Tá glao á dhéanamh ar iarratais don 3ú heagrán de Ghradaim Orgánacha an Aontais. Glacfar le hiarratais go dtí an 12 Bealtaine 2024.

Tá glao á dhéanamh ar iarratais don 3ú heagrán de Ghradaim Orgánacha an Aontais. Glacfar le hiarratais go dtí an 12 Bealtaine 2024.

Tugann Gradaim Orgánacha an Aontais aitheantas do pháirtithe leasmhara éagsúla ar feadh an tslabhra luacha orgánaigh, páirtithe a chruthaigh tionscadail atá nuálach inbhuanaithe spreagúil, tionscadail a bhfuil breisluach iarbhír le baint astu i gcomhair tháirgeadh agus thomhaltas an bhia orgánaigh.

Beidh searmanas na nGradam ann an 23 Meán Fómhair 2024. Sin é Lá Orgánach an Aontais.

Déan iarratas ar líne go dtí an 12 Bealtaine 2024 23:59:59 Am Lár na hEorpa.

‘Freedom is just another word for nothing left to lose...’ - mar a luaitear in amhrán ceoil tuaithe, amhrán a bhfuil an-tóir air a scríobh Kris Kristofferson in 1969 agus ar chan roinnt mhaith taibheoirí, amhail Janis Joplin agus Kenny Rogers, leaganacha de. Mar sin féin, murab ionann agus an méid a chuirtear in iúl san amhrán ‘Me and Bobby McGee’, tá go leor le cailleadh againn san Eoraip sa lá atá inniu ann mura seasaimid an fód ar son ár saoirse. Go háirithe san Ungáir.

‘Freedom is just another word, for nothing left to lose...’ - mar a luaitear in amhrán ceoil tuaithe, amhrán a bhfuil an-tóir air a scríobh Kris Kristofferson in 1969 agus ar chan roinnt mhaith taibheoirí, amhail Janis Joplin agus Kenny Rogers, leaganacha de. Mar sin féin, murab ionann agus an méid a chuirtear in iúl san amhrán ‘Me and Bobby McGee’, tá go leor le cailleadh againn san Eoraip sa lá atá inniu ann mura seasaimid an fód ar son ár saoirse. Go háirithe san Ungáir.

Éiríonn daoine cleachta go han-tapa le rudaí maithe. Ní dhéanann siad machnamh ar a iontaí atá sé go bhfuil saoirsí amhail saoirse taistil, saoirse an phreasa, saoirse fostaíochta agus saoirse oideachais ann ar fud na hEorpa. Is cuimhin le daoine de mo ghlúin (is duine de ghlúin an bhabaíbhorrtha mé a rugadh ag deireadh na gcaogaidí nuair a bhí an Ungáir fós ina ball de Chomhaontú Vársá) an bóthar fada a raibh saoirse an lae inniu mar thoradh air, ó thitim bhalla Bheirlín go dtí 2004, an bhliain inar tháinig an Ungáir isteach san Aontas, an ‘teaghlach de shaornáisiúin’. Thóg sé ceithre bliana déag ó thitim an Chumannachais go dtí go raibh ár dtír in ann dul isteach san Aontas, in éineacht leis an tSeicia, an tSlóvaic agus an Pholainn. I mo thuairimse, tá an Ungáir ag dul ar gcúl go mall le ceithre bliana déag anuas. Sna nóchaidí, rinneadh iarracht cheannródaíoch chun saoirsí sibhialta agus saoirse an phreasa a chur chun cinn. Sa lá atá inniu ann, áfach, tá an pobalachas, an t-uathlathas agus deachtóireacht bhunreachtúil ag teacht chun cinn, rud atá contrártha ann féin.

Tá cogadh ar chomhluachanna an Aontais fógartha, ar bhonn oscailte, a bheag nó a mhór, ag an rialtas i mBúdaipeist. Léirítear ‘an Bhruiséil’ mar namhaid, rud a chuireann in iúl gurb é an diabhal féin é an tAontas. Tá sé sin ar siúl le beagnach ceithre bliana déag anuas agus léiríonn sé an deacracht a bhaineann le tacaíocht a thabhairt d’fheachtas ar bith atá ar son na hEorpa, bíodh sin ó lucht an fhreasúra (nó an méid atá fágtha de) nó ón tsochaí shibhialta agus ó eagraíochtaí neamhrialtasacha (an méid atá fágtha díobhsan freisin). Mar sin féin, diúltaímid géilleadh - diúltaímid ligean do luachanna na hEorpa dul ó rath díreach i ngeall gur chinn roinnt polaiteoirí Ungáracha dul a mbealach féin, bealach a leagadh amach i bhfad uainn, nó sa Chreimil fiú.

Léiríonn pobalbhreitheanna a rinneadh le déanaí san Ungáir go dtacaíonn beagnach 68-70 % den daonra atá in aois vótála leis na tairbhí a bhaineann leis an Aontas agus leis na comhluachanna Eorpacha, agus go mbaineann siad tairbhe as na luachanna sin. Is í an cheist mhór a thagann chun cinn an bhfuil líon mór díobh réidh le vóta a chaitheamh an 9 Meitheamh 2024. San Ungáir, beidh lá an vóta seo ar an lá céanna leis na toghcháin bhardasacha agus, i bhfianaise an mhéadaithe atá ag teacht ar an míshástacht sa tír, is cosúil go mbeidh dea-thoradh ann. D’fhéadfadh vóta ar son na hEorpa a bheith i gceist le vóta agóide i gcoinne bheartais an rialtais.

Is iriseoir Ungárach agus príomheagarthóir Klubrádió é Mihály Hardy.

Ar iarratas ó Uachtaránacht na Beilge ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh, tá moltaí ríthábhachtacha fógartha ag Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) arb é is aidhm dóibh an comhtháthú sóisialta a neartú, fiachas a bhainistiú agus tús áite a thabhairt d’infheistíochtaí i gcúram sláinte agus san fhostaíocht ar fud na hEorpa. Chuir CESE in iúl gur cúis imní dó go bhféadfadh buiséid dhiana moill a chur ar an dul chun cinn atá á dhéanamh maidir leis an mbochtaineacht agus an t-athrú aeráide a chomhrac.

Ar iarratas ó Uachtaránacht na Beilge ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh, tá moltaí ríthábhachtacha fógartha ag Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) arb é is aidhm dóibh an comhtháthú sóisialta a neartú, fiachas a bhainistiú agus tús áite a thabhairt d’infheistíochtaí i gcúram sláinte agus san fhostaíocht ar fud na hEorpa. Chuir CESE in iúl gur cúis imní dó go bhféadfadh buiséid dhiana moill a chur ar an dul chun cinn atá á dhéanamh maidir leis an mbochtaineacht agus an t-athrú aeráide a chomhrac.

Chuir CESE a mholtaí i láthair sa tuairim uaidh Borradh a chur faoin bhfás cuimsitheach fadtéarmach trí athchóirithe agus infheistíocht a glacadh agus a pléadh ag an seisiún iomlánach a bhí aige i mí an Mhárta leis an gCoimisinéir um Poist agus um Chearta Sóisialta, Nicolas Schmit agus Karine Lalieux, Aire Pinsean agus Lánpháirtithe Sóisialta na Beilge.

Leagadh béim sa tuairim ar an ngá atá leis na creataí atá ann cheana amhail an Seimeastar Eorpach agus Colún Eorpach na gCeart Sóisialta a chur i gcomhréir le chéile. Leag na cainteoirí sa díospóireacht ardleibhéil béim ar an ngá atá leis an Eoraip Shóisialta a chur chun cinn agus aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna práinneacha amhail an bhearna phinsin idir na hinscní agus an cuimsiú digiteach. Leis an gcomhdháil ardleibhéil maidir le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta, a bheidh ar siúl go luath sa Bheilg, léirítear tiomantas cur chun feidhme na hionstraime sin a chur chun cinn.

Leagtar béim i dtograí CESE ar úsáid éifeachtúil na n-acmhainní airgeadais, ar rannpháirtíocht na gcomhpháirtithe sóisialta agus na sochaí sibhialta i bpróisis chinnteoireachta, agus ar a thábhachtaí atá sé a áirithiú gur aistrithe córa a bheidh san aistriú glas agus digiteach. Is téama lárnach í an chuimsitheacht, mar aon leis an leas is mó is féidir a bhaint as tionchar na n-infheistíochtaí sóisialta, agus cobhsaíocht eacnamaíoch agus comhtháthú sóisialta á gcothú san Aontas ag an am céanna. (tk)

San eagrán seo, is é an tOllamh Danuta Hübner, Feisire de Pharlaimint na hEorpa, ó Ghrúpa Pháirtí an Phobail Eorpaigh an t-aoi speisialta atá againn. Tugann sí liosta mór fada de na dúshláin ar fad a bheidh roimh thoghcháin 2024 don Eoraip agus míníonn sí na mórfhreagrachtaí atá ar na páirtithe polaitiúla na vótálaithe a d'fhéadfadh a bheith ach a spreagadh chun vóta a chaitheamh. In 2024, níl sé d’acmhainn againn ligean do dhaoine eile cinneadh a dhéanamh cé a dhéanfaidh ionadaíocht orainn i gcinnteoireacht na hEorpa – tá an iomarca i gceist an uair seo.

San eagrán seo, is é an tOllamh Danuta Hübner, Feisire de Pharlaimint na hEorpa, ó Ghrúpa Pháirtí an Phobail Eorpaigh an t-aoi speisialta atá againn. Tugann sí liosta mór fada de na dúshláin ar fad a bheidh roimh thoghcháin 2024 don Eoraip agus míníonn sí na mórfhreagrachtaí atá ar na páirtithe polaitiúla na vótálaithe a d'fhéadfadh a bheith ach a spreagadh chun vóta a chaitheamh. In 2024, níl sé d’acmhainn againn ligean do dhaoine eile cinneadh a dhéanamh cé a dhéanfaidh ionadaíocht orainn i gcinnteoireacht na hEorpa – tá an iomarca i gceist an uair seo. 

Uair sna cúig bliana, caitheann saoránaigh na hEorpa vóta chun a gcuid ionadaithe a thoghadh i bParlaimint na hEorpa, an t-aon institiúid de chuid an Aontais Eorpaigh a dtoghtar na hionadaithe ann ar an modh díreach. In 2024, beidh 720 comhalta nuathofa sa deichiú parlaimint. Le linn an téarma cúig bliana, beidh ról cinntitheach acu i múnlú na hEorpa gona hinstitiúidí agus gona cuid beartas, i múnlú an róil atá aici i saol an domhain mhóir maille le gach deighilt dá bhfuil ann faoi láthair, agus i múnlú na dtiomantas atá aici do na luachanna coiteanna.

Uair sna cúig bliana, caitheann saoránaigh na hEorpa vóta chun a gcuid ionadaithe a thoghadh i bParlaimint na hEorpa, an t-aon institiúid de chuid an Aontais Eorpaigh a dtoghtar na hionadaithe ann ar an modh díreach. In 2024, beidh 720 comhalta nuathofa sa deichiú parlaimint. Le linn an téarma cúig bliana, beidh ról cinntitheach acu i múnlú na hEorpa gona hinstitiúidí agus gona cuid beartas, i múnlú an róil atá aici i saol an domhain mhóir maille le gach deighilt dá bhfuil ann faoi láthair, agus i múnlú na dtiomantas atá aici do na luachanna coiteanna.

Tá tábhacht dá chuid féin le gach uile thoghchán. Ag seo tús an daonlathais. Is maith is eol dúinn gur mó atá i gceist leis an daonlathas ná toghcháin. Tá samplaí ann de rialtais a thoghtar go daonlathach a chleachtann an daonlathas ach a bhaineann cor as an smacht reachta. Na toghcháin a bheith cóir agus cead vótála a bheith ag cách, ní leor sin le rath a chur ar an daonlathas, agus tá fachtóirí eile le cur san áireamh i múnlú an daonlathais. Sin é an fáth ar cheart do na vótálaithe a bheith rannpháirteach go gníomhach sna toghcháin.

Le cúig bliana anuas, bhí dúshlán éagsúla le sárú ag an Aontas Eorpach, dúshláin a bhfuil beatha an Aontais ag brath orthu a bheag nó a mhór. B’éigean déileáil le Brexit agus leis na hiarmhairtí a bhí leis. Ina dhiaidh sin bhí paindéim COVID ann, sin agus an t-ionradh brúidiúil mídhaonna a rinne an Rúis ar an Úcráin, mar aon leis dúshláin eacnamaíocha a tháinig sna sála air, ina measc sin an ghéarchéim fuinnimh agus leibhéil arda bhoilscithe. Tháinig sin aniar aduaidh orainn, ach chuamar i ngleic leis de réir mar a bhí ár gcuid príomhchuspóirí straitéiseacha á saothrú againn, is é sin an t-aistriú dúbailte chuig geilleagar glas a bheas iomaíoch sa saol digiteach. De bharr an timpeallacht gheopholaitiúil a bheith ag athrú, chuir an tAontas gona chomhpháirtithe daonlathacha smachtbhannaí móra eagsúla ar an Rúis agus chun an riosca a bhaint dár gcuid spleáchais ar an tSín agus chun ár gcaidreamh leis na Stáit Aontaithe a chur ar bhonn láidir nach raibh a leithéid ann cheana. Tá an tAontas tar éis an chéad chlár Eorpach um thionscal cosanta na hEorpa a sheoladh freisin, clár a chuirfear i gcrích sna blianta atá romhainn.

Is comhrac ar son na hEorpa a bheidh i dtoghcháin 2024. Beidh ar an bhfeachtas toghcháin freastal ar ionchais na saoránach, agus an ról atá acu i gcinnteoireacht na hEorpa a urramú. Ceisteanna mar an imirce, an t-athrú aeráide agus an tacaíocht don Úcráin lena dtír dhúchais a chosaint ar ionsaí na Rúise, is ceisteanna iad a bhaineann le gach uile dhuine inár measc atá buartha faoin tsaoirse, faoin daonlathas agus faoin tsíocháin. Beidh ar na polaiteoirí tofa a seacht ndícheall a dhéanamh lena áirithiú go gcuirfear tús as an nua leis an mbeartas um méadú ar bhealach éifeachtach. Nuair a bheidh díospóireacht á déanamh acu leis na hiarrthóirí faoin gcúram a bheidh le cur díobh acu go ceann cúig bliana eile, caithfidh na feisirí a thoghfar a thuiscint go bhfuil an tóin ag titim as saol a bhfuil an tAontas Eorpach páirteach ann, é ar scaradh gabhail idir an daonlathas agus réimis an fhorlámhais. Beidh toghcháin á ngairm ar fud an domhain in 2024, agus tá daonra 4 mhilliún duine sna tíortha a mbeidh vóta á chaitheamh iontu.

Beimidne Eorpaigh ag tabhairt aird ar leith ar an vóta a chaithfidh na Meiriceánaigh i dtoghchán na huachtaránachta. Beidh an caidreamh trasatlantach ina cheist thábhachtach le linn na ndíospóireachtaí sna toghcháin Eorpacha. Tá sé de dhualgas ar pholaiteoirí agus ar pháirtithe polaitiúla na hEorpa a seacht ndícheall a dhéanamh le dul i gcaidreamh leis na saoránaigh agus iad a spreagadh chun a dtuairim a chur in iúl. Fágann an éiginnteacht gheopholaitiúil gur tábhachtaí sin anois ná riamh. Na páirtithe polaitiúla a chuireann a gcuid iarrthóirí i láthair sna toghcháin, is minic tuairimí éagsúla acu faoi cheisteanna atá ríthábhachtach ar na saolta seo. Is féidir guth a bheith againn féin agus is féidir dúinn tionchar a imirt ar thodhchaí na hEorpa, is é sin ár dtodhchaí féin, ach cúrsaí a phlé leis na hiarrthóirí inár saoránaigh dúinn vóta a chaitheamh. Cuid den am bíonn fearg agus frustrachas orainn. Ach sin é go díreach an fáth a bhfuil ár rannpháirtíocht ghníomhach san idirphlé polaitiúil toghcháin chomh tábhachtach.

In 2019, den chéad uair riamh, bhí líon na ndaoine a chaith vóta sna toghcháin Eorpacha os cionn 50 faoin gcéad de bheagán. Is é vóta na nEorpach óg ba chúnamh leis an ráta rannpháirtíochta a ardú. Ar bhealach amháin, is dea-scéala gur bhain leath na ndaoine atá i dteideal vótáil úsáid as a gceart chun vótála. Ach ar bhealach eile, ciallaíonn sé nár vótáil leath na saoránach san Eoraip a bhfuil ceart chun vótála acu. In 2024, is mairg a ligfí do dhaoine eile a chinneadh cé a dhéanann ionadaíocht orainn i gcinnteoireacht agus i reachtaíocht na hEorpa. Laghdaíonn rannpháirtíocht íseal dlisteanacht na ndaoine a thoghtar agus is laigide í an ról atá acu i bParlaimint na hEorpa. Is den fhreagracht mhór atá ar na páirtithe polaitiúla a gcuid vótálaithe a mhealladh amach chun vótála.

Le blianta fada anuas, mheas muintir na hEorpa gurb iad rialtais na mBallstát ab ionadaithe dóibh san Aontas Eorpach. Tabharfaidh toghcháin 2024 deis dúinn cumhacht Pharlaimint na hEorpa a léiriú iarbhír mar ghuth na saoránach. Beidh vótálaithe ann nár chaith vóta cheana. I gcúig Bhallstát, vótálfaidh daoine atá 16 bliana d’aois. Beidh na daoine óga ag súil le rudaí éagsúla ó na daoine óga. Chonaiceamar a leithéid chéanna cheana le linn na Comhdhála ar Thodhchaí na hEorpa, agus is rud é atá á chloisteáil againn anois le linn na bpainéal leantach a reáchtáil an Coimisiún Eorpach. Ba cheart do pholaiteoirí leas a bhaint as na toghcháin Eorpacha mar phróiseas chun glúin nua vótálaithe agus polaiteoirí a chothú, mar dheis chun feabhas a chur ar an oideachas polaitiúil trédhearcach, chomh maith le cothú na féiniúlachta agus na muiníne.

Tá straitéis chumarsáide Pharlaimint na hEorpa le haghaidh thoghcháin AE 2024 ag díriú ar dhaoine a staon ón vótáil go deireanach agus ar vótálaithe nua a shlógadh, ar chuidiú le daoine eile lena mbaineann, lena n-áirítear na meáin, eagraíochtaí neamhrialtasacha, cuideachtaí agus daoine aonair, ar thacú le rannpháirtíocht shibhialta neamhpháirtíneach shaoránaigh agus eagraíochtaí na hEorpa chun an tábhacht a bhaineann le vóta a chaitheamh a chur chun cinn.

Feicimid cheana féin ladar na n-eachtrannach sna toghcháin Eorpacha, oibríochtaí hibrideacha sa bhréagaisnéis ag scriosadh na muiníne atá ag cuid againn as na hinstitiúidí agus as na polaiteoirí agus ag cur chaol na dinge eadrainn lena gcuid scéalta claonta. Tá sé seo ag tarlú roimh na toghcháin; beidh tuilleadh ann le linn na dtoghchán, agus beidh na paiteolaíochtaí iar-thoghcháin ann. Ní mór dlíthe i gcoinne na bréagaisnéise a fhorfheidhmiú. Ní leor iontu féin na gníomhaíochtaí náisiúnta agus Eorpacha. Tá cistiú ar fónamh ag teastáil uainn chun tacú leis an gcur chuige ‘uile-shochaí’ chun bréagaisnéis agus lucht scaipthe na bréagaisnéise a aimsiú arae tá tionchar acu sin ar shaol laethúil na ndaoine agus ar a gcuid roghanna straitéiseacha.

Faoi scáth na dtoghchán seo, tá cinniúint an daonlathais, cinniúint na saoirse agus cinniúint na slándála idir dhá cheann na meá. Agus tá tábhacht leis an vóta.

Danuta Hübner, Feisire de chuid Pharlaimint na hEorpa (Grúpa PPE)

Tá méadú ag teacht ar líon na nEorpach a bhfuil buairt orthu toisc nach bhfuil siad in ann cóiríocht chuibhiúil inacmhainne a fháil. Is é an baol atá ann go mbeidh tithíocht neamhleordhóthanach, brú airgeadais, éiginnteacht tithíochta agus fiú easpa dídine ann dá thoradh sin. Is féidir le tithíocht neamh-inacmhainne cur isteach ar shláinte agus ar fholláine daoine, is féidir léi dálaí maireachtála éagothroma agus deiseanna maireachtála éagothroma a chruthú agus is féidir costais cúraim sláinte, táirgiúlacht níos ísle agus damáiste don chomhshaol a bheith mar thoradh uirthi.

Tá méadú ag teacht ar líon na nEorpach a bhfuil buairt orthu toisc nach bhfuil siad in ann cóiríocht chuibhiúil inacmhainne a fháil. Is é an baol atá ann go mbeidh tithíocht neamhleordhóthanach, brú airgeadais, éiginnteacht tithíochta agus fiú easpa dídine ann dá thoradh sin. Is féidir le tithíocht neamh-inacmhainne cur isteach ar shláinte agus ar fholláine daoine, is féidir léi dálaí maireachtála éagothroma agus deiseanna maireachtála éagothroma a chruthú agus is féidir costais cúraim sláinte, táirgiúlacht níos ísle agus damáiste don chomhshaol a bheith mar thoradh uirthi.

Ag comhdháil a d'eagraigh Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) le déanaí sa Bhruiséil, tugadh rabhadh soiléir dá raibh i láthair: tá an ghéarchéim tithíochta san Eoraip ag dul in olcas agus tá roinnt iarmhairtí gan choinne ag teacht chun cinn dá dheasca sin.

De réir staidéar a rinne Eurofound le déanaí, cuireann an ghéarchéim tithíochta isteach ar dhaoine óga go háirithe, rud a chuireann bac orthu bogadh amach as teach a muintire. Idir 2007 agus 2019, tháinig méadú ar an aois (ó 26 go 28 mbliana d'aois) a bhí ag 50 % ar a laghad de shaoránaigh an Aontais nuair a d’fhág siad teach a muintire. Idir 2010 agus 2019, ba sa Spáinn, sa Chróit, san Iodáil, sa Chipir, sa Bheilg, sa Ghréig agus in Éirinn a tharla na méaduithe ba mhó ar líon na ndaoine idir 25 agus 34 bliana d’aois a bhí ina gcónaí fós lena dtuismitheoirí.

I gcaitheamh na mblianta, tá iarracht déanta ag CESE aird a tharraingt ar shaincheisteanna tithíochta ar fud an Aontais. In 2020, is amhlaidh a ghlac an Coiste tuairim maidir le Rochtain uilíoch ar thithíocht atá cuibhiúil, inbhuanaithe agus inacmhainne san fhadtéarma, tuairim a dhréachtaigh na comhaltaí Raymond Hencks agus András Edelényi, agus d’iarr CESE go gcuirfí ar bun plean gníomhaíochta Eorpach maidir le tithíocht.

Ag tógáil dó ar na moltaí ón gcomhdháil sin, tá sé beartaithe ag CESE spreagadh polaitiúil a thabhairt don díospóireacht agus a áirithiú go gcuirfear géarchéim tithíochta an Aontais ar chlár oibre 2024-2029 Pharlaimint na hEorpa agus an Choimisiúin nua. Ní mór don Aontas na hacmhainní atá ann a thabhairt le chéile agus a úsáid le dul i ngleic le ganntanas tithíochta cuibhiúla inacmhainne. (mp)

Is dianriachtanas anois é athmhachnamh straitéiseach a dhéanamh ar mhargadh aonair an Aontais. Ag labhairt dó ag díospóireacht sheisiún iomlánach CESE an 20 Márta 2024, dúirt iarcheannaire rialtas na hIodáile, Enrico Letta, nach ionann an saol anois agus an saol a bhí ann 30 bliain ó shin agus nach mór an margadh aonair a chur in oiriúint don tírdhreach nua idirnáisiúnta.

Is dianriachtanas anois é athmhachnamh straitéiseach a dhéanamh ar mhargadh aonair an Aontais. Ag labhairt dó ag díospóireacht sheisiún iomlánach CESE an 20 Márta 2024, dúirt iarcheannaire rialtas na hIodáile, Enrico Letta, nach ionann an saol anois agus an saol a bhí ann 30 bliain ó shin agus nach mór an margadh aonair a chur in oiriúint don tírdhreach nua idirnáisiúnta.

Agus an príomhsmaoineamh óna Thuarascáil Ardleibhéil maidir le Todhchaí an Mhargaidh Aonair á chur i láthair aige, chuir Letta, Uas., ar Uachtarán reatha Institiúid Jacques Delors anois é, i bhfios go láidir gur gá cur chuige geopholaitiúil a chur i bhfeidhm i leith an mhargaidh aonair a bheidh ann amach anseo agus díriú ar neamhspleáchas straitéiseach na hEorpa agus ar cholúin amhail an chosaint, an teileachumarsáid, an fuinneamh agus an t-airgeadas.

Chuir sé in iúl gur mór idir an tírdhreach geopholaitiúil atá anois ann agus an tírdhreach a bhí ann 30 bliain ó shin. Is é an misean atá ann inniu, dar leis, machnamh a dhéanamh ar na hiarmhairtí a bheidh ag an gcás nua domhanda ar an margadh aonair agus ar a bhfuil i ndán dó, agus dúirt sé freisin nach mór dúinn cur chuige nua a bheith againn agus ábhair amhail an chosaint agus an méadú a chur san áireamh ann.

Chuir Uachtarán CESE, Oliver Röpke, i bhfios go láidir nach féidir rath an mhargaidh aonair a thomhas i dtéarmaí eacnamaíocha amháin, ach nach mór dóchas agus dea-bhail shaoránaigh na hEorpa a áireamh ann freisin. ‘Tá CESE den tuairim’, a dúirt sé, ‘gur le daoine a bhaineann an margadh aonair go bunúsach agus go gcuimsítear leis an gceart chun gluaiseacht go bhfuil saoirse ag duine fanacht.’

Chuir Letta, Uas. in iúl gur daoine atá i gcroílár an mhargaidh aonair agus go n-oibríonn sé ar son na ndaoine sin. B’éigean an t-iomaíochas eacnamaíoch a bheith fite fuaite leis an gcosaint shóisialta dar leis agus chuir sé i gcuimhne go bhfuil an tsaoirse chun gluaiseacht agus an ceart chun fanacht mar chuid den tsaoirse chéanna. Dúirt sé freisin go raibh tionchar tubaisteach ag imirce daoine oilte ar roinnt tíortha agus nach mór dúinn cothromaíocht a aimsiú idir an tsaoirse chun fanacht agus an tsaoirse chun filleadh. Mhínigh sé gur ticéad aonbhealaigh atá ann sa lá atá inniu ann, rud a chuireann as go mór don iomaíochas agus a chruthaíonn fadhb mhór san Eoraip. (mp)

An 8 Márta 2024, reáchtáil Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus an Coimisiún Eorpach comhdháil maidir le Galair neamhchoitianta san Aontas: gníomhaíocht chomhpháirteach a mhúnlóidh todhchaí na líonraí tagartha Eorpacha (cruinniú tosaigh den ghníomhaíocht chomhpháirteach JARDIN) sa Bhruiséil. Is é an sprioc a bhí léi tionscnamh comhpháirteach Eorpach maidir le galair neamhchoitianta a sheoladh d’fhonn na líonraí tagartha Eorpacha a chomhtháthú sna córais sláinte náisiúnta, sin agus institiúidí an Aontais, tíortha na hEorpa, eagraíochtaí na sochaí sibhialta, comhlachais othar, eolaithe, cleachtóirí agus bainisteoirí ospidéil a thabhairt le chéile san am céanna.

An 8 Márta 2024, reáchtáil Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus an Coimisiún Eorpach comhdháil maidir le Galair neamhchoitianta san Aontas: gníomhaíocht chomhpháirteach a mhúnlóidh todhchaí na líonraí tagartha Eorpacha (cruinniú tosaigh den ghníomhaíocht chomhpháirteach JARDIN) sa Bhruiséil. Is é an sprioc a bhí léi tionscnamh comhpháirteach Eorpach maidir le galair neamhchoitianta a sheoladh d’fhonn na líonraí tagartha Eorpacha a chomhtháthú sna córais sláinte náisiúnta, sin agus institiúidí an Aontais, tíortha na hEorpa, eagraíochtaí na sochaí sibhialta, comhlachais othar, eolaithe, cleachtóirí agus bainisteoirí ospidéil a thabhairt le chéile san am céanna.

Is minic córais sláinte an Aontais ar a lándícheall ag iarraidh (agus gan ag éirí leo i gcónaí) cúram ardcháilíochta cost-éifeachtach a chur ar fáil in éadan galair chasta neamhchoitianta nó íseal-leitheadúlachta a chuireann isteach ar shaol laethúil na saoránach Eorpach, is é sin thart ar 30 milliún duine san iomlán. Sin é an fáth a bhfuil sé tábhachtach leas a bhaint as acmhainneacht na líonraí tagartha Eorpacha, ós líonraí fíorúla de sholáthraithe cúraim sláinte ar fud na hEorpa iad a éascaíonn an plé ar ghalair chasta nó neamhchoitianta agus ar riochtaí a bhfuil cóireáil an-speisialaithe maille le comhroinnt eolais agus acmhainní ag teastáil ina gcomhair.

Is tionscadal é an ghníomhaíocht chomhpháirteach JARDIN lena ndéanfar na líonraí tagartha Eorpacha a chomhtháthú sna córais sláinte náisiúnta agus trína ndéanfar líonraí inbhuanaithe díobh. Faoi scáth an tionscadail seo, déanfar conairí náisiúnta othar atá nasctha leis na líonraí tagartha Eorpacha agus struchtúir le haghaidh othair neamhdhiagnóisithe a fhorbairt maille le líonraí tagartha náisiúnta a fhreagraíonn do na líonraí tagartha Eorpacha agus a chomhlánaíonn iad.

Tá na 27 mBallstát páirteach sa tionscadal chomh maith leis an Iorua agus an Úcráin. Is í an Ostair comhordaitheoir an tionscadail agus tá maoiniú iomlán EUR 18.75 milliún curtha ar fáil ina chomhair (EUR 15 mhilliún ón Aontas agus EUR 3.75 milliún ó na Ballstáit), maoiniú a mhairfidh go ceann trí bliana. Ar bhonn na dtorthaí a bhfuiltear ag súil leo ó JARDIN, ina measc moltaí, treoirphleananna agus tuarascálacha ó threoirthionscadail nithiúla, ba cheart go bhféadfaí pleananna náisiúnta ní b’fhearr a chur i ngníomh d’fhonn troid in aghaidh galair neamhchoitianta i mBallstáit an Aontais. (mp)

Tá tábhacht lenár vóta!

A léitheoirí dile,

Tá dúshlán ár ndaonlathais á thabhairt ag tosca éagsúla atá ag dul i bhfeidhm ar an Eoraip ó chuir an Rúis cogadh ionsaitheach ar an Úcráin, agus tá impleachtaí tromchúiseacha sóisialta, polaitiúla agus airgeadais aige sin do gach Ballstát agus don Aontas féin. Mar sin féin, chreid mé i gcónaí go seasann muintir na hEorpa gualainn ar ghualainn nuair a bhíonn an saol ag éirí crua, iad meáite ar an mbealach chun cinn a réiteach agus an Eoraip atá uathu a mhúnlú dóibh féin agus don chéad ghlúin eile. Is féidir sin a dhéanamh trí vóta a chaitheamh ar son cheannairí nua na hEorpa.

Tá tábhacht lenár vóta!

A léitheoirí dile,

Tá dúshlán ár ndaonlathais á thabhairt ag tosca éagsúla atá ag dul i bhfeidhm ar an Eoraip ó chuir an Rúis cogadh ionsaitheach ar an Úcráin, agus tá impleachtaí tromchúiseacha sóisialta, polaitiúla agus airgeadais aige sin do gach Ballstát agus don Aontas féin. Mar sin féin, chreid mé i gcónaí go seasann muintir na hEorpa gualainn ar ghualainn nuair a bhíonn an saol ag éirí crua, iad meáite ar an mbealach chun cinn a réiteach agus an Eoraip atá uathu a mhúnlú dóibh féin agus don chéad ghlúin eile. Is féidir sin a dhéanamh trí vóta a chaitheamh ar son cheannairí nua na hEorpa.

Ós rud é go mbeidh tionchar mór ag na toghcháin Eorpacha atá ar na bacáin ar an treo a rachaidh an tAontas sna cúig bliana amach romhainn, shínigh CESE agus Parlaimint na hEorpa Meabhrán Tuisceana maidir le Comhar eatarthu mar chuid den ullmhúchán le haghaidh na dtoghchán Eorpach a bhfuil súil lena reáchtáil an 6‑9 Meitheamh 2024.

Is é a tharlaíonn de ghnáth go mbíonn an ráta vótála sna toghcháin Eorpacha níos ísle ná mar a bhíonn sé sna toghcháin náisiúnta. Ar an gcúis sin, déanfaidh CESE a mhíle dícheall maidir le heolas a scaipeadh faoi na toghcháin Eorpacha atá ar na bacáin. Spreagfaimid an gréasán fairsing de 90 milliún duine atá againn, idir fhostóirí, oibrithe agus eagraíochtaí eile na sochaí sibhialta, chun cabhrú le méadú a chur ar an líon daoine a rachaidh amach ag vótáil.

Cuireadh roinnt beart i bhfeidhm cheana féin. Ar an gcéad bheart bhí Seachtain na Sochaí Sibhialta a tionóladh an 4-7 Márta 2024, inar tháinig os cionn 800 ionadaí ó eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus ó ghrúpaí óige le chéile chun na toghcháin agus todhchaí an Aontais a phlé.

Glacadh Rún le linn sheisiún iomlánach mhí an Mhárta, inar iarr CESE ar na saoránaigh dul amach agus vóta a chaitheamh. Chruthaíomar leathanach gréasáin ar leith faoin mana #USEYOURVOTE chun ardán a thabhairt do ghníomhaíochtaí, imeachtaí agus tionscnaimh chomhaltaí agus fhoireann CESE. Beidh an-tábhacht ina leith sin le gníomhaíochtaí áitiúla na gcomhaltaí!

An 4 Bealtaine, eagróidh institiúidí uile an Aontais lá oscailte don phobal chun an rannpháirtíocht dhaonlathach sna toghcháin a cheiliúradh trí chomóradh a dhéanamh ar shíniú Dhearbhú Schuman. An 26 Bealtaine, glacfaidh ár bhfoireann dhíograiseach ‘Run For Europe’ páirt i rás 20K na Bruiséile chun an feachtas ‘Use your Vote’ a chur chun cinn. Dá mhéad daoine a chaithfidh vóta, is láidre an daonlathas a bheidh ann. Dá mhéad daoine a chaithfidh vóta, is dlisteanaí a bheidh na cinntí a dhéanfar. An babhta seo, ní mór do na saoránaigh, daoine óga go háirithe, dul amach agus vóta a chaitheamh. Gan ach an méid sin a dhéanamh, is féidir difríocht a dhéanamh agus dreach a mbeidh muintir na hEorpa bródúil as a chur ar an Eoraip.

Toisc go bhfuil an tsochaí shibhialta le leas ginearálta mhuintir na hEorpa, is féidir léi ról tábhachtach a imirt san fheachtas sin, go háirithe a fhad a bhaineann sé le feasacht a mhúscailt faoi thábhacht na dtoghchán agus daoine a spreagadh le vóta a chaitheamh.

Oibrímis le chéile, déanaimis teagmháil leis na saoránaigh agus le heagraíochtaí na sochaí sibhialta, ar gach leibhéal – Eorpach, náisiúnta agus réigiúnach –, bíodh plé dáiríre againn leo, éistimis lena dtuairimí agus cuirimis in iúl dár gceannairí polaitiúla cad é go díreach atá eagraíochtaí éagsúla na milliún saoránach a ndéanaimid ionadaíocht orthu ag súil leis ó na Feisirí Eorpacha nua agus ón gCoimisiún nua sna cúig bliana amach romhainn.

Tá tábhacht lenár vóta! #USEYOURVOTE

Is mise le meas,

Laurenţiu Plosceanu, Leas-Uachtarán um an gCumarsáid

le Grúpa Eagraíochtaí na Sochaí Sibhialta in CESE

Tá an 8ú heagrán de Lá Eorpach na Saorghairmeacha le reáchtáil ag Catagóir na Saorghairmeacha ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 7 Bealtaine 2024, idir 10.30 a.m. agus 4 p.m.

le Grúpa Eagraíochtaí na Sochaí Sibhialta in CESE

Tá an 8ú heagrán de Lá Eorpach na Saorghairmeacha le reáchtáil ag Catagóir na Saorghairmeacha ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa an 7 Bealtaine 2024, idir 10.30 a.m. agus 4 p.m.

Bí linn agus glac páirt i ndíospóireacht na bliana, ‘Tacaíocht ón Lucht Gairmiúil don Chomhaontú Gorm don Eoraip’. Tiocfaimid le chéile le roinnt díobh siúd a bhíonn lárnach sa phróiseas ceaptha beartas ón gCoimisiún Eorpach, ó Pharlaimint na hEorpa agus ó na Ballstáit féin féachaint cad iad na réitigh ar féidir linn teacht orthu le dul i ngleic leis na fadhbanna uisce atá ann, fadhbanna atá ag dul i méid.

Is acmhainn riachtanach é an t-uisce ach is ceann é atá ag éirí níos teirce. De réir mar a thagann fás ar an daonra ar fud an domhain, tagann méadú ar an éileamh ar uisce chomh maith. Dar le beagnach dhá thrian de shaoránaigh na hEorpa, is fadhb thromchúiseach cáilíocht an uisce agus/nó an méid uisce atá ar fáil ina dtír féin. Rud eile a chuirfidh isteach ar infhaighteacht, cáilíocht agus méid an uisce atá ann ná an t-athrú aeráide. Mura ndéantar rud éigin, is baol go leathnódh fadhb an ghanntanais uisce agus na bochtaineachta uisce agus go mbeadh cuid ní ba mhó fós den tsochaí shibhialta ar fud an domhain thíos léi, rud a ngabhfadh impleachtaí forleathana leis do shlándáil an tsoláthair bia, don chomhshaol agus do shláinte an duine, sin agus don chobhsaíocht eacnamaíoch, shóisialta agus pholaitiúil chomh maith.

Ag ócáid na comhdhála seo, a bhfuil an chuma air cheana go mbeidh sí ina hardán iontach ábhartha do ghníomhaithe mór le rá sa saol gairmiúil san Eoraip, pléifimid na bealaí inar féidir leis na saorghairmeacha cuidiú le réitigh nuálacha a aimsiú chun Comhaontú Gorm don Eoraip a chur ar bun agus chun na dúshláin a bheidh le sárú ag an Eoraip agus ag an domhan trí chéile sna blianta amach romhainn a mhaolú, sin le rá dúshláin ó thaobh uisce de.

Beidh ateangaireacht chomhuaineach ar fáil i mBéarla, i nGearmáinis agus in Iodáilis. Tá an chomhdháil oscailte don phobal. Is féidir leat páirt a ghlacadh sa chomhdháil i bpearsa nó go cianda. Ní mór clárú roimh ré sa dá chás.

Cláraigh faoin 2 Bealtaine 2024 ar an leathanach clárúcháin tiomnaithe againn.