Nu haatzaaiende uitlatingen en haatmisdrijven in een angstaanjagend tempo toenemen, bundelen maatschappelijke organisaties, burgers en instellingen hun krachten en voeren ze de strijd op tegen alle vormen van haat om duidelijk te maken dat er in de EU geen plaats is voor haat. 

Het EESC sluit zich aan bij de inspanningen van de EU om haat in de EU te beteugelen. Die neemt in alarmerend tempo toe, waarbij groepen en individuen steeds vaker het doelwit zijn vanwege hun geloof, ras of etnische afkomst, geslacht, seksuele geaardheid of politieke overtuiging. 

Het EESC wil samen met burgers en instellingen meer doen om haat zowel on- als offline te bestrijden, aldus het EESC bij een debat op hoog niveau tijdens zijn zitting van mei, waar zijn advies Geen plaats voor haat: een verenigd Europa tegen haat is goedgekeurd. Hierin worden alle vormen van haat aan de kaak gesteld en de Mededeling van de Europese Commissie over hetzelfde onderwerp verwelkomd. 

“Het is de verantwoordelijkheid van ons allemaal om haat te bestrijden”, aldus EESC-voorzitter Oliver Röpke, waarmee hij het debat tijdens de EESC-zitting inluidde. Om dit doeltreffend aan te pakken, moeten we allemaal samenwerken: politici, het maatschappelijk middenveld en burgers. Alleen samen en in dialoog kunnen we de toenemende vijandigheid in onze samenleving, die een echte bedreiging voor onze democratie vormt, overwinnen en bestrijden.”

Het debat bracht topambtenaren van de Europese Commissie en de Belgische regering en vertegenwoordigers van burgers en maatschappelijke organisaties (waaronder ILGA-Europe en het Europees netwerk tegen racisme (ENAR)) bijeen, die de toename van haat en geweld benadrukten. 

Recente aanvallen op politici hebben diepe verdeeldheid binnen de Europese samenleving aan het licht gebracht. Uit cijfers blijkt dat de anti-moslim- en antisemitische boodschappen in 2023 zijn verdubbeld. Doelwit zijn doorgaans LGBTQIA +, mensen van Afrikaanse afkomst en migranten. Ook vrouwenhaat loopt hoog op. Uit een recente analyse van onlineberichten in de EU blijkt dat de haattoxiciteit sinds begin 2023 met 30 % is toegenomen. 

De Mededeling van de Commissie: Geen plaats voor haat: Een verenigd Europa tegen haat is een oproep om op te staan tegen haat en zich uit te spreken voor tolerantie en respect. 

“De waarden in het EU-Verdrag verbieden duidelijk haatmisdrijven en haatzaaiende uitingen. Helaas moeten we vaststellen dat beide de laatste tijd zijn toegenomen”, aldus Dubravka Šuica, vicevoorzitter van de Commissie voor Democratie en Demografie.

In zijn advies roept het EESC de EU op tot een alomvattende aanpak van de bestrijding van haat op basis van beschermde menselijke kenmerken, en om “de bestrijding van alle soorten haat” op dezelfde manier te benaderen. (ll)