Door Cillian Lohan 

Het feit dat mensen zich in de hele EU vrij kunnen verplaatsen heeft alle betrokkenen heel wat voordelen opgeleverd. Met name de mobiliteit van jongeren is belangrijk: zij krijgen hierdoor de kans kennis te maken met verschillende culturen binnen Europa en te ervaren hoe het is om in een ander Europees land te leven. Op die manier gaan zij ook inzien dat we uiteindelijk veel gemeen hebben. Een bezoek aan een ander land voor werk of studie helpt ons te begrijpen dat we allemaal maar mensen zijn. Hoe zeer onze taal, onze culinaire gewoonten of het klimaat in ons land ook van elkaar verschillen, dan nog zijn er zoveel dingen die we met elkaar delen - relaties met familie en vrienden, dromen en angsten, uitdagingen en kansen. 

Dankzij deze uitwisselingen tussen landen ontstaat uiteindelijk een samenleving van empathische volwassenen die begrip hebben voor anderen. We zien onze Europese buren niet langer als vreemden maar als vrienden. 

Het belang van een dergelijke houding voor de vrede en stabiliteit op ons continent mag niet worden onderschat. De mobiliteit van jongeren is de hoeksteen van voortdurende samenwerking.

Mijn voorstel voor een initiatiefadvies over mobiliteit van jongeren en de betrekkingen tussen jongeren in de EU na de brexit moet dan ook worden gezien in deze context. Alle betrokken groepen zijn uitgebreid bevraagd door mijn collega’s, het secretariaat en de leden en mijzelf. Niet alleen hebben vertegenwoordigers van de EU en het VK zowel online als persoonlijk vergaderd, er zijn ook enquêtes rondgestuurd en er werden e-mails uitgewisseld. Tijdens de EESC-zitting stemde een overweldigende meerderheid van de leden dan ook voor ons advies. 

De Europese instellingen reageerden met een hele reeks verbeterde mobiliteitsprogramma's voor jongeren in het VK. De eerste reactie van het VK was afwijzend, maar wij zullen ons blijven inzetten om aan te tonen dat alle partijen hier garen bij spinnen.

Ook willen we beklemtonen dat niet alleen universiteitsstudenten of mensen die voltijds onderwijs volgen profiteren van programma's zoals Erasmus+ of Creatief Europa. Dankzij dit soort EU-initiatieven krijgen jongeren uit alle lagen van de bevolking toegang tot uitwisselingsprogramma's en ervaringen die anders vrijwel onbereikbaar zouden zijn.

Vaak wordt er alleen gekeken naar de kosten en het financieel rendement. Dit is echter slechts één zijde van de medaille. De echte waarde van mobiliteit en uitwisselingen ligt in gedeelde ervaringen en gedeeld begrip. Een bruisend, multicultureel continent heeft interactie en vrij verkeer van burgers nodig. Het EESC zal zich hiervoor blijven inzetten. En we laten het niet bij mooie woorden: we blijven samenwerken met het maatschappelijk middenveld in het VK en geven daarmee het goede voorbeeld. 

Zo hebben we een memorandum van overeenstemming ondertekend met de Civil Society Alliance UK alsook een specifiek memorandum van overeenstemming met SAFE in Schotland (in samenwerking met voormalig EESC-lid Irene Oldfather). Wij zullen blijven ijveren voor samenwerking en deze nog trachten te versterken. Jongeren hebben in deze turbulente tijden blijk gegeven van leiderschap, niet in het minst op het gebied van klimaatactie. Laten we op institutioneel niveau samenwerken om jongeren de instrumenten aan te reiken die ze nodig hebben om hun inspanningen voort te zetten, zodat zij zich kunnen inzetten voor een betere toekomst voor ons allemaal.