Bhí CESE ar thús cadhnaíochta i gcónaí maidir leis an spórt a chur chun cinn mar bhealach dearfach chun luachanna sláintiúla a chothú i ngach cuid den tsochaí.

Sa tuairim ó CESE maidir leis an Spórt agus Luachanna Eorpacha a dhréachtaigh an comhalta Bernardo Hernández Bataller, tugadh le fios go gcuidíonn an spórt le cuspóirí straitéiseacha an Aontais a bhaint amach, go bhforbraíonn sé luachanna tábhachtacha oideachais agus cultúir, agus go gcuireann sé le himeascadh an duine sa tsochaí, ós rud é go bhfuil gach duine sa phobal in ann spórt a chleachtadh, gan beann ar inscne, cúlra eitneach, reiligiún, aois, náisiúntacht, aicme shóisialta nó gnéaschlaonadh. Tá ról lárnach ag an spórt mar uirlis chun dul i ngleic leis an éadulaingt, an tseineafóibe agus an ciníochas.

In 2022, ba ar an tuairim Gníomhaíocht an Aontais maidir leis an tréimhse tar éis COVID‑19: téarnamh níos fearr a bhaint amach a bhuí leis an spórt arbh é an comhalta Pietro Barbieri a dhréachtaigh í a dhírigh obair CESE i réimse an spóirt. I ngeall ar cé chomh fada agus a mhair an phaindéim, a raibh tionchar tromchúiseach aici ar earnáil iomlán an spóirt agus go háirithe ar chumainn spóirt áitiúla, d’áitigh an Coiste gur ghá cur chuige straitéiseach a thabhairt isteach maidir le ról an spóirt agus na gníomhaíochta coirp a athbheochan agus a chur chun cinn chun sochaí níos athléimní agus níos inbhuanaithe a thógáil.

Leag CESE béim freisin i roinnt tuairimí uaidh ar a thiomanta atá sé don rothaíocht mar mhodh iompair sláintiúil atá neamhdhíobhálach don aeráid, e.g. Promotion of cross-border cycle transport agus Transport in urban and metropolitan areas. Ní raibh an Ghaeilge ina teanga oifigiúil in CESE nuair a foilsíodh na tuairimí sin.

Sampla praiticiúil den tacaíocht a thugann CESE don rothaíocht is ea an foilseachán Léacsacan Rothaíochta na hEorpa (foilsíodh an t-eagrán is déanaí in 2023). Is éard a chnuasaítear ann stór focal a bhaineann leis an rothaíocht i dteangacha uile an Aontais Eorpaigh; is úsáideach an foilseachán é do dhuine a bheadh ag iarraidh dul ag rothaíocht i dtír eile san Eoraip nó níos faide i gcéin.

Le blianta beaga anuas, d’eagraigh CESE imeachtaí éagsúla a bhaineann leis an rothaíocht nó thug sé tacaíocht dá leithéidí. I mí na Bealtaine 2024, ba é an comhalta Bruno Choix an príomhrothaí i dturas rothaíochta trasna na Fraince agus na Beilge, imeacht a eagraíodh chun na toghcháin Eorpacha a chur chun cinn agus daoine a spreagadh le dul amach ag vótáil. In 2019, mar chuid den Grand Départ de Bruxelles 2019 (1-7 Iúil 2019) de chuid an Tour de France, chuir CESE an rothaíocht chun cinn mar mhodh iompair glan agus mar chaitheamh aimsire coitianta. (mp)

Seimineár ‘Connecting EU’ CESE, lena dtugtar le chéile gairmithe cumarsáide ó eagraíochtaí na sochaí sibhialta gach bliain, beidh sé ar siúl sa Bhruiséil an 17-18 Deireadh Fómhair 2024. Díreofar ann ar an iriseoireacht agus ar a thábhachtaí atá sé neamhspleáchas agus ábharthacht na ceirde a chaomhnú i bhfianaise an bhrú atá ar na meáin atá ag dul in olcas agus theacht chun cinn tapa na hintleacht saorga giniúnaí. 

An teideal atá ar sheimineár na bliana seo ná ‘Dún an daonlathais: an iriseoireacht a thabhairt slán agus a chur chun cinn’, agus reáchtálfar dhá sheisiún painéil agus seisiún líonraithe amháin mar chuid de:

• An iriseoireacht fhreagrach i ré na hiarfhírinne: Tá caighdeáin an daonlathais ag dul go tóin poill ar fud an domhain agus tá dúshláin nua le sárú ag na hiriseoirí, cuir i gcás úsáid shleamhain na hintleachta saorga chun bréagnuacht a chur chun cinn. Lena chois sin, is ann do na fadhbanna seanbhunaithe i gcónaí, mar atá an easpa trédhearcachta maidir le húinéireacht na gcomhlachtaí meán nó ganntanas cistiúcháin. Céard is gá a dhéanamh chun an iriseoireacht a choinneáil ina bunchloch faoin daonlathas? An féidir an iriseoireacht fhreagrach a chleachtadh fiú, sa lá atá inniu ann? Ar na saolta seo, agus na comhlachtaí meán ag dul in iomaíocht leis an lucht tionchair agus na meáin shóisialta mar fhoinsí nuachta, an gá an iriseoireacht a athrú ó bhonn lena coinneáil ina hearra poiblí? An féidir go gcabhróidh an gníomh is déanaí ón Aontas leis an intleacht shaorga a chur chun tairbhe do shaoirse an phreasa? 
• Obair a dhéanamh sa bhearna bhaoil: – An tuairisceoireacht iniúchta – lucht na cumhachta a thabhairt chun cuntais agus guth a thabhairt dóibh siúd ar mian leo mí-úsáid chumhachta nó stádais a chur in iúl, sin atá á dhéanamh ag an iriseoir iniúchta le fada an lá. Céard iad na dúshláin ar gá do na tuairisceoiri iniúchta dul i ngleic leo ar mhaithe leis an bhfírinne a nochtadh? Cén sórt cosanta ar a bhfuil teacht acu lena gcoimhéad féin ar bhagairtí? An féidir go mbronnfaidh an reachtaíocht Eorpach nua a thuilleadh saoirse agus cumhachta orthu? 
• Ról an oifigigh preasa nó cumarsáide i ré seo Instagram, TikTok agus na hintleachta saorga – mar is féidir do theachtaireacht a chur in iúl (seisiún líonraithe agus ceardlanna) – Trí bhíthin an chuir i láthair agus na gceardlann praiticiúil, is é is aidhm don seisiún seo spléachadh a thabhairt ar an gcumarsáid a dhéantar sa ré nua seo le spriocghrúpaí éagsúla, an t-aos óg san áireamh. 

Deis a bheidh i seimineár ‘Connecting EU’ do ghairmithe preasa agus cumarsáide eagraíochtaí na sochaí sibhialta teacht le chéile agus plé a dhéanamh ar na saincheisteanna a dhéanann difear dóibh féin agus don Eoraip. Tabharfar le chéile ann comhaltaí de CESE agus ionadaithe eile de chuid an Aontais, de chuid eagraíochtaí comhpháirtíochta na mBallstát, iriseoirí agus an lucht taighde, d’fhonn mórcheisteanna an lae a chíoradh. Beidh an clár iomlán agus liosta iomlán na gcainteoirí ar fáil go luath ar shuíomh gréasáin CESE. Is féidir tuilleadh eolais a fháil ach ríomhphost a chur chuig pressofficers@eesc.europa.eu. (ll)

Ó dhearcadh na sochaí sibhialta, tacaíonn Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) leis na luachanna a chuirtear chun cinn le Cluichí Oilimpeacha 2024 i bPáras.

I bhfianaise thírdhreach geopholaitiúil leochaileach an lae inniu, tagraíonn CESE do choincheap na síochána Oilimpí, lena léirítear na trí luach bunaidh de na Cluichí Oilimpeacha: barr feabhais, meas agus cairdeas. Tacaíonn an tsochaí shibhialta eagraithe leis an smaoineamh domhan síochánta agus níos fearr a thógáil trí oideachas a chur ar dhaoine óga trí spórt atá saor ó gach cineál idirdhealaithe a chleachtadh de mheon an chairdis, na dlúthpháirtíochta agus chothrom na Féinne.

Seo mar a labhair Oliver Röpke, Uachtarán CESE: ‘Cuimsíonn na Cluichí spiorad na haontachta agus na síochána. Téann siad thar teorainneacha agus tugann siad daoine as cúlraí éagsúla le chéile. Trí thacú leis na luachanna sin, táimid ag féachaint le gluaiseacht dhomhanda a spreagadh i dtreo na síochána agus na dlúthpháirtíochta.’

‘Leis an tionscnamh seo, ba mhaith linn tacú leis na luachanna buana i réimse an spóirt’, arsa Laurenţiu Plosceanu, Leas-Uachtarán um an gCumarsáid in CESE. ‘Tá sé de chumhacht ag na luachanna atá á gcosaint againn an domhan a athrú agus daoine agus tíortha a aontú.’

Bhí an méid seo a leanas le rá ag Krzysztof Pater, Leas-Uachtarán CESE um an mBuiséad: ‘Léirítear le Cluichí Oilimpeacha Pháras go bhfuil an ceart ag gach duine páirt a ghlacadh sa cheiliúradh spóirt seo ar bhonn neamh-idirdhealaitheach. Is sampla cumhachtach iad daoine faoi mhíchumas do lucht féachana ar fud an domhain. A bhuí leis na daoine sin, tá luachanna amhail an misneach, an diongbháilteacht agus an comhionannas á gcur chun cinn.’

Dúirt Dimitris Dimitriadis, iarUachtarán CESE agus Cathaoirleach na Rannóige um Chaidreamh Seachtrach in CESE, an méid seo a leanas: ‘Is cosúil go bhfuil an tsíocháin Oilimpeach, nó ‘Ekecheiria’ sa tSean-Ghréigis, níos ábhartha ná riamh. Ní mór dúinn coincheap na síochána oilimpí a athbheochan agus a chur i bhfeidhm chun an daonnacht a spreagadh agus an tsíocháin agus idirphlé a chur chun cinn.’

Seo mar a labhair Giulia Barbucci, iar-Leas-Uachtarán um an mBuiséad in CESE agus comhalta de CESE: ‘Den chéad uair riamh i stair na gCluichí, glacfaidh an líon céanna fear agus ban páirt i gCluichí Pháras. Mar sin féin, ní mór dúinn a aithint nach ionann an chothroime sa rannpháirtíocht agus an comhionannas, agus go bhfuil go leor le déanamh fós i réimse an spóirt chun an cuspóir sin a bhaint amach.

‘Is é mo mhian do Chluichí Pháras go ndéanfaí ionadaíocht chothrom ar gach catagóir míchumais, agus go mbeadh sé de cheart ag gach duine dul san iomaíocht agus cosaint a fháil, go háirithe daoine faoi mhíchumas intleachta’, arsa iar-Leas-Uachtarán um an gCumarsáid in CESE, Isabel Caño Aguilar. (mt)

Sa seisiún iomlánach a bhí ag CESE i mí Iúil, glacadh an tuairim Digiteáil an fhuinnimh: cothromaíocht a aimsiú idir deiseanna agus rioscaí do thomhaltóirí na hEorpa. 

Cuirtear in iúl sa tuairim, a dhréachtaigh Kęstutis Kupšys (comhalta de CESE), gur cheart an fuinneamh a bheith inacmhainne, inchoigeartaithe agus éasca le húsáid ag tomhaltóirí i gcónaí. Ní chiallaíonn ‘digiteáil an fhuinnimh’ nach mbeidh de rogha againn ach ‘an digiteáil amháin’. 

Ní mór tús áite a thabhairt don tomhaltóir i gcónaí agus na bealaí traidisiúnta gnó a chaomhnú. Ní foláir don Aontas dul chun cinn a dhéanamh ar na huirlisí digiteacha so-úsáidte atá á bhforbairt chun freastal ar riachtanais éagsúla agus chun rochtain chomhionann ar sheirbhísí digiteacha fuinnimh a chur chun cinn. 

Ba cheart, mar sin féin, an rogha a bheith ag úsáideoirí i gcónaí praghsanna, conarthaí agus seirbhísí custaiméara a roghnú mar a dhéanaidís sular tháinig an digiteáil chun cinn. ‘Tá idir dheiseanna agus dúshláin ag baint le digiteáil an fhuinnimh. Caithfimid oibriú le chéile chun a chinntiú go ndéanfar an t-aistriú go fuinneamh digiteach ar bhealach atá cuimsitheach, slán agus tairbheach go fírinneach do thomhaltóirí uile na hEorpa, agus sin trínár gcuid láidreachtaí a chur chun leasa dúinn,’ arsa an tUasal Kupšys. 

Ó fágadh earnáil an iompair agus gnólachtaí ar fud an domhain ina gcíor thuathail le déanaí mar gheall ar an mbriseadh a tharla sa teicneolaíocht faisnéise, is léir go bhfuil sé an-tábhachtach go deo nach mbeimid ag brath an iomarca ar an teicneolaíocht. 

Is tábhachtach, agus sinn ag díriú ar bhuntáistí an aistrithe go fuinneamh digiteach, nach mbeifear dall ar an taobh eile den scéal, na rioscaí agus na dúshláin a bhaineann leis. Dá bhrí sin, ní mór leanúint den chosaint do thomhaltóirí agus den tacaíocht d’oibrithe mar ábhar práinne. 

Tá sé tábhachtach rialacháin dhinimiciúla maidir le cosaint tomhaltóirí a chruthú a bheidh curtha in oiriúint don chomhthéacs nua agus do ghníomhaithe nua san earnáil ach, san am céanna, oiliúint, cláir athoiliúna agus cúnamh airgeadais a thairiscint d’oibrithe. (mp)

Mar chuid de sheisiún iomlánach CESE i mí Iúil, reáchtáladh díospóireacht le hAire um Ghnóthaí AE na hUngáire, János Bóka, a chuir príomhthosaíochtaí Uachtaránacht na hUngáire ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh i láthair. 

Tá an Ungáir ag dul i mbun na huachtaránachta rothlaí ag am íogair don Eoraip, tráth a bhfuil aistriú polaitiúil ar bun laistigh de na hinstitiúidí agus dúshláin urghnácha roimh an Aontas. ‘Tá tús á chur le hUachtaránacht 2024 na hUngáire ar an gComhairle tráth nach mór aghaidh a thabhairt ar ghéarchéimeanna iomadúla’, arsa János Bóka. ‘Tá cogadh ar siúl inár gcomharsanacht, laghdú ag teacht ar iomaíochas na hEorpa, méadú ag teacht ar an teannas i gcaidreamh trádála an Aontais, dúshláin dhéimeagrafacha agus imirce neamhrialaithe le sárú, agus laghdú ag teacht ar na deiseanna atá ag feirmeoirí na hEorpa.’ 

Agus é á chur in iúl aige go raibh caidreamh oibre maith ag CESE le huachtaránachtaí na Comhairle le fada an lá, labhair Uachtarán CESE, Oliver Röpke, faoi ról na hinstitiúide mar chaomhnóir ar luachanna na hEorpa: ‘Tá ár gCoiste tiomanta do bheith ag obair go dlúth le hUachtaránacht na hUngáire chun a áirithiú go ngníomhóidh an tAontas ar shaincheisteanna a mheasann muintir na hEorpa a bheith ina dtosaíocht. Is comhpháirtithe luachmhara a bheidh ionainn, ach cáinteoirí macánta cuiditheacha freisin. Tá guth láidir ag an tsochaí shibhialta, agus cinnteoimid go n-éistfear léi.’ 

Chuir roinnt comhaltaí de CESE in iúl go raibh imní orthu faoi sheasamh na hUngáire maidir le cogadh foghach na Rúise i gcoinne na hÚcráine, faoin urraim don smacht reachta san Aontas, agus faoin laghdú atá ag teacht ar an spás don tsochaí shibhialta san Ungáir. Dúirt János Bóka go raibh Uachtaránacht na hUngáire go hiomlán ar an eolas faoina freagrachtaí agus go nglacfaidh sí comhsheasamh an Aontais maidir leis an Úcráin, leis an smacht reachta agus le luachanna na hEorpa. Chuaigh Uachtaránacht na hUngáire i dteagmháil le CESE cheana féin agus d’iarr sí deich dtústuairim. Chun tuilleadh eolais a fháil faoi ghníomhaíochtaí CESE le linn Uachtaránacht na hUngáire, féach suíomh gréasáin CESE. (mp)

Tá an gearrliosta díobh siúd atá san iomaíocht do ghradaim 2024 maidir le táirgeadh orgánach foilsithe: 24 thionscadal as dháréag Ballstát in ocht gcatagóir éagsúla. Fógrófar na buaiteoirí ag searmanas sa Bhruiséil an 23 Meán Fómhair. Beidh an searmas ar siúl le linn an cheiliúrtha bhliantúil ar Lá Eorpach na Feirmeoireachta Orgánaí. 

Seo an tríú heagrán den chomórtas ina mbronntar gradaim chun aitheantas a thabhairt do thionscadail nuálacha inbhuanaithe a chuireann an-luach le táirgeadh agus tomhaltas bianna orgánacha. Leis na gradaim, tugtar ardán do na buaiteoirí chun pobal níos leithne a chur ar an eolas faoina ndea-chleachtais. 

Is iad an Coimisiún Eorpach, Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa, Coiste Eorpach na Réigiún, COPA-COGECA, IFOAM Organics Europe, Parlaimint na hEorpa agus Comhairle an Aontais Eorpaigh a eagraíonn na gradaim. Bíonn seachtar comhaltaí ar an bpainéal roghnúcháin agus is iad na heagraíochtaí réamhráite a ainmníonn na hiomaitheoirí. 

Seo a leanas na hiomaitheoirí atá ar an ngearrliosta: 

• An feirmeoir orgánach is fearr (bean): Blagovesta Vasilieva (an Bhulgáir), Caroline Devillers (an Bheilg), Reinhild Frech-Emmelmann (an Ostair) 
• An feirmeoir orgánach is fearr (fear): Gianpaolo Mancini (an Iodáil), Tommi Hasu (an Fhionlainn), Benny Schöpf (an Ghearmáin) 
• An réigiún is orgánaí: Comunidade Intermunicipal do Alto Tâmega e Barroso (an Phortaingéil), an Chaistíl-La Mancha (an Spáinn), An tSavóin Theas (an Fhionlainn) 
• An chathair is orgánaí: BioStadt Bremen (an Ghearmáin), Cascais (an Phortaingéil), Las Rozas (an Spáinn) 
• An bithcheantar is orgánaí: Distretto del Cibo Monregalese (an Iodáil), Bioregião de S. Pedro do Sul (an Phortaingéil), Bithcheantar Sörmland (an tSualainn) 
• An FBM próiseála bia orgánaigh is fearr: Biologon GmbH (an Ostair), Gino Girolomoni Cooperativa Agricola (an Iodáil), Organic veggie food GmbH (an Ghearmáin) 
• An miondíoltóir bianna orgánacha is fearr: BIOGAST GmbH (an Ostair), Coolanowle Organic Meats (Éire), SAiFRESC (an Spáinn) 
• An bhialann/an tseirbhís bia is orgánaí: B2 Bio pur GmbH (an Ghearmáin), Biohotel St. Daniel (an tSlóivéin), Kalf & Hansen (an tSualainn) 

Déantar bianna orgánacha a tháirgeadh ar 17 milliún heicteár de thalamh an Aontais (10.5 % den talamh talmhaíochta in 2022), agus is é an sprioc atá le baint amach faoin gComhaontú Glas don Eoraip ná 25 % den talamh talmhaíochta faoi 2030. Tá an-tábhacht le feasacht an phobail a ardú agus cur leis an éileamh atá ag na tomhaltóirí ar bhianna orgánacha. A bhuí leis na gradaim maidir le táirgeadh orgánach, comórtas a bunaíodh in 2022 mar chuid den Phlean Gníomhaíochta um Tháirgeadh Orgánach a Fhorbairt, tugtar aitheantas do scoth na dtáirgí agus na seirbhísí atá i slabhra luacha na mbianna orgánacha, idir fheirmeoireacht agus seirbhísí bia, rud a chuireann leis an infheictheacht agus leis an eolas ar chleachtais na feirmeoireachta orgánaí. (ks)

Tá CESE ag iarraidh ar an gCoimisiún tosaíocht pholaitiúil a dhéanamh d’ábhar na gcúramóirí neamhfhoirmiúla agus ardán a chur ar bun chun dea-chleachtais a mhalartú i measc na mBallstát.

Ghlac CESE tuairim i mí Iúil ina n-iarrtar go ndéanfaí bearta breise, ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta araon, chun cosaint níos fearr a thabhairt do chúramóirí neamhfhoirmiúla agus chun a rannchuidiú ríthábhachtach leis an tsochaí a aithint.

Ar na bearta sin, iarrtar ar an gCoimisiún Eorpach ardán a chur ar bun chun gur féidir leis na Ballstáit dea-chleachtais a roinnt le chéile. Iarrtar air freisin seirbhísí cúraim ar ardchaighdeán a sholáthar ar leibhéal an phobail chun an t-ualach a bhíonn ar chúramóirí teaghlaigh a mhaolú, agus seirbhísí faoisimh a sholáthar chomh maith. Tá sé thar a bheith tábhachtach go mbeadh cúramóirí in ann rochtain a fháil ar dhálaí oibre solúbtha. Ar an gcaoi sin, ní bheadh orthu a bpost a fhágáil chun aire a thabhairt do bhaill dá dteaghlach.

Seo mar a labhair Pietro Barbieri, an rapóirtéir don tuairim: ‘Tá CESE réidh le hardán a thabhairt do ghrúpa dár sochaí ar minic cluas bhodhar á tabhairt dó: na cúramóirí neamhfhoirmiúla. Ní bhíonn an dara rogha ag na daoine seo cuid mhaith den am ach a bpost a fhágáil agus fágtar gan phá agus gan mórán dá gcearta iad dá bharr. Ní fheictear an obair a dhéanann na cúramóirí neamhfhoirmiúla. Anois an t-am le solas a chaitheamh ar a gcuid oibre.’

Iarrann CESE ar na Ballstáit bearta iomchuí a dhéanamh chun a chinntiú, má chinneann duine cúram neamhfhoirmiúil a ghlacadh air/uirthi, gur cinneadh de thoil dheona a bheidh ann. Iarrann sé orthu a chinntiú freisin go rachfar i ngleic le neamhionannais inscne, go gcuirfear ar chumas cúramóirí neamhfhoirmiúla a bpost agus a bpá a choinneáil, cuir i gcás le dálaí oibre níos solúbtha, agus a chinntiú gur furasta dóibh dul ar ais isteach i margadh an tsaothair má bhí orthu éirí as. Is gá a chinntiú go bhfuil cothromaíocht iomchuí oibre is saoil acu.

Ní bhíonn ualach an chúraim neamhfhoirmiúil chomh mór céanna ar fhir agus a bhíonn ar mhná. Mná atá i gceist le céatadán ollmhór de na cúramóirí neamhfhoirmiúla agus is dá bpáistí, dá gcéilí nó dá siblíní a thugann thart ar 70 % díobh aire. Ní hamháin gur mó seans go dtraochfaidh na mná sin iad féin ag obair nó go dtiocfaidh neamhoird shícifhisiceacha orthu ach tá siad go mór i mbaol bochtaineachta. ‘Tá ceann de na córais leasa is fearr ar domhan anseo againn ach, ina lán cásanna, is ar neart na mná agus ar neart na tola acu a bhíonn sé ag brath,’ arsa an tUasal Barbieri.

Ionas gur féidir súil a choinneáil ar thionchar na rialacha agus na rialachán ábhartha, tá sé thar a bheith tábhachtach rochtain a bheith ann ar shonraí cáilíochtúla agus cainníochtúla chun léargas a fháil ar dhálaí maireachtála na gcúramóirí neamhfhoirmiúla mar atá siad i ndáiríre. Iarrann CESE go nglacfar tuilleadh straitéisí taighde, go háirithe i gcomhar le Eurofound agus le páirtithe leasmhara eile.

Ní fhaigheann thart ar leath de níos mó ná na 3 mhilliún oiliúnaí san Aontas Eorpach aon chúiteamh as an obair a dhéanann siad agus níl rochtain ach ag beagnach aon trian díobh ar chosaint shóisialta ach oiread.

Reáchtáil CESE díospóireacht ardleibhéil i mí Iúil ar an mbealach is fearr le feabhas a chur ar reachtaíocht an Aontais maidir le tréimhsí oiliúna i bhfianaise iarrataí iomadúla ón tsochaí agus ó eagraíochtaí óige chun deireadh a chur leis an gcleachtas forleathan a bhaineann le hoiliúnaithe a bheith ag obair gan aon íocaíocht a fháil agus gan aon rochtain acu ar chosaint shóisialta ná ar chearta saothair ná ar chearta sóisialta eile.

Sa díospóireacht a reáchtáladh le linn an tseisiún iomlánaigh leis an gCoimisinéir Eorpach um Poist agus um Chearta Sóisialta, Nicolas Schmit,, chuir CESE in iúl gur díol mór sásaimh dó na tograí is déanaí ón gCoimisiún atá dírithe ar chúrsaí oiliúna san Eoraip a fheabhsú - Treoir maidir le tréimhsí oiliúna agus Creat Cáilíochta treisithe le haghaidh tréimhsí oiliúna.

Mar sin féin, thathantaigh CESE ar na comhreachtóirí cur leis na tograí chun cosc a chur ar mhí-úsáid cúrsaí oiliúna mar fhoinse saothair shaor nó mar rogha eile ar phoist ar leibhéal iontrála. Leag sé béim ar an tábhacht a ghabhann le cúiteamh cóir d’oiliúnaithe agus a thábhachtaí atá sé na speansais mhaireachtála a thabhaíonn siad agus iad ag obair mar chuid de thréimhse oiliúna a chumhdach.

Dúirt Uachtarán CESE, Oliver Röpke, gur uirlis ríthábhachtach iad na tréimhsí oiliúna trína bhfaigheann daoine óga taithí phearsanta ar an obair. Ní mór dúinn a áirithiú nach bhfágtar aon duine óg as an áireamh ó na deiseanna sin mar gheall ar shrianta airgeadais. Is é sin an fáth nach mór cúiteamh cothrom a thabhairt d’oiliúnaithe as cúrsa oiliúna a dhéanamh. Caithfimid aghaidh a thabhairt ar thréimhsí oiliúna dúshaothraithe san Eoraip, agus gabhaim buíochas leis an gCoimisiún as an tograí seo uaidh chun an sprioc sin a bhaint amach.

Chuir an Coimisinéir Schmit leis an méid sin agus dúirt sé go bhféadfadh cúrsaí oiliúna a bheith ina mbealach iontach do dhaoine óga chun taithí oibre tosaigh a fháil, scileanna nua a fhoghlaim agus a líonra a fhorbairt. Ní mór tréimhsí oiliúna ar ardchaighdeán a bheith i gceist leis sin, áfach. Ciallaíonn sé sin nach mór cuspóir foghlama soiléir a bheith ann, nach mór íocaíocht a fháil dóibh agus nach mór meantóireacht agus treoir a thabhairt d’oiliúnaithe chun cabhrú leo aistriú chuig saol na hoibre.

Sa tuairim uaidh, Treoir maidir le tréimhsí oiliúna agus Creat Cáilíochta treisithe le haghaidh tréimhsí oiliúna, tharraing CESE aird ar an ról lárnach atá ag na húdaráis ábhartha maidir le dul i ngleic le gnáthchaidrimh fostaíochta a bhíonn faoi cheilt mar thréimhsí oiliúna. D’fhéadfadh ról lárnach a bheith ag na comhpháirtithe sóisialta sna hiarrachtaí sin, i gcomhréir leis na cleachtais náisiúnta atá ann cheana.

Leag rapóirtéir na tuairime, Nicoletta Merlo, béim ar a ríthábhachtach atá sé an creat cáilíochta le haghaidh cúrsaí oiliúna ar fud na hEorpa a fheabhsú, go háirithe, ní mór an t-ábhar foghlama agus oiliúna a neartú, agus mí-úsáid agus mí-úsáid cúrsaí oiliúna a chomhrac. Dá bhrí sin, iarraimid ar an gCoimisiún feabhas a chur ar na tograí a chuirtear chun cinn chun a áirithiú go mbainfear na spriocanna sin amach. (ll)

Tá luathrabhadh tugtha ag CESE faoi na tionchair a bheidh ag méadú an Aontais atá ar na bacáin ar an talmhaíocht. Tá an méadú seo le tarlú i gcomhthéacs a bhfuil dúshláin shuntasacha dhomhanda ann, ina measc sin athruithe geopholaitiúla, an t-athrú aeráide, agus aistrithe sna beartais fuinnimh chomhshaoil. Mar a chuireann CESE in iúl, tá sé thar a bheith tábhachtach dícheall cuí a dhéanamh agus sinn ag ullmhú don mhéadú agus cloí go docht le luachanna an Aontais agus na Ballstáit nua ag teacht isteach. 

Ag an seisiún iomlánach a bhí ag CESE i mí Iúil, ghlac an Coiste tuairim ina leagtar béim ar a chasta atá próiseas an mhéadaithe agus ar an ngá atá le bheith ullamh. Cuirtear i bhfios go láidir inti freisin gur gá déanamh de réir na hinbhuanaitheachta chomh maith le tacaíocht chothrom a thabhairt don earnáil talmhaíochta sna Ballstáit reatha agus sna Ballstáit is iarrthóirí araon. Is é is aidhm don mhéadú seo uathriail straitéiseach an Aontais a fheabhsú agus tionchar na talmhaíochta ar an gcomhshaol a laghdú. Bhí torthaí na méaduithe a bhí ann roimhe seo sách measctha, áfach. Anuas air sin, níos minice ná a mhalairt, ba chun leasa na mórfhiontar talmhaíochta a bhí na méaduithe, seachas chun leasa na bhfeirmeacha beaga tuaithe. 

Sin rud ar leag an rapóirtéir don tuairim, Stoyan Tchoukanov, béim air. Chuir sé in iúl gur éirigh go maith leis na méaduithe a rinneadh roimhe seo i gcoitinne, ach nach raibh an oiread céanna buntáistí ag gabháil leo do na ceantair thuaithe ná do na feirmeoirí mionscála. Chuir sé i bhfáth gur gá a bheith cúramach agus bainistíocht á déanamh ar an gcóras talmhaíochta chun nach gcuirfear isteach air. 

Chun aghaidh a thabhairt ar aon mhífhaisnéis a d’fhéadfadh a bheith ann agus chun imeascadh rianúil a chinntiú, molann CESE sonraí cuimsitheacha a bhailiú agus faireachán a dhéanamh ar athchóirithe talmhaíochta. Beidh ar na tíortha is iarrthóirí iad féin a chur in oiriúint don chomhbheartas talmhaíochta (CBT) atá ag athrú. Mar shampla, is mó béim a leagtar ann anois ar sheirbhísí éiceachórais ná mar a leagtar ar thacaíochtaí traidisiúnta. Leis an méadú seo, táthar ag súil le go mbeidh limistéar talmhaíochta i bhfad níos fairsinge ann san Aontas, go mór mór i ndiaidh aontachas na hÚcráine. Le gan ach an Úcráin a chur san áireamh, tá méadú faoin gceathrú cuid le teacht ar limistéar talmhaíochta an Aontais. 

Molann CESE an t-imeascadh a dhéanamh ar bhonn diaidh ar ndiaidh. Molann sé freisin buiséid thiomnaithe a thabhairt isteach chun tacú leis na fo-earnálacha talmhaíochta is mó a ndéanfar difear dóibh, FBManna go háirithe. Nuair a dhéanfar athchóiriú eile ar CBT san am amach romhainn, ba cheart díriú ar an inbhuanaitheacht, sin agus dreasachtaí atá bunaithe ar thairbhí comhshaoil agus sochaíocha a chur in ionad fóirdheontais atá bunaithe ar líon na heicteár. 

Ar an iomlán, iarrann CESE go mbeifí cúramach agus próiseas an mhéadaithe á thabhairt chun críche agus go dtacófaí go maith leis an bpróiseas sin. Ar an gcaoi sin, is cinnte go rachaidh sé chun tairbhe do na Ballstáit go léir agus go mbeidh cleachtais talmhaíochta an Aontais fós inbhuanaithe agus cothrom, fiú in aghaidh an bhrú gheopholaitiúil atá ag dul i méid.

Cháin CESE an easpa cistiúcháin, spriocanna inchainníochtaithe agus táscairí inbhuanaitheachta sa phlean atá ag an gCoimisiún Eorpach faoi láthair maidir le hardábhair. Sa tuairim uaidh maidir leis an teachtaireacht ábhartha ón gCoimisiún, molann CESE go gcuirfí straitéis chuimsitheach i bhfeidhm chun an tAontas a chur chun cinn mar cheannaire domhanda san earnáil ríthábhachtach sin. 

Chuir Anastasis Yiapanis, rapóirtéir na tuairime, in iúl go bhfuil ardábhair ríthábhachtach don tionsclaíocht, don fhás eacnamaíoch agus don inbhuanaitheacht san Aontas. Tá táscairí inbhuanaitheachta de dhíth orainn i ngach próiseas táirgthe agus ní mór dúinn na scileanna cearta agus an saothar cáilithe a dhaingniú. 

An uaillmhian agus na spriocanna sonracha is gá chun ceannaireacht thionsclaíoch an Aontais a dhaingniú, tugann an Coiste rabhadh nach bhfuil siad sin le feiceáil i bplean an Choimisiúin. Leag an Comhrapóirtéir, Gerardo Luis Arroyo Herranz, béim ar an easpa spriocanna inchainníochtaithe, spriocdhátaí agus príomhtháscairí feidhmíochta. Iarrann CESE go n-úsáidfí cur chuige misniúil straitéiseach ann chun feabhas ar acmhainneachtaí an Aontais maidir le hardábhair agus molann sé cúram sláinte a áireamh mar réimse straitéiseach mar gheall ar an tionchar suntasach a bhíonn aige ar an tionsclaíocht. 

Molann CESE go mór go n-aistreofaí i dtreo geilleagar ciorclach chun spleáchas ar amhábhair a laghdú. Chuige sin, tá gá le comhar níos fearr idir an tionscal, an saol acadúil agus lucht ceaptha beartas. Teastaíonn infheistíocht shuntasach sa taighde agus san fhorbairt, agus forbairt scileanna freisin. Tharraing Gerardo Luis Arroyo Herranz aird ar an bhfíric go bhfuil seans ann nach n-éireodh le haon ghníomhaíocht a dhéanfaí mura bhfuil daoine ann agus na scileanna cuí acu. Ní mór don Aontas cláir uas-scilithe agus athscilithe agus tionscnaimh ghairmoideachais a chur chun feidhme. 

Measann CESE nach leor an EUR 250 milliún atá beartaithe d’ábhair ardfhorbartha faoin gclár Fís Eorpach agus iarrann sé go mbeadh cistiú níos substaintiúla, dreasachtaí cáinbhunaithe agus próisis mhaorlathacha shimplithe ann chun infheistíocht agus nuálaíocht a spreagadh. Is ábhar imní é freisin soláthar cobhsaí amhábhar criticiúil a áirithiú. 

Molann CESE acmhainneacht intíre an Aontais a neartú agus foinsí a éagsúlú, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí leis an gCóiré Theas agus leis na Stáit Aontaithe agus conarthaí fadtéarmacha le tíortha beaga chun suaitheadh soláthair a mhaolú. (gb)