Na styczniowej sesji plenarnej Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) zajął się wpływem zmiany klimatu i degradacji środowiska na pokój, bezpieczeństwo i obronę. Komitet podkreśla pilną potrzebę inwestowania w przygotowywanie rozwiązań opartych na odporności w odniesieniu do tych globalnych wyzwań.

Biorąc pod uwagę, że podstawową misją projektu UE jest promowanie i utrzymywanie pokoju, Europa musi poczynić większe starania na rzecz jego budowania.

W opinii EKES podkreśla, że promowanie pokoju jest nierozerwalnie związane z ochroną i propagowaniem praw podstawowych i demokracji. W związku z tym Komitet stoi na stanowisku, że konieczne jest dalsze uwzględnianie związku między klimatem a bezpieczeństwem w polityce zewnętrznej UE. Należy tego dokonać poprzez tworzenie aktywnych powiązań między instytucjami odpowiedzialnymi za stosunki zewnętrzne i wewnętrzną spójność UE oraz służbami bezpieczeństwa i obrony państw członkowskich. Termin „związek między klimatem a bezpieczeństwem” odnosi się do wpływu zarówno zmiany klimatu, jak i degradacji środowiska na pokój, bezpieczeństwo i obronność.

Ozlem Yildirim, członkini EKES-u i sprawozdawczyni opinii, stwierdziła: EKES proponuje konkretne środki mające na celu skuteczne przewidywanie, w szczególności dzięki inwestowaniu w rozwiązania oparte na odporności, przygotowaniu procesów decyzyjnych dostosowanych do przyszłych wyzwań oraz przede wszystkim opracowaniu rzeczywistej strategii w tym zakresie na szczeblu UE. Szybkie i skuteczne przestrzeganie zobowiązań klimatycznych przez wszystkie strony jest również ważnym elementem prewencji.

We wniosku Komisji Europejskiej uwzględniono związek między klimatem a bezpieczeństwem. EKES uważa jednak, że w dokumencie nie określono parametrów geograficznych, politycznych i wojskowych, ponieważ nie nawiązano do ewolucji tego związku, podczas gdy w rzeczywistości sytuacja pogorszy się i może doprowadzić do poważnych napięć między państwami członkowskimi. Komisja i państwa członkowskie muszą prowadzić stały, specjalny dialog na temat związku między klimatem a bezpieczeństwem. (at)

Aby pobudzić wzrost małych przedsiębiorstw w UE, Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) popiera wniosek Komisji w sprawie opodatkowania według siedziby głównej (HOT). W swojej opinii doradczej EKES opowiada się za dodatkowymi środkami i podkreśla potrzebę ściślejszej współpracy między Komisją, państwami członkowskimi i przedstawicielami mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (MMŚP) w celu skutecznego wdrażania i podnoszenia świadomości.

MŚP, stanowiące 99,8% przedsiębiorstw niefinansowych w UE, znacząco przyczyniają się do zatrudnienia (66,6%) i wartości dodanej (56,8%). Wniosek Komisji w sprawie opodatkowania według siedziby głównej, stanowiący część szerszego pakietu pomocy dla MŚP, ma na celu zmniejszenie obciążeń regulacyjnych i uproszczenie procedur podatkowych dla tych przedsiębiorstw. EKES podkreśla pilną potrzebę przyjęcia wniosku w sprawie HOT w celu pobudzenia wzrostu MMŚP, ukierunkowanego na samodzielne MŚP zaangażowane w działalność transgraniczną. Proponowana redukcja jest zgodna z celem EKES-u, jakim jest wspieranie środowiska dla długoterminowego wzrostu PKB i zatrudnienia.

EKES opowiada się za tym, by początkowo skoncentrować się na samodzielnych MMŚP, ale sugeruje ocenę możliwości rozszerzenia HOT o jednostki zależne w ocenie ex post po pięciu latach, co przyczyni się do zwiększenia inkluzywności. EKES uznaje komplementarność HOT z wnioskiem w sprawie BEFIT, ale podkreśla potrzebę zachowania czujności w celu uniknięcia rozbieżności w ramach prawnych. Współpraca między organami podatkowymi w państwach członkowskich ma kluczowe znaczenie dla powodzenia wniosku w sprawie HOT, a EKES apeluje o współpracę w celu zapewnienia jego właściwego wdrożenia, wzywając państwa członkowskie do jak najszybszego dostosowania systemów informatycznych oraz do podnoszenia świadomości wśród MMŚP. (tk)

Konkurencyjność, MŚP i włączenie społeczne znajdują się w centrum programu prezydencji belgijskiej. Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) przedstawia zalecenia polityczne dotyczące związku między zarządzaniem gospodarczym, długoterminowym wzrostem sprzyjającym włączeniu społecznemu i zrównoważonym bezpieczeństwem, a także w sprawie znaczenia gospodarki społecznej w walce z ubóstwem i wykluczeniem społecznym.

W pierwszej połowie 2024 r. Belgia sprawuje po raz trzynasty prezydencję w Radzie Unii Europejskiej. Jej priorytety omówiono podczas dwóch debat zorganizowanych przez EKES na sesji plenarnej w styczniu.

Przewodniczący EKES-u Oliver Röpke wyraził uznanie dla prezydencji za włączenie partnerów społecznych do jej prac. Prezydencja belgijska kończy cykl instytucjonalny UE. W związku z tym musi pracować nad kompromisami legislacyjnymi i kierować Radą UE podczas kampanii wyborczej i samych wyborów do Parlamentu Europejskiego.

Wicepremier Belgii David Clarinval przedstawił poglądy prezydencji na reformę wspólnej polityki rolnej, ochronę osób samozatrudnionych oraz politykę przemysłową UE. Zwracając się do EKES-u o sporządzenie 13 opinii, prezydencja zamierza wnieść wkład w dyskusje na temat programu strategicznego na lata 2024–29. W kwietniu zostanie przyjęta deklaracja międzyinstytucjonalna, która skupi się na przyszłej agendzie społecznej UE. Priorytety prezydencji obejmują transformację ekologiczną i społeczną oraz przeciwdziałanie kryzysowi klimatycznemu i utracie różnorodności biologicznej. Sprawiedliwa mobilność pracowników i zrównoważona ochrona socjalna, będące przedmiotem szczególnego zainteresowania prezydencji, znajdują się w centrum dialogu partnerów społecznych w EKES-ie. Wzmocnienie europejskiej konkurencyjności, wspieranie MŚP i promowanie odpowiednio wyważonej polityki handlowej na rzecz globalnego wymiaru Europy będą kluczowymi obszarami prac. (tk)

Transgraniczne przepływy energii mają pierwszoplanowe znaczenie dla dostaw energii elektrycznej i gazu do różnych państw członkowskich UE. Oznacza to, że konieczna jest modernizacja infrastruktury energetycznej za pomocą połączeń wzajemnych między sąsiadującymi krajami w celu zwiększenia zdolności Unii do produkcji zrównoważonej energii.

W opinii sporządzonej na wniosek prezydencji belgijskiej w Radzie UE i przyjętej na sesji plenarnej 18 stycznia 2024 r. EKES przedstawił jasne przesłanie w tej sprawie.

UE powinna zwrócić szczególną uwagę na rozwój sieci oraz dokonać sporych inwestycji, by pobudzić europejską gospodarkę i stworzyć wysokiej jakości miejsca pracy odpowiadające zasadom ochrony środowiska.

W EKES-ie uważamy, że dla przeprowadzenia transformacji ekologicznej i osiągnięcia strategicznej autonomii energetycznej kolosalne znaczenie ma dokonanie zmiany strukturalnej w systemie energetycznym – stwierdził przewodniczący EKES-u Oliver Röpke podczas debaty, która odbyła się w związku z przyjęciem opinii.

Belgijska minister energii Tinne Van der Straeten podkreśliła, że wymuszone kryzysem klimatycznym przejście na czystą energię jest obecnie warunkiem rozwoju gospodarki i zapewnienia bezpieczeństwa oraz że połączenia wzajemne tworzą elastyczniejszy system, który może zrównoważyć różnice geograficzne w produkcji energii wiatrowej i słonecznej.

Plany infrastrukturalne nie są obecnie adekwatne do europejskich ambicji w zakresie energii ze źródeł odnawialnych, w związku z czym pilnie potrzebna jest infrastruktura transeuropejska. Musi być ona racjonalna pod względem kosztów, bezpieczna, zrównoważona i elastyczna – dodała. (mp)