Η δεύτερη διοργάνωση της Εβδομάδας της κοινωνίας των πολιτών 2025 της ΕΟΚΕ, από τις 17 έως τις 20 Μαρτίου, θα επικεντρωθεί στην Ενίσχυση της συνοχής και της συμμετοχής εν μέσω πολωμένων κοινωνιών. Εξασφαλίστε τη συμμετοχή σας εδώ!

Προλαβαίνετε ακόμη να εγγραφείτε στη δεύτερη διοργάνωση της Εβδομάδας της κοινωνίας των πολιτών της ΕΟΚΕ, στο πλαίσιο της οποίας εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών της Ευρώπης, υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής της ΕΕ, εμπειρογνώμονες, δημοσιογράφοι και άλλοι συμμετέχοντες θα συναντηθούν για να συζητήσουν μία από τις πιο έντονες σημερινές προκλήσεις, το πώς δηλαδή μπορεί να αντιμετωπιστεί η πόλωση των κοινωνιών μας.

Λόγω των αλληλεπικαλυπτόμενων κρίσεων, από την πανδημία και την κλιματική αλλαγή έως το αυξανόμενο κόστος διαβίωσης και τη διεύρυνση των εισοδηματικών ανισοτήτων, η πόλωση έχει εξαπλωθεί σε ολόκληρη την ΕΕ και πέραν αυτής, επιτείνοντας τις κοινωνικές διαιρέσεις, διαβρώνοντας την εμπιστοσύνη στους δημοκρατικούς θεσμούς και υπονομεύοντας την ενότητα των κοινοτήτων.

Στο πλαίσιο αυτό, η Εβδομάδα της κοινωνίας των πολιτών 2025 αποτελεί τολμηρή έκκληση για ανάληψη δράσης με σκοπό την προώθηση της κοινωνικής συνοχής και την ενίσχυση της δημοκρατικής συμμετοχής. Μέσω ζωηρών συζητήσεων και συνεργατικών εργαστηρίων, αυτό το τετραήμερο φόρουμ θα προσφέρει σε όλους τους συμμετέχοντες μια μοναδική πλατφόρμα ώστε να συμμετάσχουν σε κρίσιμες συζητήσεις, να ανταλλάξουν βέλτιστες πρακτικές και να συνεργαστούν για την επινόηση πρακτικών λύσεων. 

Τι πρέπει να περιμένετε;

Η Εβδομάδα της κοινωνίας των πολιτών 2025 θα περιλαμβάνει συζητήσεις πάνελ υπό τον συντονισμό της Ομάδας Συνδέσμου της ΕΟΚΕ, καθώς και την Ημέρα της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών (ΕΠΠ) και την τελετή απονομής του Βραβείου της κοινωνίας των πολιτών της ΕΟΚΕ.

Θα ξεκινήσει με μια πρόσφορη για προβληματισμό κεντρική ομιλία της ακαδημαϊκού, συγγραφέως και πολιτικής σχολιαστού Albena Azmanova, η οποία θα θέσει το γενικότερο πλαίσιο για τις συζητήσεις που θα ακολουθήσουν.

Στην επόμενη ομάδα υψηλού επιπέδου, θα συζητηθεί το κατά πόσον είμαστε «Ακόμη ενωμένοι στην πολυμορφία». Μεταξύ των μελών του πάνελ θα περιλαμβάνονται ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Younous Omarjee, η υπουργός Κοινωνίας των Πολιτών Adriana Porowska εξ ονόματος της πολωνικής Προεδρίας, ο Πρόεδρος της ΕΟΚΕ Oliver Röpke, η συμπρόεδρος της Ομάδας Συνδέσμου Brikena Xhomaqi, ο γενικός γραμματέας του Διεθνούς Ευρωπαϊκού Κινήματος Πέτρος Φασούλας και η εκπρόσωπος του εθνικού συμβουλίου νεολαίας της Μολδαβίας Mădălina-Mihaela Antoci.

Κατά τη διάρκεια της Εβδομάδας της κοινωνίας των πολιτών, θα διερευνηθεί ο τρόπος με τον οποίο η αγωγή του πολίτη μπορεί να συμβάλει στη γεφύρωση των χασμάτων, ο τρόπος με τον οποίο η Ευρώπη μπορεί να ηγηθεί της καινοτομίας χωρίς να διακυβευθούν οι αξίες της, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο η στέγαση μπορεί να καταστεί πιο οικονομικά προσιτή και βιώσιμη, με παράλληλη αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας και στήριξη της πολυγενεακής διαβίωσης. Θα εξετασθούν επίσης τρόποι για την ενίσχυση της κοινωνίας των πολιτών μέσω δημόσιας και φιλανθρωπικής στήριξης, παράλληλα με τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι πολιτικές της ΕΕ αντικατοπτρίζουν τις τοπικές ανάγκες στην πράσινη και τη γαλάζια μετάβαση και τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να αναγνωριστεί και να διαφυλαχθεί η κοινωνία των πολιτών και η αποτελεσματικότερη συνεργασία μαζί της σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Σε ειδική σύνοδο, που συνδιοργανώνεται με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, θα εξετασθούν ειδικότερα το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) και οι επιπτώσεις του για την κοινωνία των πολιτών.

Ημέρα της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών (ΕΠΠ) 2025

Κατά την Ημέρα της ΕΠΠ, στις 18 Μαρτίου, θα τεθεί στο προσκήνιο το ισχυρό εργαλείο συμμετοχικής δημοκρατίας το οποίο συνιστά η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ). Με την εν λόγω πρωτοβουλία, η οποία καθιερώθηκε με τη Συνθήκη της Λισαβόνας, παρέχεται στους πολίτες η δυνατότητα να ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προτείνει νέα νομοθεσία της ΕΕ σχετικά με ένα συγκεκριμένο θέμα. Για να εξεταστεί μια πρωτοβουλία από την Επιτροπή, οι διοργανωτές πρέπει να συγκεντρώσουν ένα εκατομμύριο υπογραφές για την υποστήριξη του σκοπού της πρωτοβουλίας τους.

Μέσω συζητήσεων υψηλού επιπέδου και διαδραστικών εργαστηρίων, οι συμμετέχοντες θα διερευνήσουν βασικά θέματα, όπως η συμβολή της ΕΠΠ στην αντιμετώπιση της πόλωσης και οι τρόποι οικοδόμησης ισχυρότερης στήριξης σε όλα τα κράτη μέλη. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στον τρόπο με τον οποίο οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών μπορούν να συμμετέχουν ενεργά στη διαδικασία της ΕΠΠ, προκειμένου να ακούγεται η φωνή των πολιτών στη χάραξη της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Οι συμμετέχοντες θα έχουν επίσης τη μοναδική ευκαιρία να συναντηθούν απευθείας με διοργανωτές ΕΠΠ του χτες, του σήμερα και του αύριο για την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και την αξιοποίηση αντληθέντων διδαγμάτων κατά τις δικές τους εκστρατείες.

Επιπλέον, στην εκδήλωση θα τονισθεί η σημασία των στρατηγικών αντικτύπου για την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των ΕΠΠ και των ομάδων πολιτών, με έμφαση στην αύξηση των πιθανοτήτων νομοθετικής συνέχειας από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ.

Βραβείο της Κοινωνίας των Πολιτών 2025

Κατά την τελευταία ημέρα της Εβδομάδας της κοινωνίας των πολιτών 2025 θα πραγματοποιηθεί, μεταξύ άλλων, η 15η τελετή απονομής του Βραβείου της κοινωνίας των πολιτών της ΕΟΚΕ.

Στόχος του Βραβείου της κοινωνίας των πολιτών είναι η ευαισθητοποίηση σχετικά με την εξέχουσα συμβολή της κοινωνίας των πολιτών στη δημιουργία ευρωπαϊκής ταυτότητας και ιθαγένειας, καθώς και στην προώθηση των κοινών αξιών που στηρίζουν την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Το βραβείο απονέμεται ετησίως σε ιδιώτες και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών ως αναγνώριση των καινοτόμων και δημιουργικών μη κερδοσκοπικών έργων τους σχετικά με διάφορα θέματα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για την ΕΕ.

Φέτος, το βραβείο θα απονεμηθεί σε τρία έργα που καταπολεμούν την επιζήμια πόλωση της ευρωπαϊκής κοινωνίας.

Η Εβδομάδα της κοινωνίας των πολιτών 2025 θα ολοκληρωθεί με μια δυναμική καταληκτική συνεδρίαση στην οποία θα συμμετάσχουν ως ομιλητές, μεταξύ άλλων, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (προς επιβεβαίωση), η αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Katarina Barley, ο Πρόεδρος της ΕΟΚΕ Oliver Röpke και η γενική γραμματέας του Ιδρύματος «Κέντρο για τη Δημοκρατία» στη Σερβία Nataša Vučković.

Εξασφαλίστε τη συμμετοχή σας στη συζήτηση!

Κατά την τετραήμερη διάρκειά της και χάρη στις εποικοδομητικές συζήσεις, στους επιφανείς ομιλητές και στις σημαντικές ευκαιρίες δικτύωσης, η Εβδομάδα της κοινωνίας των πολιτών 2025 υπόσχεται να είναι μια εκδήλωση που δεν πρέπει να χάσετε. Εξασφαλίστε τη συμμετοχή σας σήμερα και ελάτε μαζί μας για να μετατρέψετε τη συζήτηση σε αλλαγή. Η φωνή σας έχει σημασία για την οικοδόμηση μιας πιο συνεκτικής και συμμετοχικής Ευρώπης!

Δείτε το πλήρες πρόγραμμα εδώ.

Εγγραφείτε εδώ πριν από τις 12 Μαρτίου. (ma)

της Ομάδας των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών της ΕΟΚΕ

Στην ΕΕ, μεταξύ 2010 και 2022, οι τιμές των κατοικιών αυξήθηκαν κατά 47 % και τα ενοίκια κατά 18 %. Σύμφωνα με την Eurostat, το 2023, πάνω από το 10 % των νοικοκυριών στις πόλεις και το 7 % των νοικοκυριών στις αγροτικές περιοχές δαπάνησαν περισσότερο από το 40 % του διαθέσιμου εισοδήματός τους για στέγαση. Για να αποσαφηνιστεί ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να καταστήσουμε τη στέγαση οικονομικά πιο προσιτή και βιώσιμη για όλους τους Ευρωπαίους, η ΕΟΚΕ ανέθεσε την εκπόνηση μελέτης που διερευνά λύσεις πολιτικής για την επίτευξη αυτού του στόχου. Στη συνέντευξη αυτή, οι δύο συντάκτριες της μελέτης, η Agnieszka Maj, οικονομολόγος, και η Karolina Zubel, διευθύντρια Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής στο Κέντρο Κοινωνικής και Οικονομικής Έρευνας (CASE), εκθέτουν τα βασικά πορίσματά της.

Τι αφορά η παρούσα μελέτη της ΕΟΚΕ και γιατί είναι σημαντική;

Η παρούσα μελέτη σχετικά με την οικονομικά προσιτή και βιώσιμη στέγαση στην ΕΕ εξετάζει την ανάγκη για οικονομικά προσιτή και βιώσιμη στέγαση στην ΕΕ, τονίζοντας τον ρόλο της ψηφιοποίησης (ΤΝ, ψηφιακές οικοδομικές άδειες, σχετικές βάσεις δεδομένων) και των δομών της κοινωνικής οικονομίας. Μέσω περιπτωσιολογικών μελετών, αναδεικνύει καινοτόμες προσπάθειες που βελτιώνουν την οικονομική προσιτότητα, την προσβασιμότητα και τη βιωσιμότητα της στέγασης. Η μελέτη παρέχει εφαρμόσιμες συστάσεις για το 2030 και το 2050, οι οποίες ευθυγραμμίζονται με τους στόχους της ΕΕ για ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή, κοινωνική ισότητα και οικονομική ανάπτυξη. Παρέχει στρατηγικές πληροφορίες για την προσαρμογή των στεγαστικών πολιτικών στις εξελισσόμενες προκλήσεις, προωθώντας παράλληλα την ευζωία της εκάστοτε κοινότητας.

Ποια είναι τα κύρια πορίσματα της μελέτης;

Η ψηφιοποίηση αποτελεί σημαντική ευκαιρία για τη βελτίωση της αποδοτικότητας στον σχεδιασμό, την κατασκευή και τη διαχείριση κατοικιών, με ενδεχόμενη μείωση του κόστους και ενίσχυση της βιωσιμότητας. Ωστόσο, επί του παρόντος, ο αντίκτυπός της στην εξοικονόμηση κόστους είναι περιορισμένος. Στα κύρια εμπόδια για την υιοθέτηση των ψηφιακών εξελίξεων περιλαμβάνονται οι παραδοσιακές απόψεις των ενδιαφερόμενων μερών, η αντίληψη περί χαμηλής απόδοσης των επενδύσεων, το υψηλό κόστος εφαρμογής και η έλλειψη κινήτρων, κατάρτισης και κανονιστικών ρυθμίσεων. Για να αξιοποιηθεί πλήρως το δυναμικό της ψηφιοποίησης, είναι πρωταρχικής σημασίας να πραγματοποιηθούν περαιτέρω επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές, με το να καταστούν, λόγου χάρη, διαλειτουργικές οι ψηφιακές πλατφόρμες.

Η συμμετοχή φορέων της κοινωνικής οικονομίας (ενώσεις στέγασης περιορισμένου κέρδους, κοινωφελείς οργανισμοί, συνεταιρισμοί) αποτελεί μια πολλά υποσχόμενη καινοτομία πολιτικής για την αντιμετώπιση των σημερινών προκλήσεων στον τομέα της στέγασης. Οι οντότητες αυτές προσφέρουν οικονομικά αποδοτικές και καλά σχεδιασμένες λύσεις στέγασης που ενισχύουν τη συνοχή της κοινότητας και προωθούν τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα της στέγασης. Για παράδειγμα, οι κατοικίες μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και περιορισμένου κέρδους στη Βιέννη, οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 30 % του συνολικού στεγαστικού αποθέματος της πόλης, διαδραματίζουν καίριο ρόλο στη σταθεροποίηση της στεγαστικής αγοράς μέσω της μείωσης των τιμών. Αυτό συμβάλλει στη διατήρηση των ενοικίων σε προσιτές τιμές και αποτρέπει τις στρεβλώσεις της αγοράς.

Με βάση τα πορίσματα, ποιες είναι οι κύριες συστάσεις σας για ανάληψη δράσης και περαιτέρω έρευνα;

Μεσοπρόθεσμα, οι στεγαστικές πολιτικές της ΕΕ θα πρέπει να δώσουν προτεραιότητα στην επίτευξη μιας «νέας ευρωπαϊκής συμφωνίας για οικονομικά προσιτή και βιώσιμη κοινωνική στέγαση» και στην έκδοση μιας «οδηγίας για τη στέγαση» με στόχο μια ενιαία προσέγγιση σε όλα τα κράτη μέλη. Οι χώρες θα πρέπει να προωθήσουν καινοτόμα μοντέλα, όπως οι συνεταιρισμοί και η στέγαση περιορισμένου κέρδους, να παράσχουν ευέλικτη χρηματοδοτική στήριξη σε στεγαστικά έργα και να υιοθετήσουν ψηφιακά εργαλεία για την ενίσχυση των λύσεων στέγασης.

Μακροπρόθεσμα, οι στεγαστικές πολιτικές θα πρέπει να υιοθετήσουν μια στρατηγική και βιώσιμη προσέγγιση, με έμφαση στις τοπικές λύσεις και στη συνεχή παρακολούθηση. Η ψηφιοποίηση πρέπει να τυποποιηθεί μέσω της νομοθεσίας, με πρακτικές κυκλικής οικονομίας όπως τα τραπεζικά δάνεια που συνδέονται με την κυκλικότητα των κτιρίων, τα κίνητρα ενοικίασης με βάση την ενεργειακή απόδοση και τις πρωτοβουλίες χρηματοδότησης σε επίπεδο βάσης. Επιπροσθέτως, η έννοια της «κοινωνικής στέγασης» θα πρέπει να διευρυνθεί ώστε να συμπεριλάβει τις οικογένειες μεσαίου εισοδήματος, όπως και το μοντέλο «κοινωνικής στέγασης» της Βιέννης, προωθώντας τη μίξη των κοινωνικών ομάδων και αποτρέποντας τον αστικό εξευγενισμό. Είναι επίσης ζωτικής σημασίας να δοθεί έμφαση τόσο στις νέες κατασκευές όσο και στις ανακαινίσεις, καθώς και στην αναπροσαρμογή της χρήσης των μη χρησιμοποιούμενων κτιρίων για την αποτελεσματική κάλυψη των στεγαστικών αναγκών.

Η μελλοντική έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί σε προσεγγίσεις χωρίς αποκλεισμούς όσον αφορά τον πολεοδομικό σχεδιασμό, τις κατασκευές και την παροχή στέγης, ώστε να βελτιωθεί η προσβασιμότητα για όλους τους πολίτες. Θα πρέπει επίσης να μελετήσει τον αντίκτυπο των αναδυόμενων τεχνολογιών, όπως η ΤΝ και η αυτοματοποίηση, στην εξοικονόμηση κόστους και την αποδοτικότητα στην ανάπτυξη και τη διαχείριση κατοικιών. Επιπλέον, η έρευνα θα πρέπει να διερευνήσει καινοτόμα μοντέλα στέγασης σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, προσδιορίζοντας στρατηγικές που μπορούν να ενισχύσουν τόσο την οικονομική προσιτότητα όσο και τη βιωσιμότητα.

Η εκπόνηση της μελέτης ανατέθηκε από την ΕΟΚΕ κατόπιν αιτήματος της Ομάδας των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών.

Η πρόοδος της Ευρώπης προς την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) έχει επιβραδυνθεί σημαντικά, εγείροντας ανησυχίες σχετικά με την επίτευξη των στόχων του 2030. Η έκθεση του 2025 για τη βιώσιμη ανάπτυξη της Ευρώπης (ESDR), η οποία δημοσιεύτηκε από το Δίκτυο Λύσεων Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDSN) του ΟΗΕ, αποκαλύπτει ότι η πρόοδος όσον αφορά τους ΣΒΑ από το 2020 έως το 2023 ήταν μικρότερη από το ήμισυ του ρυθμού που είχε σημειωθεί κατά την προηγούμενη περίοδο.

Μεταξύ 2016 και 2019, η πρόοδος αυξήθηκε κατά 1,9 μονάδες, αλλά μειώθηκε σε μόλις 0,8 μονάδες κατά τα επόμενα έτη. Η επιβράδυνση έρχεται εν μέσω αυξανόμενων περιβαλλοντικών, κοινωνικών και γεωπολιτικών προκλήσεων. Ο ΣΒΑ 2 (Μηδενική πείνα) παραμένει μείζον πρόβλημα, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν ζητήματα επισιτιστικής ασφάλειας και βιωσιμότητας σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Σε χωριστή μελέτη που εκπονήθηκε για την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) τονίζεται η ανάγκη για αλλαγές στη διατροφή ώστε να στηριχθούν η βιώσιμη γεωργία και η δημόσια υγεία.

Με την έναρξη του νέου θεσμικού κύκλου της ΕΕ, οι εμπειρογνώμονες ζητούν ισχυρότερες πολιτικές και επενδύσεις για την επιτάχυνση της προόδου όσον αφορά τους ΣΒΑ. Η παγκόσμια συνεργασία και χρηματοδότηση θεωρούνται ζωτικής σημασίας, καθώς η 4η διεθνής διάσκεψη για τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης που θα διεξαχθεί στην Ισπανία τον Ιούνιο του 2025 αναμένεται να επικεντρωθεί στην αύξηση της χρηματοδοτικής στήριξης για τη βιωσιμότητα.

Ο Guillaume Lafortune, αντιπρόεδρος του Δικτύου λύσεων βιώσιμης ανάπτυξης (SDSN) και κύριος συντάκτης της έκθεσης, προειδοποιεί ότι οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις περιπλέκουν τις προσπάθειες βιωσιμότητας, ωστόσο, παραμένει αισιόδοξος.

«Ο κόσμος γίνεται όλο και πιο επικίνδυνος, ασταθής και αβέβαιος», δήλωσε. «Ταυτόχρονα, οι άνθρωποι, ιδίως οι νέοι, επιθυμούν βιώσιμη ανάπτυξη. Χάρη στο μέγεθος της παγκόσμιας οικονομίας και τις διαθέσιμες τεχνολογίες, ο κόσμος έχει τη δυνατότητα να επιτύχει πλήρως τη βιώσιμη ανάπτυξη.»

«Τα βιώσιμα συστήματα τροφίμων αποτελούν σημαντική κινητήρια δύναμη για την υλοποίηση των ΣΒΑ. Για να επιταχυνθεί η δράση, χρειαζόμαστε πιο φιλόδοξους μηχανισμούς για την εξασφάλιση των μέσων διαβίωσης των γεωργών, των παραγωγών τροφίμων μικρής κλίμακας και των άλλων ενδιαφερόμενων μερών σε ολόκληρη την αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων. Αλλά επίσης πρέπει να αντιμετωπίσουμε την άδικη διανομή και να διασφαλίσουμε μια δίκαιη μετάβαση», δήλωσε ο Peter Schmidt, πρόεδρος του τμήματος «Γεωργία, αγροτική ανάπτυξη και περιβάλλον» (NAT) της ΕΟΚΕ, ζητώντας παράλληλα μεγαλύτερη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών.

Ενώ της απομένουν μόλις πέντε χρόνια μέχρι το 2030, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα κρίσιμο δίλημμα: να ενεργήσει αποφασιστικά ή να κινδυνεύσει να μην τηρήσει τις δεσμεύσεις της για ένα βιώσιμο και δίκαιο μέλλον. (ks)

Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας πρέπει να μεταρρυθμιστεί κατά τρόπο ώστε να μην περιοριστεί απλώς στην επίτευξη των στόχων της κλιματικής ουδετερότητας με ορίζοντα το 2050. Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) θεωρεί ζωτικής σημασίας να διαφυλαχθεί η ασφάλεια του εφοδιασμού και να διασφαλιστούν σταθερές και προσιτές τιμές, καθώς και το δικαίωμα στην ενέργεια για την προστασία των ευάλωτων ομάδων.

Στη γνωμοδότησή της με θέμα «Το μέλλον της προσφοράς και της τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ», η οποία εκδόθηκε τον Ιανουάριο και καταρτίστηκε από τους Jan Dirx και Thomas Kattnig, η ΕΟΚΕ τάσσεται υπέρ ενός μοντέλου κρατικής ρύθμισης, όπου είναι αναγκαίο, και ιδιωτικής επιχειρηματικότητας, όπου είναι εφικτό, και συνιστά τη σύσταση εταιρείας ηλεκτρικής ενέργειας.

Η εν λόγω εταιρεία θα μπορούσε να είναι κρατική και να διαδραματίσει ρόλο διαμορφωτή αγοράς στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας επιτυγχάνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο τους στόχους της κλιματικής ουδετερότητας, της ασφάλειας του εφοδιασμού και των σταθερών και προσιτών τιμών.

Σύμφωνα με την ΕΟΚΕ, οι απαιτούμενες αλλαγές στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας θα πρέπει να πραγματοποιηθούν σε τρεις φάσεις:

• Πρώτη φάση – από τώρα έως το 2030

  Η εταιρεία ηλεκτρικής ενέργειας θα αυξήσει το χαρτοφυλάκιό της με ένα μείγμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας (χωρίς CO₂). Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η εμπορία ηλεκτρικής ενέργειας θα πραγματοποιείται σε πλαίσιο συναλλαγών επόμενης ημέρας, αλλά η επιρροή της εταιρείας ηλεκτρικής ενέργειας στην αγορά θα αυξηθεί.

• Δεύτερη φάση – από το 2030 έως το 2040

  Η εταιρεία ηλεκτρικής ενέργειας θα επιτύχει θέση διαμορφωτή αγοράς και θα ελέγχει ένα επαρκές μέρος της προσφοράς της αγοράς μέσω συμβάσεων προμήθειας. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, οι συναλλαγές επόμενης ημέρας θα προσαρμοστούν αναλόγως.

• Τρίτη φάση – από το 2040 έως το 2050

  Η εταιρεία ηλεκτρικής ενέργειας θα βελτιστοποιήσει την προσφορά ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να διασφαλιστεί, αρχής γενομένης από το 2050, η βιώσιμη μακροπρόθεσμη προσφορά ηλεκτρικής ενέργειας μηδενικών καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου σε σταθερές και προβλέψιμες τιμές. (mp)

Τα έννομα συμφέροντα της ΕΕ στην ευρωπαϊκή Αρκτική θα προστατεύονται καλύτερα από κοινού μέσω μιας στρατηγικής της ΕΕ για την Αρκτική η οποία θα ενισχύει τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών σε όλες τις σχετικές αποφάσεις. Η στενή συνεργασία με τη Γροιλανδία υπέχει επίσης ζωτική σημασία για βιώσιμες επενδύσεις στην Αρκτική, προς διασφάλιση της ευημερίας και της ανθεκτικότητας της περιοχής.

Η ΕΟΚΕ υιοθέτησε κατά τη σύνοδο ολομέλειας του Ιανουαρίου γνωμοδότηση πρωτοβουλίας με θέμα «Ανάπτυξη της στρατηγικής της Ευρώπης για την Αρκτική σε διάλογο με την κοινωνία των πολιτών», στην οποία τονίζεται ο σημαντικός ρόλος που διαδραματίζει η Αρκτική στη στρατηγική αυτονομία, την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης.

Ο Anders Ladefoged, μέλος της ΕΟΚΕ και εισηγητής της γνωμοδότησης, δήλωσε τα εξής: «Με τη νέα μας γνωμοδότηση σχετικά με την πολιτική της ΕΕ για την Αρκτική, προσφέρουμε μια προοπτική της κοινωνίας των πολιτών σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η ΕΕ θα μπορούσε να αναπτύξει την πολιτική της για την εν λόγω περιοχή, με στόχο τόσο να εξυπηρετήσει τα δικά της συμφέροντα όσο και να συμβάλει στην εξασφάλιση μιας ανθεκτικής και ευημερούσας περιοχής για τους ανθρώπους που ζουν εκεί.»

Η ΕΟΚΕ υποστηρίζει επίσης και ενθαρρύνει την πλήρη διαβούλευση και συνεργασία με τους αυτόχθονες πληθυσμούς στην Αρκτική. Στο πλαίσιο αυτό, ο Christian Moos, συνεισηγητής της γνωμοδότησης, δήλωσε τα ακόλουθα: «Τα συμφέροντα των ευρωπαϊκών αρκτικών κρατών προάγονται καλύτερα από κοινού, τόσο μέσω της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών του βορρά της ΕΕ όσο και μέσω μιας ευρωπαϊκής στρατηγικής για την Αρκτική, η οποία πρέπει να διασφαλίζει τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και να σέβεται τα δικαιώματα των τοπικών και αυτοχθόνων πληθυσμών.»

Η Γροιλανδία, η οποία επίσης εξετάζεται στη γνωμοδότηση, αντιμετωπίζει ανάλογη κατάσταση με την ευρωπαϊκή Αρκτική τόσο ως προς τις ευκαιρίες όσο και ως προς τις προκλήσεις που σχετίζονται με τον ταχύ μετασχηματισμό που συντελείται στην περιοχή.

Όσον αφορά τη Γροιλανδία, ο κ. Moos δήλωσε τα εξής: «Η ενισχυμένη ευρωπαϊκή συνεργασία, μεταξύ άλλων στη Γροιλανδία, είναι ζωτικής σημασίας για βιώσιμες επενδύσεις στην ευρωπαϊκή Αρκτική, ούτως ώστε να καταστεί αυτή μια ευημερούσα και ανθεκτική περιοχή.»

Για τους Γροιλανδούς, ένα από τα κύρια σημεία εστίασης είναι η ενίσχυση της αυτοδιάθεσης τους ως έθνους με το σύνθημα «τίποτα για εμάς, χωρίς εμάς». Παρ’ όλα αυτά, η ΕΕ θεωρείται στενός σύμμαχος, με γνώμονα κοινές αξίες όπως τα ανθρώπινα δικαιώματα και ο κοινωνικός διάλογος. (at)

Η ΕΕ πρέπει να εστιάσει περισσότερο στην πολιτική ανταγωνισμού για να ενισχύσει την παγκόσμια ανταγωνιστικότητά της, να τονώσει την παραγωγικότητα και να διασφαλίσει ότι η ενιαία αγορά παραμένει πυλώνας οικονομικής ισχύος.

Κατά τη σύνοδο ολομέλειάς της του Ιανουαρίου, η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) ενέκρινε γνωμοδότηση με θέμα «Μια πολιτική ανταγωνισμού στον πυρήνα της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ». Στη γνωμοδότησή της η ΕΟΚΕ ζητεί την καλύτερη ολοκλήρωση των εθνικών οικονομιών και εξυπνότερες στρατηγικές κρατικών ενισχύσεων προκειμένου να απελευθερωθεί το οικονομικό δυναμικό της ΕΕ και να αντιμετωπιστούν οι βασικές παγκόσμιες προκλήσεις, μεταξύ άλλων η ψηφιοποίηση, η κλιματική αλλαγή και η ανθεκτικότητα.

Η ΕΟΚΕ επεσήμανε ότι η πολιτική ανταγωνισμού είναι ζωτικής σημασίας για την προώθηση της καινοτομίας, της βιωσιμότητας και της οικονομικής ανάπτυξης. «Δεν υπάρχει σύγκρουση μεταξύ ανταγωνισμού και ανταγωνιστικότητας», δήλωσε η εισηγήτρια Isabel Yglesias. «Με εξορθολογισμένες διαδικασίες, ευέλικτα εργαλεία και επαρκείς πόρους, η πολιτική ανταγωνισμού μπορεί να προωθήσει την ευημερία των επιχειρήσεων και των πολιτών της ΕΕ.»

Οι νέοι κανόνες ανταγωνισμού της ΕΕ, όπως η πράξη για τις ψηφιακές αγορές και ο κανονισμός για τις ξένες επιδοτήσεις, αντιμετωπίζουν ήδη τις στρεβλώσεις της αγοράς και ενισχύουν τη θέση της ΕΕ σε παγκόσμιο επίπεδο. Ωστόσο, η ΕΟΚΕ ζητεί τη λήψη περαιτέρω μέτρων προκειμένου να εκσυγχρονιστούν οι αξιολογήσεις των συγκεντρώσεων και να διασφαλιστεί ο αποτελεσματικός έλεγχος των συγκεντρώσεων που βασίζονται στην καινοτομία, ακόμη και αν υπολείπονται των ισχυόντων κατώτατων ορίων της ΕΕ.

Στη γνωμοδότηση τονίζεται ο ζωτικός ρόλος των κρατικών ενισχύσεων στη στήριξη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης. Ωστόσο, ο ανεπαρκής συντονισμός όσον αφορά τις επιδοτήσεις ενδέχεται να υπονομεύσει την παραγωγικότητα και την ανάπτυξη. Μελέτες καταδεικνύουν ότι ο καλύτερος συντονισμός εντός της ΕΕ θα μπορούσε να τονώσει την παραγωγικότητα κατά περισσότερο από 30 %. Η ΕΟΚΕ συνιστά την ευθυγράμμιση των επιδοτήσεων σε όλα τα κράτη μέλη, ούτως ώστε να ενισχυθούν οι ευρωπαϊκές αξιακές αλυσίδες και να προληφθούν οι ανεπάρκειες.

Τα σημαντικά έργα κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος και το προτεινόμενο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας θα πρέπει να σχεδιαστούν με βάση μια πανευρωπαϊκή προοπτική για την προώθηση της βιομηχανικής καινοτομίας μεγάλης κλίμακας. Τα εργαλεία αυτά πρέπει να διασφαλίζουν τη δίκαιη κατανομή των οφελών σε ολόκληρη την Ένωση και να προωθούν τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα.

Για να καταστεί η ΕΕ παγκόσμιος ηγέτης, η ΕΟΚΕ τονίζει την ανάγκη για:

• Μεγαλύτερη ολοκλήρωση για τη μείωση των ανορθολογικά κατανεμημένων επιδοτήσεων και την τόνωση της παραγωγικότητας·
• Αυστηρότερους κανόνες για την προστασία της ευρωπαϊκής καινοτομίας στο πλαίσιο ξένων εξαγορών·
• Απλουστευμένες και ταχύτερες διαδικασίες ανταγωνισμού και κρατικών ενισχύσεων για την αύξηση της αποτελεσματικότητας· και
• Μία ισορροπημένη πολιτική συγκεντρώσεων που προωθεί την καινοτομία, τη βιωσιμότητα και τις επενδύσεις σε υποδομές. (ll)

Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) ζήτησε αλλαγές στους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις κρατικές ενισχύσεις, προκειμένου να αναγνωριστούν και να καλυφθούν καλύτερα οι ανάγκες των φορέων της κοινωνικής οικονομίας, οι οποίοι διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην αντιμετώπιση των κοινωνικών προκλήσεων.

Στη γνωμοδότησή της με θέμα Τρόποι στήριξης των φορέων της κοινωνικής οικονομίας σύμφωνα με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων: ορισμένοι προβληματισμοί σχετικά με τις προτάσεις που διατυπώθηκαν στην έκθεση του Enrico Letta, η οποία εγκρίθηκε κατά τη σύνοδο ολομέλειας του Ιανουαρίου, η ΕΟΚΕ προειδοποιεί ότι οι υφιστάμενοι κανονισμοί δεν παρέχουν επαρκή προστασία στις εν λόγω επιχειρήσεις, οι οποίες συχνά επανεπενδύουν τα κέρδη τους προσπαθώντας να επιτύχουν κοινωνικούς στόχους, αντί να τα διανέμουν στους επενδυτές.

«Θέλουμε να ευαισθητοποιήσουμε περισσότερο τους πολίτες σχετικά με τα οφέλη της αποτελεσματικής ρύθμισης του ανταγωνισμού και των κρατικών ενισχύσεων τόσο για τις επιχειρήσεις της κοινωνικής οικονομίας όσο και για ολόκληρο το σύστημα των υπηρεσιών γενικού συμφέροντος» δήλωσε ο εισηγητής της γνωμοδότησης, Giuseppe Guerini.

Οι φορείς της κοινωνικής οικονομίας —οι οποίοι περιλαμβάνουν από συνεταιρισμούς έως ταμεία αλληλασφάλισης και ιδρύματα— απασχολούν πάνω από 11 εκατομμύρια άτομα σε ολόκληρη την ΕΕ, δηλαδή το 6,3 % του ενεργού πληθυσμού. Δραστηριοποιούνται σε τομείς όπως οι κοινωνικές υπηρεσίες και οι υπηρεσίες υγείας, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και η μείωση της φτώχειας. Παρά τη συνεισφορά τους, πολλοί από αυτούς αντιμετωπίζουν συστημικά εμπόδια όσον αφορά τη διασφάλιση μακροπρόθεσμων επενδυτικών κεφαλαίων και τον χειρισμό των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων, καθώς το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο συχνά δεν λαμβάνει υπόψη τον μη κερδοσκοπικό ή αλληλέγγυο χαρακτήρα τους.

Μεταξύ άλλων, στη γνωμοδότηση της ΕΟΚΕ επισημαίνεται το γεγονός ότι οι δημόσιες αρχές δεν αξιοποιούν επαρκώς τα υφιστάμενα εργαλεία, όπως τον γενικό κανονισμό απαλλαγής κατά κατηγορία (ΓΚΑΚ) και το πλαίσιο για τις υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος (ΥΓΟΣ).

Γι’ αυτόν τον λόγο η ΕΟΚΕ ζητεί την απλούστευση και τον εκσυγχρονισμό των υπερβολικά περίπλοκων και παρωχημένων κανόνων στο πλαίσιο του ΓΚΑΚ για τη στήριξη της απασχόλησης των εργαζομένων σε μειονεκτική θέση και των εργαζομένων με αναπηρία, σύμφωνα με ορισμένες από τις συστάσεις της έκθεσης Letta σχετικά με την ενιαία αγορά.

Μολονότι η πρόσφατη αύξηση των ανώτατων ορίων των ενισχύσεων de minimis —300 000 ευρώ για τις κοινές εταιρείες και 750 000 ευρώ για τις οντότητες ΥΓΟΣ— είναι ευπρόσδεκτη, η ΕΟΚΕ υποστηρίζει επίσης ότι πιο προσαρμοσμένα μέσα, όπως ο ΓΚΑΚ ή ειδικές διατάξεις για τις ΥΓΟΣ, θα ανταποκριθούν καλύτερα στις ανάγκες των φορέων της κοινωνικής οικονομίας σε τομείς όπως η υγεία και οι κοινωνικές υπηρεσίες. (ll)

Οι νέοι στην περιοχή της Μεσογείου πρέπει να συμμετέχουν σε κάθε στάδιο της εκάστοτε πολιτικής, από τη χάραξη έως την εφαρμογή της. Διαμορφώνουν όχι μόνο τις πολιτικές αλλά και την ίδια τη ζωή, όπως τονίστηκε στη συζήτηση που διοργάνωσε η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ).

Στη σύνοδο ολομέλειας της ΕΟΚΕ τον Ιανουάριο πραγματοποιήθηκε συζήτηση με αφορμή την έκδοση της γνωμοδότησης με θέμα «Συμμετοχή των νέων στον κοινωνικό διάλογο και στον διάλογο με την κοινωνία των πολιτών στην περιοχή της Μεσογείου». Πρόκειται για την πρώτη γνωμοδότηση της ΕΟΚΕ που λαμβάνει υπόψη τη συμβολή των εκπροσώπων των νέων της περιοχής αυτής. Στη διαδικασία κατάρτισης της γνωμοδότησης συμμετείχαν οκτώ εκπρόσωποι νέων.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, η επίτροπος Μεσογείου Dubravka Šuica τόνισε τη σημασία των νέων για την ευημερία, τη σταθερότητα και την ανθεκτικότητα της περιοχής. «Το μέλλον της Μεσογείου βρίσκεται στα χέρια των νέων της. Για ένα κοινό και βιώσιμο μέλλον, πρέπει να βρισκόμαστε σε άμεση επαφή με τις νέες γενιές και να μεριμνούμε ώστε οι απόψεις τους να εισακούονται όταν καθορίζουμε τις πολιτικές και τις προτεραιότητές μας. Μαζί, θα διαμορφώσουμε το νέο σύμφωνο για τη Μεσόγειο, επενδύοντας στην εκπαίδευση, την απασχόληση και την ανάπτυξη».

Ο Πρόεδρος της ΕΟΚΕ Oliver Röpke εξέφρασε την υποστήριξή του στο νέο σύμφωνο της επιτρόπου κ. Šuica, το οποίο εστιάζει στις επενδύσεις, τη βιωσιμότητα και τη μετανάστευση, και πρόσθεσε ότι η κοινωνία των πολιτών πρέπει να συμμετάσχει ενεργά στον σχεδιασμό του. «Η συμμετοχή των νέων είναι απαραίτητη για το μέλλον της περιοχής και η ΕΟΚΕ έχει δεσμευτεί να διασφαλίσει ότι οι απόψεις τους επηρεάζουν τις διαδικασίες χάραξης πολιτικής και λήψης αποφάσεων. Μαζί με την Ένωση για τη Μεσόγειο και το Ίδρυμα Anna Lindh, προσπαθούμε να οικοδομήσουμε μια ειρηνική και ευημερούσα Μεσόγειο».

Υπογραμμίζοντας τη σημασία της συμβολής των εκπροσώπων των νέων στη γνωμοδότηση, η πριγκίπισσα Rym Ali, πρόεδρος του Ιδρύματος Anna Lindh, δήλωσε ότι η συνεργασία με τους νέους δεν είναι μόνο σημαντική, αλλά και επιτακτικά αναγκαία και παραγωγική. «Είναι πάρα πολλά αυτά που διακυβεύονται. Χωρίς να εξασφαλίσουμε τη συναίνεση των νέων και χωρίς να τους προσφέρουμε εργαλεία για την ισότιμη συμμετοχή τους, δεν θα μπορέσουμε να βρούμε λύση για το μέλλον. Οι νέοι πρέπει να γίνουν ισότιμοι συνομιλητές μας», δήλωσε η πριγκίπισσα.

Η Eliane El Haber, εκπρόσωπος των νέων για τη γνωμοδότηση και σύμβουλος στο δίκτυο νεολαίας και φοιτητών της UNESCO για τον στόχο βιώσιμης ανάπτυξης 4, υποστήριξε την πρωτοβουλία της ΕΟΚΕ για την ενεργό συμμετοχή νέων που εκπροσωπούν διαφορετικά περιφερειακά, φυλετικά, μορφωτικά και πολιτισμικά υπόβαθρα.

του Stefano Mallia, προέδρου της Ομάδας των Εργοδοτών της ΕΟΚΕ

Στις 29 Ιανουαρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθέτησε την Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας, ένα κρίσιμο και έγκαιρο βήμα για να τεθεί ξανά σε λειτουργία ο οικονομικός κινητήρας της Ευρώπης που θα χαράξει την πορεία της ΕΕ για την επόμενη πενταετία.

Οι εργοδότες της ΕΕ έχουν από καιρό ταχθεί υπέρ ενός γενικού θεματολογίου για την ανταγωνιστικότητα και εμείς επικροτούμε τους τρεις πυλώνες της πυξίδας: τη γεφύρωση του χάσματος καινοτομίας και παραγωγικότητας, τον συνδυασμό της απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές με την ανταγωνιστικότητα και τη μείωση των εξαρτήσεων για την ασφάλεια των αλυσίδων εφοδιασμού. Τα στοιχεία αυτά είναι καίριας σημασίας για να διασφαλιστεί ότι η Ευρώπη μπορεί να είναι ανταγωνιστική σε παγκόσμιο επίπεδο, να προσελκύει και να διατηρεί ταλέντα και να προωθεί την καινοτομία.

Εντούτοις, η τελική επιτυχία της πυξίδας εξαρτάται από τη θέσπιση συγκεκριμένων μέτρων και την έγκαιρη εφαρμογή τους. Καίριες πρωτοβουλίες, όπως η δέσμη μέτρων απλούστευσης Omnibus, η συμφωνία για καθαρή βιομηχανία και η οριζόντια στρατηγική για την εμβάθυνση της ενιαίας αγοράς, θα διαδραματίσουν αποφασιστικό ρόλο. Ωστόσο, η μετονομασία στρατηγικών και οι ελκυστικοί τίτλοι δεν αρκούν για να μας θωρακίσουν έναντι των μελλοντικών προκλήσεων.

Για παράδειγμα, η απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου αποτελεί το πρώτο και το πιο επείγον βήμα. Η μείωση της επαχθούς γραφειοκρατίας και η προώθηση της ταχύτητας και της ευελιξίας είναι ουσιαστικής σημασίας. Για υπερβολικά μεγάλο χρονικό διάστημα, οι επιχειρήσεις της ΕΕ δυσκολεύονταν να αντιμετωπίσουν την υπερβολική πολυπλοκότητα και τη δυσκινησία στη λήψη αποφάσεων. Χρειαζόμαστε επίσης ουσιαστική εφαρμογή του ελέγχου της ανταγωνιστικότητας, ώστε τα νέα νομοθετικά και κανονιστικά μέτρα να στηρίζουν, και όχι να παρεμποδίζουν, την ανάπτυξη των επιχειρήσεων.

Η πυξίδα ορθά επικεντρώνεται στην προώθηση της καινοτομίας μέσω μιας ισχυρής Ένωσης Κεφαλαιαγορών και στην αντιμετώπιση των διαρθρωτικών φραγμών για την απελευθέρωση του δυναμικού της Ευρώπης στους τομείς της υπερπροηγμένης τεχνολογίας, της καθαρής ενέργειας και της προηγμένης μεταποίησης, εκ παραλλήλου με τη δημιουργία ενός γόνιμου οικοσυστήματος για τις νεοφυείς και τις επεκτεινόμενες επιχειρήσεις.

Η ανολοκλήρωτη Ένωση Κεφαλαιαγορών είναι όντως ένα καμπανάκι που μας υπενθυμίζει ότι δεν έχουμε την πολυτέλεια των καθυστερήσεων. Μολονότι η πυξίδα προωθεί τον καλύτερο συντονισμό των εθνικών κυβερνητικών επενδύσεων, στερείται σαφούς σχεδίου για άλλες κοινές πηγές χρηματοδότησης. Ο κόσμος όμως δεν μπορεί να περιμένει εμάς.

Η κούρσα έχει ξεκινήσει και τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή για να πατήσουμε το γκάζι. Η απελευθέρωση της ανταγωνιστικότητας δεν είναι απλώς μια οικονομική επιταγή, αλλά αποτελεί το κλειδί για την ευημερία όλων. Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις αποτελούν και θα παραμείνουν μέρος της λύσης.