Nadszedł czas, by zwiększyć konkurencyjność opartą na bezpieczeństwie

W ostatnich latach nasze przedsiębiorstwa działały w mniej stabilnym, mniej przewidywalnym i mniej bezpiecznym środowisku globalnym. Jednocześnie jednak globalna integracja gospodarcza nigdy nie była głębsza. Paradoks ten jest szczególnie widoczny w złożonych współzależnościach między UE, USA i Chinami.

UE musi ułożyć sobie relacje ze swoim długoletnim sojusznikiem, USA, które pod rządami Donalda Trumpa zajęły drastyczne stanowisko protekcjonistyczne, kwestionując tradycyjne sojusze i światowe normy handlowe. Jednocześnie Chiny zwiększają swoje globalne wpływy gospodarcze poprzez inicjatywy takie jak inicjatywa Pasa i Szlaku. Tymczasem UE dąży do utrzymania otwartych stosunków handlowych przy jednoczesnej ochronie swoich strategicznych interesów i podstawowych wartości. Próbuje zatem znaleźć delikatną równowagę, a w tym celu pracuje nad reformą WTO, nad negocjacjami w sprawie dwustronnych umów handlowych oraz nad opracowaniem narzędzi do zwalczania nieuczciwych praktyk handlowych i subsydiów zagranicznych.

W tym kontekście przepływy gospodarcze i bezpieczeństwo stają się coraz bardziej ze sobą powiązane. Dlatego też UE wprowadza szereg środków mających na celu ochronę swoich rynków i gospodarek, a niedawno opublikowała/uruchomiła Kompas konkurencyjności dla UE, oparty na trzech imperatywach biznesowych – innowacjach, dekarbonizacji i bezpieczeństwie.

Z perspektywy Grupy Pracodawców EKES-u kompleksowe bezpieczeństwo obejmuje kilka wymiarów: zdolności obronne, gotowość cywilną i gotowość społeczeństwa, bezpieczeństwo granic zewnętrznych, zdrowie i bezpieczeństwo środowiskowe. Ale także zapewnienie bezpieczeństwa żywnościowego i roli producentów. Ponadto kluczowym aspektem ogólnego bezpieczeństwa jest bezpieczeństwo gospodarcze. Dotyczy ono zagrożeń związanych z handlem i inwestycjami, energią, surowcami i infrastrukturą, technologią – od AI, przez przestrzeń kosmiczną i czyste technologie, po biotechnologię – i prawami własności intelektualnej, a także wolnością działalności gospodarczej.

Od początku roku Komisja zaproponowała szereg inicjatyw, m.in. uproszczenie ram regulacyjnych, aby uwolnić obywateli i przedsiębiorstwa od zbędnych obciążeń i nadmiernie skomplikowanych przepisów w celu pobudzenia możliwości, innowacji i wzrostu na rzecz bezpiecznej i zamożnej UE.

Na nadzwyczajnym posiedzeniu Grupy Pracodawców w Warszawie, współorganizowanym z polskimi organizacjami pracodawców (BCC, Lewiatan, Pracodawcy RP, ZRP, ZPP) oraz polskim Ministerstwem Rozwoju i Technologii, zostaną omówione niektóre z tych przewidywanych inicjatyw i środków. Celem wydarzenia będzie dostosowanie wizji do konkretnych działań w celu poprawy konkurencyjności i odporności oraz wzmocnienia otwartej strategicznej autonomii UE.