Jongeren in Albanië zullen een enorm belangrijke rol spelen bij de toenadering van hun land tot de EU. Maar hun bereidheid om verandering teweeg te brengen en hun enthousiasme voor de EU gaan doorgaans niet gepaard met de juiste middelen om op zinvolle wijze te kunnen deelnemen aan programma’s, projecten en besluitvorming. Daarom is het nodig dat alle belanghebbenden hun pijlen eensgezind richten op jongeren, schrijft onze speciale gast Dafina Peci, directeur van het Nationale Jeugdcongres van Albanië.
Jongeren in Albanië zullen een enorm belangrijke rol spelen bij de toenadering van hun land tot de EU. Maar hun bereidheid om verandering teweeg te brengen en hun enthousiasme voor de EU gaan doorgaans niet gepaard met de juiste middelen om op zinvolle wijze te kunnen deelnemen aan programma’s, projecten en besluitvorming. Daarom is het nodig dat alle belanghebbenden hun pijlen eensgezind richten op jongeren, schrijft onze speciale gast Dafina Peci, directeur van het Nationale Jeugdcongres van Albanië.
Dafina Peci werd in 2016 directeur van het Nationale Jeugdcongres van Albanië, na twee jaar op rij voorzitter te zijn geweest. Sinds 2017 geeft Dafina ook les aan de vakgroep Politieke Wetenschappen van de Universiteit van Tirana. Ze was lid van de werkgroep voor de oprichting van het regionaal bureau voor jongerensamenwerking (RYCO) en zat namens de regering van Albanië en vervolgens als jongerenvertegenwoordiger in de raad van bestuur van dit orgaan. Ze heeft een bachelordiploma Politieke Wetenschappen en Internationale Betrekkingen en een masterdiploma Regionaal Beleid en Veiligheid behaald, en heeft ook een postdoctorale opleiding in Veiligheid na conflicten, Vredesopbouw en Bemiddeling gevolgd.
Digitalisering op energiegebied: op zoek naar een evenwicht tussen kansen en risico’s voor Europese consumenten
Door Dafina Peci, directeur van het Nationale Jeugdcongres van Albanië
Jongeren zijn niet alleen de leiders van morgen, maar ook de belangrijke partners van vandaag. Hun gedrevenheid, verbeeldingskracht en verlangen om grootse ideeën te realiseren zijn van vitaal belang voor maatschappelijke ontwikkeling. De actieve betrokkenheid van jongeren is bevorderlijk voor de democratische waarden, sociale vooruitgang en persoonlijke groei, en verschaft beleidsmakers belangrijk inzicht in de problemen die moeten worden aangepakt.
Door Dafina Peci, directeur van het Nationale Jeugdcongres van Albanië
Jongeren zijn niet alleen de leiders van morgen, maar ook de belangrijke partners van vandaag. Hun gedrevenheid, verbeeldingskracht en verlangen om grootse ideeën te realiseren zijn van vitaal belang voor maatschappelijke ontwikkeling. De actieve betrokkenheid van jongeren is bevorderlijk voor de democratische waarden, sociale vooruitgang en persoonlijke groei, en verschaft beleidsmakers belangrijk inzicht in de problemen die moeten worden aangepakt.
Albanese jongeren zijn erg enthousiast over integratie in de EU, maar hun enthousiasme wordt niet geschraagd door correcte informatie, kennis of middelen om daarin een rol te kunnen spelen.
Albanië zou er veel baat bij hebben als de jeugd daadwerkelijk zou kunnen deelnemen aan programma’s en projecten. Zo zouden jonge Albanezen hun behoeften en prioriteiten kenbaar kunnen maken en actief de door hen gewenste verandering in gang kunnen zetten.
Het Nationale Jeugdcongres van Albanië stelt alles in het werk om inzicht te krijgen in hoe burgerbetrokkenheid en jongerenparticipatie kunnen bijdragen aan maatschappelijke ontwikkeling. Om ervoor te zorgen dat jongeren een grotere rol spelen in en meer betrokken worden bij de integratie van Albanië in de EU, is het essentieel dat er lessen worden getrokken uit het verleden: zo moeten er eerst en vooral stevige partnerschappen worden gesmeed waarin prioritair aandacht wordt besteed aan jongeren en moet er meer worden geïnvesteerd in de jeugd als waardevolle asset van de maatschappij. Ook is het zaak dat er meer synergie tussen alle relevante belanghebbenden tot stand wordt gebracht. Dat zijn, wat mij betreft, cruciale punten.
Partnerschappen met jongeren en het maatschappelijk middenveld om de integratie van Albanië in de EU te bevorderen
Al onze hoop is gevestigd op de jeugd; jongeren zijn de belangrijkste aanjagers van verandering en helpen Albanië op weg: niet alleen naar een betere toekomst, maar ook naar een heden waarin het goed toeven is. Zij hebben de moed, de idealen en de wil om schijnbaar onmogelijke ideeën in praktijk te brengen. Jongeren die een actieve rol spelen in de maatschappij, bevorderen daarmee niet alleen hun persoonlijke en sociale groei, maar dragen ook bij tot een democratischer samenleving en bieden besluitvormers waardevolle invalshoeken ten aanzien van tal van kwesties en trends die om een oplossing vragen. Het zou Albanië enorm ten goede komen als jongeren, door hun actieve deelname aan activiteiten en programma’s die tegemoetkomen aan hun behoeften en wensen, meer invloed zouden krijgen en zich meer betrokken zouden voelen.
Participatie is niet alleen een fundamenteel mensenrecht, maar ook een praktisch middel om actief burgerschap voor iedereen te bevorderen. Je stem uitbrengen en je verkiesbaar stellen zijn weliswaar essentiële onderdelen van een democratie, maar in het dagelijks leven omvat jongerenparticipatie meer dan dat. Actief burgerschap betekent dat je het recht hebt en de kans krijgt om te participeren, maar ook dat je over de middelen, de ruimte, de instrumenten en, indien nodig, de financiële steun beschikt om invloed te kunnen uitoefenen op de besluitvorming en deel te nemen aan acties en activiteiten die de samenleving versterken, ondersteunen en veerkrachtiger maken.
Met het oog hierop is uitbreiding van de netwerken van maatschappelijke organisaties van essentieel belang om jongeren meer mogelijkheden te bieden tot participatie en de kans te geven hun stem te laten horen. Maatschappelijke organisaties kunnen beste praktijken uitwisselen, van elkaar leren, informatie delen en nieuwe ideeën opdoen door samen te werken, netwerken te vormen en synergie tot stand te brengen. Hiermee wordt ook de deur geopend naar aanvullende financiering van hun gezamenlijke werkzaamheden en naar de coördinatie van hun acties en programma’s. Jongeren worden gesterkt door het werk van maatschappelijke organisaties, wat ook bijdraagt tot een betere vertegenwoordiging en participatie van jonge mensen in de samenleving.
Het is zaak gebruik te maken van het potentieel van jongeren en van de frisse wind die zij door de Albanese samenleving kunnen doen waaien door de weg te bereiden voor sociale, culturele en economische groei. Daarom hoop ik dat het uitbreidingsproces vorm krijgt en de jongeren en het maatschappelijk middenveld in beweging brengt.
Er is nog een lange weg te gaan en er moeten meer inspanningen worden geleverd om de daadwerkelijke en actieve participatie, vertegenwoordiging en toonaangevende positie van jongeren in de samenleving te verbeteren. Wie de betrokkenheid van jongeren wil vergroten, moet er ook voor zorgen dat ze ergens terechtkunnen om informatie in te winnen en te praten en kennis uit te wisselen met leeftijdsgenoten, belanghebbenden en beleidsmakers.
De Jongerentoets van de EU is een instrument om de participatie van jongeren in de beleidsvorming te stimuleren. Kort na het sluiten van de deadline voor kandidaatstellingen voor de EU-jongerentoets bij het EESC spraken we met Katrīna Leitāne, voorzitter van de jongerengroep van het EESC. Zij vertelde ons wat de toets zal betekenen voor de jongerenorganisaties die zijn geselecteerd om aan de EESC-werkzaamheden deel te nemen.
De Jongerentoets van de EU is een instrument om de participatie van jongeren in de beleidsvorming te stimuleren. Kort na het sluiten van de deadline voor kandidaatstellingen voor de EU-jongerentoets bij het EESC spraken we met Katrīna Leitāne, voorzitter van de jongerengroep van het EESC. Zij vertelde ons wat de toets zal betekenen voor de jongerenorganisaties die zijn geselecteerd om aan de EESC-werkzaamheden deel te nemen.
Door Katrīna Leitāne, voorzitter van de EESC-jongerengroep
De belangen van jongeren krijgen te weinig aandacht in de beleidsvorming wereldwijd, terwijl jongeren hiertoe zeker wel een bijdrage kunnen en willen leveren. Worden de standpunten van jongeren meegenomen in de werkzaamheden van het EESC, dan zal dat het EU-beleid representatiever en veerkrachtiger maken. Als thuishaven van het Europees maatschappelijk middenveld moet het EESC de belangrijkste EU-instelling zijn waar jongeren hun stem kunnen laten horen.
Door Katrīna Leitāne, voorzitter van de EESC-jongerengroep
De belangen van jongeren krijgen te weinig aandacht in de beleidsvorming wereldwijd, terwijl jongeren hiertoe zeker wel een bijdrage kunnen en willen leveren. Worden de standpunten van jongeren meegenomen in de werkzaamheden van het EESC, dan zal dat het EU-beleid representatiever en veerkrachtiger maken. Als thuishaven van het Europees maatschappelijk middenveld moet het EESC de belangrijkste EU-instelling zijn waar jongeren hun stem kunnen laten horen.
Sinds enkele jaren werkt het EESC aan een manier om de stem van jonge Europeanen beter te laten doorklinken in zijn werkzaamheden en in het besluitvormingsproces van de EU. Om de inspraak van jongeren te formaliseren is een jaar geleden de Jongerengroep van het EESC opgericht. Met zijn in september 2022 uitgebrachte advies over De EU-jongerentoets werd het EESC de eerste EU-instelling die zich hiervoor hardmaakt. In april 2024 heeft het EESC weer een grote sprong voorwaarts gemaakt met de vaststelling van de methode voor de toepassing van de EU-jongerentoets bij het EESC.
De EU-jongerentoets is een instrument om jongeren meer te betrekken bij de Europese beleidsvorming en daarin meer rekening te houden met hun belangen. De toets omvat raadplegingen, effectbeoordelingen en risicobeperkende maatregelen. In de EESC-praktijk betekent dit dat jongerenvertegenwoordigers zullen samenwerken met EESC-leden bij het opstellen van geselecteerde adviezen. Concreet zullen jongerenvertegenwoordigers aan vergaderingen en hoorzittingen deelnemen, schriftelijke bijdragen leveren en eventueel in de gaten houden welk effect de adviezen sorteren. Per advies zal er namens alle betrokken jongerenorganisaties één jongerenafgevaardigde aan de werkzaamheden meedoen.
Het initiatief bevindt zich momenteel in de uitvoeringsfase. In juni van dit jaar is er een oproep aan jongerenorganisaties gedaan om zich aan te melden voor deelname. Het EESC heeft meer dan 100 aanvragen ontvangen. De in aanmerking komende jongerenorganisaties zullen regelmatig worden geïnformeerd over nieuwe adviezen die op stapel staan en zullen worden gevraagd of zij hieraan willen meewerken. Uiteindelijk zullen de afdelingsbureaus en het CCMI-bureau beslissen welke adviezen bij het EESC aan de EU-jongerentoets worden onderworpen.
De ervaringen met een zeer geslaagd proefproject hebben de Jongerengroep geholpen bij het vaststellen van de methode die in dit kader zal worden gevolgd. Tijdens het proefproject hebben elk van de EESC-afdelingen en de CCMI één advies uitgekozen, waaraan met in totaal 20 jongerenvertegenwoordigers goed is samengewerkt. De onderwerpen van deze adviezen liepen uiteen, van het Europees Semester tot de verdediging van de democratie.
De Jongerengroep van het EESC bekijkt wat de beste manier is om jongerenorganisaties op zinvolle wijze te laten participeren. De volgende stap is om de toets ten uitvoer te leggen en het initiatief regelmatig te evalueren en gaandeweg te verbeteren.
Slechts enkele dagen na de Europese verkiezingen van 2024 kwamen het Europees Economisch en Sociaal Comité (EESC) en de nationale sociaal-economische raden van de EU bijeen om de stand van zaken van de huidige digitale en groene transitie te bespreken. Hun conclusie: het maatschappelijk middenveld kan zeker helpen om de tekortkomingen uit de weg te ruimen.
Er zijn momenteel meer dan 1 200 Europese ondernemingsraden (EOR’s) in grote multinationale ondernemingen. Deze organen zijn een belangrijk instrument om de democratie op de werkplek te waarborgen, omdat zij het recht hebben om door het hoofdbestuur van de onderneming geïnformeerd te worden over transnationale kwesties en om hun mening te geven. Het gaat bij deze kwesties bijvoorbeeld om de actuele economische en financiële situatie en mogelijke ontwikkelingen op het gebied van banen, investeringen en nieuwe werkmethoden. EOR’s zijn niet bevoegd om te onderhandelen over overeenkomsten.
Er zijn momenteel meer dan 1 200 Europese ondernemingsraden (EOR’s) in grote multinationale ondernemingen. Deze organen zijn een belangrijk instrument om de democratie op de werkplek te waarborgen, omdat zij het recht hebben om door het hoofdbestuur van de onderneming geïnformeerd te worden over transnationale kwesties en om hun mening te geven. Het gaat bij deze kwesties bijvoorbeeld om de actuele economische en financiële situatie en mogelijke ontwikkelingen op het gebied van banen, investeringen en nieuwe werkmethoden. EOR’s zijn niet bevoegd om te onderhandelen over overeenkomsten.
Aangezien ondernemingsbesluiten doorgaans op het hoofdkantoor worden genomen, maar in het hele bedrijf worden toegepast, worden zulke organen steeds belangrijker. EOR’s helpen werknemersvertegenwoordigers om ondernemingsbesluiten beter te begrijpen. Tegelijkertijd kunnen goede informatieverstrekking en raadpleging het hoofdbestuur helpen om zijn besluiten zodanig vorm te geven dat ze in alle landen naadloos kunnen worden geïmplementeerd.
Gebleken is evenwel dat de huidige EOR-richtlijn (uit 2009) en de uitvoering ervan ernstige tekortkomingen vertonen. Een cruciaal punt is dat veel EOR’s niet de mogelijkheid hebben om naar de rechter te stappen als hun rechten worden geschonden. Een analyse van eerdere gerechtelijke procedures en uitspraken laat zien dat er rechtsonzekerheid heerst, met name over de definities van “informatie”, “raadpleging”, “transnationaal” en “vertrouwelijkheid”, alsmede over het recht van EOR’s om deskundigen in te schakelen (bijv. deskundigen die rechtsbijstand verlenen of vakbondsvertegenwoordigers). Daarnaast zijn er verschillende verouderde regelingen die moeten worden aangepast aan de huidige stand van zaken in de wereld.
Bedrijven en hun werknemers worden geconfronteerd met gecompliceerde uitdagingen op het vlak van digitalisering, klimaatverandering, demografie en vaardigheden. De aanpassingen die een en ander vergt, kunnen ontwrichtend zijn en gevolgen hebben voor het concurrentievermogen van een bedrijf, maar ook voor de sociale zekerheid en de productiviteit van werknemers. Wetenschappelijk onderzoek heeft uitgewezen dat een doeltreffende uitoefening van rechten op het gebied van voorlichting, raadpleging en/of inspraak van werknemers de draagkracht van ondernemingsbesluiten en het concurrentievermogen van bedrijven ten goede komt. Daarmee zouden EOR’s een cruciale rol kunnen spelen bij de totstandbrenging van een rechtvaardige transitie.
Een herziening van de richtlijn is derhalve noodzakelijk om de rechtszekerheid en de goede werking van EOR’s te waarborgen. Om de bestaande tekortkomingen te verhelpen en EOR’s klaar te maken voor de toekomst, moet de herziening van de richtlijn snel en vlot haar beslag krijgen. In zijn advies beoordeelt het EESC het Commissievoorstel en doet het de wetgevers een reeks concrete voorstellen aan de hand om de richtlijn verder te verbeteren.
Het EESC heeft een nieuw programma opgestart om de banden met de nationale sociaaleconomische raden (SER’s) aan te halen. Bedoeling is om regelmatiger van gedachten te wisselen over belangrijke thema’s, geplande adviezen en rapporten en goede praktijken.
Het EESC heeft een nieuw programma opgestart om de banden met de nationale sociaaleconomische raden (SER’s) aan te halen. Bedoeling is om regelmatiger van gedachten te wisselen over belangrijke thema’s, geplande adviezen en rapporten en goede praktijken.
De eerste uitwisseling vond afgelopen maart in Frankrijk plaats. Katrīna Leitāne, voorzitter van de EESC-jongerengroep, was toen twee dagen op bezoek bij de Franse Sociaaleconomische en Milieuraad (ESEC) om er inzichten uit te wisselen over jongerenbeleid. Het resultaat? Nieuwe ideeën om de jongerenagenda op Europees en nationaal niveau te promoten, om in de verschillende activiteiten van het EESC rekening te houden met de verwachtingen van jongeren en om nieuwe collega’s te ontmoeten die in een andere lidstaat op hetzelfde terrein actief zijn.
In deze video deelt Katrīna Leitāne haar indrukken van haar werkbezoek en de constructieve uitwisselingen die ze met de ESEC in Frankrijk heeft gehad.
Meer informatie over het uitwisselingsprogramma vindt u op onze webpagina.
Voor meer informatie kunt u terecht bij het secretariaat van de eenheid CSS (die verantwoordelijk is voor de betrekkingen met de nationale sociaaleconomische raden en het maatschappelijk middenveld) (EESC-ESCS-relations@eesc.europa.eu).
Het EESC vindt het belangrijk dat de standpunten van jonge mensen worden meegenomen in het EU-beleid en roept jongerenorganisaties op om mee te doen aan de jongerentoets van het EESC, een initiatief dat bedoeld is om de stem van jongeren in de beleidsvorming te versterken.
Het EESC vindt het belangrijk dat de standpunten van jonge mensen worden meegenomen in het EU-beleid en roept jongerenorganisaties op om mee te doen aan de jongerentoets van het EESC, een initiatief dat bedoeld is om de stem van jongeren in de beleidsvorming te versterken.
Enige tijd geleden heeft het EESC jongerenorganisaties opgeroepen om zich (uiterlijk op 30 juni 2024) kandidaat te stellen voor deelname aan de jongerentoets van het EESC. Bedoeling is dat de geselecteerde organisaties aangeven op welke EESC-adviezen zij invloed willen uitoefenen, vergaderingen en hoorzittingen bijwonen en schriftelijke bijdragen leveren. Om voor deelname in aanmerking te komen, moeten de organisaties democratisch zijn en de beginselen van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens naleven. Ook moeten hun activiteiten of besluitvormingsorganen door jongeren worden geleid.
Het afgelopen jaar heeft het EESC met deze toets geëxperimenteerd, wat inhield dat jongerenvertegenwoordigers uit heel Europa konden bijdragen aan discussies over belangrijke thema’s als democratie, het gemeenschappelijk landbouwbeleid en de participatie van jongeren uit de EU en het VK. Dit proefproject is een succes gebleken, waardoor de jongerentoets nu permanent wordt ingevoerd bij het EESC, dat andere EU-instellingen oproept om soortgelijke initiatieven te ontplooien.
In een recent debat tijdens de plenaire zitting toonden jongerenvertegenwoordigers zich tevreden over het initiatief, waarmee wordt gewaarborgd dat zij ook betrokken worden bij andere thema’s dan die waarbij jongeren doorgaans centraal staan, zoals de klimaatcrisis.
EESC-voorzitter Oliver Röpke benadrukte dat het initiatief een belangrijke politieke verbintenis vormt en dat jongeren voortdurend bij het besluitvormingsproces van de EU moeten worden betrokken. Hij wees erop dat verkiezingen niet de enige gelegenheid mogen zijn voor jongeren om hun stem te laten horen en dat de jongerentoets ervoor zal zorgen dat zij regelmatig inbreng in het EU-beleid hebben.
Katrīna Leitāne, voorzitter van de EESC-jongerengroep, merkte op dat het de goede kant op gaat met het integreren van de stem van jongeren in de EU-besluitvorming en dat de jongerentoets zal evolueren naarmate er meer ervaring mee wordt opgedaan. Elias Dray, vicevoorzitter van het Europees Jeugdforum, prees het EESC voor zijn leiderschap en moedigde jongerenorganisaties aan om zich bij het initiatief aan te sluiten, zodat hun standpunten de inhoud van toekomstige EESC-adviezen mede kunnen bepalen.
De Albanese minister van Jeugdzaken en Kinderbeleid, Bora Muzhaqi, woonde de EESC-zitting ook bij. Haar land wil een voortrekkersrol op het gebied van jeugdbeleid spelen en laat zien hoe waardevol het is om beleidsafdelingen te hebben waar mensen zich uitsluitend met jongerenkwesties bezighouden. “Naar mijn stellige overtuiging draagt het werk dat wij tegenwoordig met en voor jongeren verrichten ertoe bij dat onze jongeren op de toekomst zijn voorbereid. Wij stellen hen in staat om de leiders van onze hedendaagse samenleving te worden, zodat zij een duurzame en ecologisch verscheiden planeet kunnen doorgeven.”
Het EESC onderhoudt uitstekende werkrelaties met Albanië en wijst op de sleutelrol van transnationaal partnerschap bij het bevorderen van de participatie van jongeren op alle bestuursniveaus.
Het EESC zet zich al in voor dit initiatief sinds september 2022, toen het een advies over de EU-jongerentoets uitbracht. Met zijn aanhoudende activiteiten, waaronder het jaarlijkse evenement “Jouw Europa, jouw mening!”, laat het EESC eens te meer zien dat het er veel belang aan hecht om jongeren meer bij het EU-besluitvormingsproces te betrekken.
Dit jaar vond genoemd evenement plaats in maart. De aan de nieuwe EU-leiders gerichte aanbevelingen van het evenement vindt u hier. (ks)
