και δεσμευόμαστε να αναλάβουμε ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση των πολιτικών προτεραιοτήτων που θα καθορίσουν αυτόν τον νέο ευρωπαϊκό κύκλο», δήλωσε ο Πρόεδρος της ΕΟΚΕ Oliver Röpke.
Κατόπιν αιτήματος της πολωνικής Προεδρίας, η ΕΟΚΕ θα καταρτίσει 14 διερευνητικές γνωμοδοτήσεις. Συμβουλευτείτε το νέο μας φυλλάδιο και μάθετε περισσότερα για αυτές τις γνωμοδοτήσεις, καθώς και για τις άλλες εργασίες της ΕΟΚΕ κατά το πρώτο εξάμηνο του 2025. Μπορείτε επίσης να γνωρίσετε τα μέλη της ΕΟΚΕ από την Πολωνία και τις οργανώσεις που εκπροσωπούν. Το φυλλάδιο είναι αποκλειστικά διαθέσιμο μέσω Διαδικτύου στα αγγλικά, τα πολωνικά, τα γαλλικά και τα γερμανικά. (ll)
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία αντιμετωπίζει πληθώρα διαφορετικών προκλήσεων, συμπεριλαμβανομένων των εξαιρετικά υψηλών τιμών της ενέργειας, της δυσκολίας προσέλκυσης ειδικευμένου εργατικού δυναμικού και της πρόσβασης σε χρηματοδότηση. Το 2023 η ΕΕ παρουσίασε το βιομηχανικό σχέδιο της Πράσινης Συμφωνίας, με επικέντρωση στην επίτευξη ουδέτερου ισοζυγίου άνθρακα.Κατά την παρουσίαση των πολιτικών κατευθύνσεων το περασμένο φθινόπωρο, η πρόεδρος Ursula Von der Leyen αναφέρθηκε σε μια «Συμφωνία για καθαρή βιομηχανία» για ανταγωνιστικές βιομηχανίες και ποιοτικές θέσεις εργασίας, στο πνεύμα της έκθεσης Draghi.
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία αντιμετωπίζει πληθώρα διαφορετικών προκλήσεων, συμπεριλαμβανομένων των εξαιρετικά υψηλών τιμών της ενέργειας, της δυσκολίας προσέλκυσης ειδικευμένου εργατικού δυναμικού και της πρόσβασης σε χρηματοδότηση. Το 2023 η ΕΕ παρουσίασε το βιομηχανικό σχέδιο της Πράσινης Συμφωνίας, με επικέντρωση στην επίτευξη ουδέτερου ισοζυγίου άνθρακα.Κατά την παρουσίαση των πολιτικών κατευθύνσεων το περασμένο φθινόπωρο, η πρόεδρος Ursula Von der Leyen αναφέρθηκε σε μια «Συμφωνία για καθαρή βιομηχανία» για ανταγωνιστικές βιομηχανίες και ποιοτικές θέσεις εργασίας, στο πνεύμα της έκθεσης Draghi.
Η βιομηχανία αποτελεί βασικό στοιχείο της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, καθώς και του οικονομικού μας συστήματος. Τι σημαίνει όμως αυτή η νέα συμφωνία για τους εργαζομένους; Η ύπαρξη ισχυρού συνδικαλισμένου εργατικού δυναμικού, καλά αμειβόμενου και επωφελούμενου από ικανοποιητικές συνθήκες εργασίας, δεν αποτελεί ζήτημα που αφορά μόνον τις συνδικαλιστικές οργανώσεις, αλλά και την κοινωνία γενικότερα, τη δημοκρατία και την κοινωνική σταθερότητα, καθώς και την παραγωγικότητα των επιχειρήσεων.
Χωρίς κατάλληλη καθοδήγηση και επαρκή δημόσια χρηματοδότηση, η συμφωνία αυτή θα καταλήξει ενδεχομένως να βασίζεται σε εκείνα τα τμήματα της έκθεσης Draghi και του θεματολογίου για την ανταγωνιστικότητα που τάσσονται περισσότερο υπέρ της απορρύθμισης. Κάτι τέτοιο θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο με την προώθηση ενός επιζήμιου μοντέλου ανταγωνισμού που θα ευνοεί τον ανταγωνισμό προς τα κάτω όσον αφορά τους μισθούς και τις συνθήκες εργασίας.
Για την αντιμετώπιση του συγκεκριμένου προβλήματος, η Ομάδα των Εργαζομένων της ΕΟΚΕ και η Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Συνδικαλιστικών Οργανώσεων (ETUC) διοργανώνουν, στις 14 Φεβρουαρίου, κοινή διάσκεψη με θέμα «Ευρωπαϊκή βιομηχανική πολιτική για ποιοτικές θέσεις εργασίας» στην έδρα της ΕΟΚΕ. Προτρέπουμε όλους όσοι ενδιαφέρονται για τη διάσκεψη αυτή να σημειώσουν την ημερομηνία διεξαγωγής της στο ημερολόγιό τους και να συμμετάσχουν στη συζήτηση.
