Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) appella għal bidliet fir-regoli tal-Unjoni Ewropea dwar l-għajnuna mill-Istat sabiex jiġu rikonoxxuti u akkomodati aħjar il-ħtiġijiet tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali, li jaqdu rwol kritiku fl-indirizzar tal-isfidi tas-soċjetà.
Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) appella għal bidliet fir-regoli tal-Unjoni Ewropea dwar l-għajnuna mill-Istat sabiex jiġu rikonoxxuti u akkomodati aħjar il-ħtiġijiet tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali, li jaqdu rwol kritiku fl-indirizzar tal-isfidi tas-soċjetà.
“Irridu nissensibilizzaw aktar nies rigward il-benefiċċji ta’ regolamentazzjoni effettiva b’rabta mal-kompetizzjoni u l-għajnuna mill-Istat kemm għall-intrapriżi tal-ekonomija soċjali kif ukoll għas-sistema kollha ta’ servizzi ta’ interess ġenerali”, sostna ir-relatur tal-Opinjoni, Giuseppe Guerini.
L-entitajiet tal-ekonomija soċjali – li jvarjaw minn kooperattivi għal soċjetajiet mutwi u fondazzjonijiet – jimpjegaw aktar minn 11-il miljun persuna madwar l-UE, jiġifieri 6.3 % tal-popolazzjoni attiva. Dawn joperaw f’oqsma bħas-servizzi soċjali u tas-saħħa, l-enerġija rinnovabbli u t-tnaqqis tal-faqar. Minkejja l-kontribut tagħhom, ħafna jiffaċċjaw ostakli sistemiċi biex jiżguraw kapital ta’ investiment fit-tul u jinnavigaw il-proċessi tal-akkwist pubbliku, peress li l-qafas regolatorju attwali spiss jonqos milli jqis in-natura mingħajr skop ta’ qligħ jew ibbażata fuq is-solidarjetà tagħhom.
Fost affarijiet oħra, l-Opinjoni tal-KESE tenfasizza l-fatt li l-awtoritajiet pubbliċi mhux qed jużaw biżżejjed l-għodod eżistenti bħar-Regolament Ġenerali ta’ Eżenzjoni ta’ Kategorija (GBER) u l-qafas għas-servizzi ta’ interess ekonomiku ġenerali.
Huwa għalhekk li l-Kumitat qed jappella għas-semplifikazzjoni u l-modernizzazzjoni tar-regoli kumplessi żżejjed u skaduti fl-ambitu tal-GBER għall-appoġġ tal-impjieg ta’ ħaddiema żvantaġġati u b’diżabilità, f’konformità ma’ xi wħud mir-rakkomandazzjonijiet tar-Rapport ta’ Letta dwar is-suq uniku.
Għalkemm iż-żieda reċenti fil-limiti massimi tal-għajnuna de minimis – EUR 300 000 għall-kumpaniji ordinarji u EUR 750 000 għall-entitajiet tas-servizzi ta’ interess ekonomiku ġenerali – hija milqugħa, il-KESE jargumenta wkoll li strumenti aktar imfassla apposta, bħall-GBER jew id-dispożizzjonijiet speċifiċi tas-servizzi ta’ interess ekonomiku ġenerali, jindirizzaw aħjar il-ħtiġijiet tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali f’oqsma bħas-servizzi tas-saħħa u dawk soċjali. (ll)
minn Stefano Mallia, President tal-Grupp ta’ Min Iħaddem tal-KESE
Fid-29 ta’ Jannar, il-Kummissjoni Ewropea adottat il-Boxxla għall-Kompetittività, pass kritiku u f’waqtu biex tingħata spinta mill-ġdid lill-magna ekonomika tal-Ewropa li se tfassal it-triq tal-UE għall-ħames snin li ġejjin.
minn Stefano Mallia, President tal-Grupp ta’ Min Iħaddem tal-KESE
Fid-29 ta’ Jannar, il-Kummissjoni Ewropea adottat il-Boxxla għall-Kompetittività, pass kritiku u f’waqtu biex tingħata spinta mill-ġdid lill-magna ekonomika tal-Ewropa li se tfassal it-triq tal-UE għall-ħames snin li ġejjin.
L-impjegaturi tal-UE ilhom ħafna favur aġenda globali tal-kompetittività, u nilqgħu t-tliet pilastri tal-boxxla: li jiċċekken id-distakk bejn l-innovazzjoni u l-produttività, li d-dekarbonizzazzjoni tiġi kkombinata mal-kompetittività, u li jitnaqqsu d-dipendenzi għall-iżgurar tal-ktajjen tal-provvista. Dawn huma kruċjali biex jiġi żgurat li l-Ewropa tkun tista’ tikkompeti globalment, tattira u żżomm it-talent u trawwem l-innovazzjoni.
Madankollu, is-suċċess aħħari tal-boxxla jiddependi fuq l-iżvilupp ta’ miżuri konkreti u l-implimentazzjoni f’waqtha tagħhom. Inizjattivi ewlenin bħall-pakkett ta’ Simplifikazzjoni Omnibus, il-Patt għal Industrija Nadifa u l-istrateġija orizzontali biex jiġi approfondit is-suq uniku se jkollhom rwol deċiżiv. Madankollu, strateġiji b'dehra ġdida u titli attraenti waħedhom ma jistgħux jipproteġuna mill-isfidi li għandna quddiemna.
Pereżempju, is-semplifikazzjoni tal-qafas regolatorju hija l-ewwel u l-aktar pass urġenti. It-tnaqqis mill-piż tal-burokrazija u l-promozzjoni tal-veloċità u l-flessibbiltà huma essenzjali. Għal żmien twil wisq, in-negozji tal-UE tħabtu ma’ kumplessità żejda u teħid ta’ deċiżjonijiet kajman. Neħtieġu wkoll implimentazzjoni sinifikanti tal-kontroll tal-kompetittività, sabiex miżuri leġiżlattivi u regolatorji ġodda jappoġġjaw, aktar milli jfixklu, it-tkabbir tan-negozju.
Il-boxxla ġustament tiffoka fuq it-trawwim tal-innovazzjoni permezz ta’ Unjoni tas-Swieq Kapitali robusta u l-indirizzar tal-ostakli strutturali biex jiġi sfruttat il-potenzjal tal-Ewropa fit-teknoloġija profonda, l-enerġija nadifa u l-manifattura avvanzata, waqt li tinħoloq ekosistema fertili għal kumpaniji start-up u negozji li qed jespandu.
L-Unjoni tas-Swieq Kapitali li qatt ma tlestietx hija tabilħaqq tfakkira li ma nistgħux naffordjaw dewmien. Filwaqt li l-boxxla tippromovi koordinazzjoni aħjar tal-investimenti tal-gvern nazzjonali, hija nieqsa minn pjan ċar dwar sorsi komuni oħra ta’ finanzjament. Iżda d-dinja mhijiex se tistenniena.
It-tellieqa bdiet u issa wasal iż-żmien li nagħtu s-salt. L-isfruttar tal-kompetittività mhuwiex biss imperattiv ekonomiku, iżda huwa l-muftieħ għall-prosperità kondiviża għal kulħadd. In-negozji Ewropej huma, u se jibqgħu, parti mis-soluzzjoni.
Iż-żgħażagħ fir-reġjun tal-Mediterran jeħtiġilhom jiġu inklużi f’kull stadju, mit-tfassil tal-politika sal-implimentazzjoni. Huma jsawru mhux biss il-politiki iżda wkoll il-ħajja, kif enfasizzat fid-dibattitu organizzat mill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE).
Iż-żgħażagħ fir-reġjun tal-Mediterran jeħtiġilhom jiġu inklużi f’kull stadju, mit-tfassil tal-politika sal-implimentazzjoni. Huma jsawru mhux biss il-politiki iżda wkoll il-ħajja, kif enfasizzat fid-dibattitu organizzat mill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE).
Id-dibattitu sar fis-sessjoni plenarja tal-KESE ta’ Jannar, u kien relatat mal-adozzjoni tal-Opinjoni dwar L-involviment taż-żgħażagħ fid-djalogu soċjali u ċivili fir-reġjun tal-Mediterran, li hija l-ewwel Opinjoni tal-KESE li tqis il-kontribut tar-rappreżentanti taż-żgħażagħ mir-reġjun. Tmien rappreżentanti żgħażagħ ikkontribwew għall-proċess ta’ abbozzar.
Matul id-dibattitu, il-Kummissarju għar-reġjun tal-Mediterran, Dubravka Šuica, saħqet dwar l-importanza taż-żgħażagħ għall-prosperità, l-istabbiltà u r-reżiljenza tar-reġjun. “Il-futur tal-Mediterran jinsab f’idejn iż-żgħażagħ ta’ dan ir-reġjun. Għal futur kondiviż u sostenibbli, jeħtiġilna ninvolvu ruħna direttament mal-ġenerazzjonijiet żgħażagħ, waqt li niżguraw li l-ilħna tagħhom jiggwidaw il-politiki u l-prijoritajiet tagħna. Flimkien, se nsawru l-patt il-ġdid għall-Mediterran billi ninvestu fl-edukazzjoni, l-impjiegi u t-tkabbir.”
Il-President tal-KESE Oliver Röpke wera l-appoġġ tiegħu għall-patt il-ġdid tal-Kummissarju Šuica, li huwa mmirat lejn l-investiment, is-sostenibbiltà u l-migrazzjoni, u żied jgħid li s-soċjetà ċivili jeħtiġilha tkun involuta b’mod attiv fit-tfassil tiegħu. “L-involviment taż-żgħażagħ huwa essenzjali għall-futur tar-reġjun, u l-KESE għandu l-impenn li jiżgura li l-ilħna tagħhom isawru l-politika u t-teħid tad-deċiżjonijiet. Flimkien mal-Unjoni għall-Mediterran u l-Fondazzjoni Anna Lindh, qed nistinkaw biex nibnu Mediterran paċifiku u mimli ħajja.”
Waqt li enfasizzat l-importanza tal-kontribut tar-rappreżentanti żgħażagħ għall-Opinjoni, il-Prinċipessa Rym Ali, President tal-Fondazzjoni Anna Lindh, qalet li l-ħidma maż-żgħażagħ mhijiex biss importanti, iżda urġenti u ġenerattiva. “Hemm ħafna x’jista’ jintilef jew jintrebaħ. Mingħajr l-involviment taż-żgħażagħ, jekk ma jiġux offruti għodod biex jipparteċipaw b’mod ugwali, ma nistgħux nibnu soluzzjoni għall-futur. Għandhom bżonn siġġu mal-mejda”, qalet.
Eliane El Haber, rappreżentanta taż-żgħażagħ għall-Opinjoni u konsulenta fin-Network taż-Żgħażagħ u l-Istudenti tal-Għan ta’ Żvilupp Sostenibbli 4 tal-UNESCO, laqgħet l-inizjattiva tal-KESE li jinvolvi b’mod attiv liż-żgħażagħ li jirrappreżentaw sfondi ta’ reġjuni, ġeneri, edukazzjoni u kulturi differenti.
Il-fehma tal-KESE dwar ir-rapporti ta’ Draghi u ta’ Letta, ta’ Matteo Carlo Borsani, Giuseppe Guerini u Stefano Palmieri
L-ossessjoni bil-kompetittività, ta’ Karel Lannoo, CEPS
Il-Boxxla għall-Kompetittività tonqos milli tibbilanċja l-ħtiġijiet tan-negozji mad-drittijiet tal-ħaddiema, ta’ Esther Lynch, ETUC
“Future 500”: nespandu n-negozji Ewropej għal suċċess globali, ta’ Stjepan Orešković, Kunsill Atlantiku
Il-Koalizzjoni Ewropea għall-Ġustizzja Korporattiva tgħid le lil Omnibus: l-interessi korporattivi m’għandhomx jixprunaw il-politika tal-UE, ta’ Andriana Loredan, Koalizzjoni Ewropea għall-Ġustizzja Korporattiva
Photo from 'The Jungle' project: Trench foot, a fungal infection that affects the feet, is one of the most common health problems among refugees attempting to cross the Białowieża Forest (October 2022). Copyright: Hanna Jarzabek
Hanna Jarzabek, fotografiċi għal produzzjonijiet ta’ dokumentarji, u nominata għall-Premju għal Impatt tal-Ġurnaliżmu Investigattiv għall-Ewropa 2024, tagħti stampa skoraġġanti tas-sitwazzjoni fil-fruntiera bejn il-Polonja u l-Belarussja fejn eluf ta’ refuġjati qed jippruvaw jaqsmu l-Foresta ta’ Białowieża mlaqqma “Il-Ġungla”.
Hanna Jarzabek, fotografiċi għal produzzjonijiet ta’ dokumentarji, u nominata għall-Premju għal Impatt tal-Ġurnaliżmu Investigattiv għall-Ewropa 2024, tagħti stampa skoraġġanti tas-sitwazzjoni fil-fruntiera bejn il-Polonja u l-Belarussja fejn eluf ta’ refuġjati qed jippruvaw jaqsmu l-Foresta ta’ Białowieża mlaqqma “Il-Ġungla”.
Minn Hanna Jarzabek
Minn Novembru 2021 ’l hawn, eluf ta’ refuġjati, primarjament minn pajjiżi tal-Lvant Nofsani u dawk Afrikani, ippruvaw jaqsmu l-Foresta ta’ Białowieża, l-aħħar foresta primordjali fl-Ewropa, li tinsab tul il-fruntiera bejn il-Polonja u l-Belarussja. Il-foresta, imlaqqma “Il-Ġungla” minn xi refuġjati, hija post perikoluż u li diffiċli taqsamha, b’mod partikolari għal dawk li mhumiex familjari mal-klima ħarxa tal-Ewropa tal-Grigal. Ħafna refuġjati jinqabdu fil-foresta għal perjodi twal ta’ ħin, fejn jiffaċċjaw kundizzjonijiet estremi bħan-nuqqas ta’ ikel u ilma, u riskju għoli ta’ ipotermja u mewt matul ix-xitwa. Jekk jinqabdu mill-gwardji tal-fruntiera, dawn ir-refuġjati normalment jiġu mġiegħla jaqsmu lura l-fruntiera, li jfisser li jitħallew fil-boskijiet fuq in-naħa Belarussa, spiss billejl, mingħajr xhieda u bit-telefowns tagħhom meqrudin biex tiġi evitata l-komunikazzjoni mal-bqija tad-dinja. Dawn ir-ritorni furzati, magħrufa bħala push-backs, iseħħu anke f’kundizzjonijiet estremi, mingħajr ma ssir l-ebda eċċezzjoni għal nisa tqal jew individwi f’xifer l-ipotermja, li xorta jisfaw imkeċċijin lejn it-territorju Belarussu. Xi wħud mir-refuġjati sostnew li sofrew dawn il-push-backs f’diversi okkażjonijiet, anke sa 17-il darba.
Il-Gvern Pollakk preċedenti bena ħajt tal-fruntiera bil-barbed wire tat-tip "concertina" fuq in-naħa ta’ fuq u bil-bażi rinfurzata. Bħal ostakli simili fi bnadi oħrajn, dan ma jwaqqafx lin-nies milli jippruvaw jidħlu fl-Ewropa iżda minflok jesponihom għal korrimenti serji oħra. Il-gwardji tal-fruntiera installaw ukoll nases tal-kamera fil-foresta biex jidentifikaw movimenti ta’ refuġjati u ħaddiema umanitarji. Mingħajr kampijiet tar-refuġjati, ir-refuġjati jistaħbew fil-foresta biex jevitaw push-backs lejn il-Belarussja, u l-preżenza militari li qed tikber tfixkel l-aċċess għall-għajnuna umanitarja.
Sa mill-bidu, l-għoti ta’ għajnuna umanitarja f’din il-fruntiera ffaċċja sfidi sinifikanti. Wara li l-gvern tal-lemin estrem tilef il-poter f’Ottubru 2023, tqawwiet it-tama għal bidla fil-politika tal-migrazzjoni, iżda l-vjolenza, ir-rifjuti u l-aċċess limitat għall-kura medika ppersistew. Bħalissa, it-Tobba Mingħajr Fruntieri joperaw bi tliet membri tal-persunal part-time biss biex joffru kura medika tul il-fruntiera ta’ 400 kilometru. L-organizzazzjoni m’għandhiex bażi permanenti, għall-kuntrarju ta’ reġjuni oħra tal-fruntiera bi flussi migratorji simili. Jiffaċċjaw kundizzjonijiet diffiċli, u spiss jipprovdu għajnuna fid-dlam u mingħajr it-tagħmir adatt biex jagħmlu dijanjożi preċiża. Huma jadattaw it-trattament tagħhom għall-kundizzjonijiet tal-foresti, pereżempju billi jagħtu infużjonijiet fil-vini billejl jew jipprovdu attenzjoni medika urġenti f’każijiet severi bħal korrimenti tat-tqala.
Wara l-kostruzzjoni tal-ħajt, minbarra l-problemi tas-saħħa, issa qed ikun hemm diversi tipi ta’ ksur, peress li n-nies li jippruvaw jitilgħu minn fuq il-ħajt xi drabi jaqgħu minn għoli ta’ 5 metri. Xi wħud mill-ksur jeħtieġu operazzjonijiet ikkumplikati u xhur ta’ rkupru. F’dawn il-każijiet, kif ukoll f’każijiet ta’ ipotermja, l-unika soluzzjoni hija li tintalab ambulanza, bl-għarfien li l-persuna se tiġi arrestata u segwita mill-gwardji tal-fruntiera waqt is-soġġorn tagħha fl-isptar. Wara li l-persuni jinħelsu mill-isptar, il-gwardji tal-fruntiera jiddeċiedu, abbażi tal-kriterji tagħhom stess, jekk jibagħtuhomx f’ċentru magħluq għall-barranin jew f’ċentru miftuħ. Skont dak li qaluli ħafna minn dawk li intervistajt, kien hemm sitwazzjonijiet fejn xi refuġjati, wara li temmew is-soġġorn tagħhom fl-isptar, ġew ittrasportati mill-gwardji tal-fruntiera lura lejn il-foresta u mġiegħla jitilqu lura lejn in-naħa Belarussa, u l-istorja reġgħet bdiet mill-bidu.
F’dawn l-aħħar xhur, l-għadd ta’ suldati stazzjonati fil-fruntiera bejn il-Polonja u l-Belarussja żdied ukoll b’mod kostanti, u dan jirrifletti tensjonijiet dejjem akbar fir-reġjun. F’Ġunju 2024, migrant fuq il-fruntiera darab lil suldat Pollakk b’arma bil-ponta, li aktar tard miet minħabba l-ġrieħi tiegħu. B’reazzjoni għal dan, il-gvern il-ġdid intensifika l-kampanja tiegħu kontra l-migrazzjoni u introduċa liġi li tippermetti lis-suldati jużaw l-armi kulmeta jqisu li dan ikun meħtieġ, mingħajr ma jiffaċċjaw responsabbiltà għall-azzjonijiet tagħhom. Din id-deċiżjoni tqajjem tħassib sinifikanti, b’mod partikolari fid-dawl ta’ inċidenti allarmanti preċedenti li jinvolvu l-użu tal-forza. Pereżempju, f’Ottubru 2023, rifuġjat Sirjan intlaqat minn tiri b’arma tan-nar f’dahru matul is-sigħat ta’ binhar, u ġarrab korrimenti serji. Bl-istess mod, f’Novembru 2023, il-voluntiera umanitarji rrapportaw li l-gwardji tal-fruntiera sparaw fid-direzzjoni tagħhom mingħajr twissija minn qabel waqt li kienu qed jippruvaw jipprovdu l-għajnuna. Il-liġi l-ġdida mhux biss fiha r-riskju li tinnormalizza prattiki perikolużi bħal dawn, iżda toħloq ukoll klima ta’ impunità, li tkompli tipperikola kemm lir-refuġjati kif ukoll lil dawk li joffru assistenza umanitarja. Bl-għoti ta’ awtorità mingħajr limiti lis-suldati, din il-politika ddgħajjef id-drittijiet bażiċi tal-bniedem u tista’ teskala l-vjolenza f’reġjun tal-fruntiera li diġà huwa volatili.
Donald Tusk ifittex li jipproġetta immaġni li huwa aktar miftuħ u konxju mid-drittijiet tal-bniedem, madankollu l-gvern tiegħu jkompli jipperpetwa n-narrattiva tal-amministrazzjoni preċedenti li tagħti l-istampa li l-migranti f’din il-fruntiera huma theddida għas-soċjetà Pollakka, tiddiżumanizzahom u tittikkettahom bħala terroristi jew kriminali. Il-gvern preċedenti pprova wkoll jikklassifika lill-persuni li joffru għajnuna umanitarja bħala persuni li qed jgħinu fit-traffikar tal-bnedmin — reat b’piena ta’ massimu ta’ tmien snin ħabs. Jidher li din il-politika se tissokta taħt il-gvern ta’ Donald Tusk. Fit-28 ta’ Jannar 2025, ħames voluntiera umanitarji li għenu familja mill-Iraq u individwu Eġizzjan fl-2022, se jiffaċċjaw proċess, u b’hekk jirriskjaw l-istess piena ħarxa.
Barra minn hekk, ftit li xejn joħroġ ottimiżmu mill-politika tal-migrazzjoni li għadha kif tħabbret (Ottubru 2024). Iż-żona ta’ lqugħ, introdotta f’Lulju li għadda, għadha fis-seħħ, u tirrestrinġi mmens l-aċċess għall-organizzazzjonijiet umanitarji, inklużi t-Tobba Mingħajr Fruntieri, kif ukoll il-ġurnalisti, u b’hekk tfixkel l-għoti ta’ għajnuna lir-refuġjati u d-dokumentazzjoni ta’ abbużi tad-drittijiet tal-bniedem mill-awtoritajiet Pollakki.
Madankollu, l-aktar aspett kontroversjali ta’ din il-politika huwa l-pjan li jiġi sospiż id-dritt għall-ażil f’din il-fruntiera — miżura li tikkontradixxi b’mod sfaċċat id-drittijiet fundamentali tal-bniedem rikonoxxuti madwar l-Ewropa. Barra minn hekk, din il-politika se jkollha implikazzjonijiet estensivi għall-popolazzjoni lokali fir-reġjun tal-fruntiera, u minkejja dan ġiet żviluppata mingħajr ebda konsultazzjoni minn qabel magħhom jew ma’ organizzazzjonijiet umanitarji. Dawn l-organizzazzjonijiet, li kienu qed jaħdmu bla heda biex jipprovdu l-għajnuna, ġabru wkoll għarfien kritiku dwar is-sitwazzjoni, dwar il-ħtiġijiet tar-refuġjati li qed jippruvaw jaqsmu u dwar l-isfidi li jiffaċċjaw. Jekk dan l-għarfien jiġi injorat mhux biss idgħajjef l-isforzi umanitarji iżda fih ukoll ir-riskju li jaggrava sitwazzjoni diġà mwiegħra.
Hanna Jarzabek hija fotografiċi għal produzzjonijiet ta’ dokumentarji, hija Spanjola-Pollakka bbażata f’Madrid, bi sfond fix-xjenza politika u b’esperjenza bħala analista tal-politiki għall-aġenziji tan-NU. Il-ħidma tagħha tiffoka fuq temi bħad-diskriminazzjoni, l-identità tal-ġeneru, id-diversità sesswali u l-flussi migratorji tul il-fruntieri tal-Lvant tal-UE b’approċċ sensittiv u rispettuż. Xogħolha ġie ppubblikat fi stabbilimenti ewlenin bħal El País u Newsweek Japan, u ġie esibit internazzjonalment u rikonoxxut b’bosta premjijiet, inkluża nomina għall-Premju għal Impatt tal-Ġurnaliżmu Investigattiv għall-Ewropa 2024 u l-Premju Leica Oskar Barnack 2023.
Ritratt mill-proġett “The Jungle”:
Sieq tat-trunċieri, infezzjoni fungali li taffettwa s-saqajn, hija waħda mill-aktar problemi tas-saħħa komuni fost ir-refuġjati li jippruvaw jaqsmu l-Foresta ta’ Białowieża (Ottubru 2022).
Kif jissuġġerixxi t-titolu tar-Rapport ta’ Letta, l-Unjoni Ewropea u s-sistema ekonomika u kummerċjali tagħha huma ferm aktar minn sempliċi suq. Dan għaliex, mill-bidu nett, l-Unjoni Ewropea għażlet li tkun ekonomija soċjali tas-suq, fejn il-prosperità ekonomika ma tikkonsistix biss fl-akkumulazzjoni tal-ġid iżda wkoll li nkunu kapaċi niżguraw li l-ġid li jiġi nnegozjat u maħluq fis-suq igwadi minnu kulħadd.
Kif jissuġġerixxi t-titolu tar-Rapport ta’ Letta, l-Unjoni Ewropea u s-sistema ekonomika u kummerċjali tagħha huma ferm aktar minn sempliċi suq. Dan għaliex, mill-bidu nett, l-Unjoni Ewropea għażlet li tkun ekonomija soċjali tas-suq, fejn il-prosperità ekonomika ma tikkonsistix biss fl-akkumulazzjoni tal-ġid iżda wkoll li nkunu kapaċi niżguraw li l-ġid li jiġi nnegozjat u maħluq fis-suq igwadi minnu kulħadd.
B’dan il-mod, l-intrapriżi tal-ekonomija soċjali jiffurmaw ekosistema li tiżgura s-solidarjetà permezz tan-negozju, mudell utli għall-organizzazzjonijiet privati li madankollu jaġixxu fl-interess ġenerali.
Ir-rapport ta’ Letta jidentifika din il-karatteristika li diġà kienet inkluża fil-pjan ta’ azzjoni u fir-rakkomandazzjoni dwar l-ekonomija soċjali. Ir-rapport jistieden lill-istituzzjonijiet Ewropej jirrikonoxxu l-karatteristiċi speċifiċi tal-intrapriżi tal-ekonomija soċjali, jadattaw ir-regoli li jirregolaw is-suq intern u l-kompetizzjoni, u jtejbu l-qafas legali għall-għajnuna mill-Istat sabiex jiġi żgurat li l-intrapriżi tal-ekonomija soċjali jkollhom aċċess aktar faċli għas-self u l-finanzjament.
Il-KESE kkontribwixxa b’mod sinifikanti biex jiġi żgurat li l-istituzzjonijiet Ewropej u internazzjonali jirrikonoxxu l-għan u r-rwol tal-intrapriżi tal-ekonomija soċjali. Huwa pparteċipa f’ħafna inizjattivi u adotta ħafna Opinjonijiet f’konformità mal-ħidma li wasslet għall-adozzjoni tal-Pjan ta’ Azzjoni dwar l-Ekonomija Soċjali fl-2021 u r-Rakkomandazzjoni lill-Istati Membri fl-2023. Barra minn hekk, bil-ħruġ ta’ Opinjonijiet dwar il-politika tal-kompetizzjoni u l-għajnuna mill-Istat b’rabta mas-servizzi ta’ interess ekonomiku ġenerali, ħriġna id-dieher il-ħtieġa li jogħlew il-limiti għall-għoti tal-għajnuna mill-Istat de minimis, u żgurajna bidliet fir-regolament li ġew approvati lejn l-aħħar tal-2023. It-talbiet, stabbiliti fir-Rapport ta’ Letta, biex jiġi adattat ir-Regolament Ġenerali ta’ Eżenzjoni ta’ Kategorija u jittejjeb il-finanzjament huma konformi mas-sejħiet tal-KESE f’diversi Opinjonijiet maħruġa fl-2022 u l-2023. Għalhekk dan iħeġġiġna nkomplu naħdmu fuq il-promozzjoni ta’ din l-Opinjoni biex insaħħu r-rikonoxximent tal-ekonomija soċjali. Irridu nissensibilizzaw aktar nies rigward il-benefiċċji ta’ regolamentazzjoni effettiva b’rabta mal-kompetizzjoni u l-għajnuna mill-Istat kemm għall-intrapriżi tal-ekonomija soċjali kif ukoll għas-sistema kollha ta’ servizzi ta’ interess ġenerali.
Il-Patt il-ġdid tal-UE dwar il-Migrazzjoni u l-Ażil, li meta ġie adottat f’Mejju 2024 tfaħħar tant bħala pass storiku, għad irid jagħti prova tal-valur tiegħu. Iżda l-isfidi li għandu quddiemu fl-2025 mhumiex faċli: f’ambjent ġeopolitiku straordinarjament inċert, il-kumplessità inerenti tal-Patt u l-iskadenza stretta għall-implimentazzjoni tiegħu se jirrikjedu kawtela u ħafna bbilanċjar – analiżi minn Camille Le Coz tal-Migration Policy Institute Europe (MPI Europe)
Il-Patt il-ġdid tal-UE dwar il-Migrazzjoni u l-Ażil, li meta ġie adottat f’Mejju 2024 tfaħħar tant bħala pass storiku, għad irid jagħti prova tal-valur tiegħu. Iżda l-isfidi li għandu quddiemu fl-2025 mhumiex faċli: f’ambjent ġeopolitiku straordinarjament inċert, il-kumplessità inerenti tal-Patt u l-iskadenza stretta għall-implimentazzjoni tiegħu se jirrikjedu kawtela u ħafna bbilanċjar – analiżi minn Camille Le Coz tal-Migration Policy Institute Europe (MPI Europe)
Fil-bidu tal-2025 tqajmu mistoqsijiet urġenti dwar il-futur tal-politiki dwar il-migrazzjoni fl-Unjoni Ewropea (UE). Il-Kummissjoni Ewropea l-ġdida stabbiliet perkors ċar bil-pjan ta’ implimentazzjoni tagħha għall-Patt il-ġdid dwar il-Migrazzjoni u l-Ażil, iżda ċ-ċirkostanzi li qed jinbidlu jistgħu jiddevjaw l-enfasi politika u r-riżorsi xi mkien ieħor. L-elezzjonijiet li jmiss fil-Ġermanja, il-waqgħa tar-reġim ta’ Assad u l-perkors imprevedibbli tal-gwerra fl-Ukrajna qed ikomplu jżidu l-inċertezza. Id-diskussjonijiet dwar il-mudelli ta’ esternalizzazzjoni għadhom għaddejjin, iżda dawn l-isforzi ħafna drabi jsiru bħala manuvri politiċi iżolati u mhux bħala parti minn strateġija Ewropea koeżiva. Sadanittant, il-migrazzjoni għadha qed tiġi strumentalizzata fil-fruntiera bejn il-Polonja u l-Belarussja, u dan qed iwassal dejjem aktar għal ksur tad-dritt tal-UE. Din is-sena se tkun kruċjali biex jiġi ddeterminat jekk l-Unjoni Ewropea tistax issegwi approċċ li jrawwem il-fiduċja u jwassal għal azzjoni kollettiva tant meħtieġa, jew jekk hijiex se tiffaċċja frammentazzjoni ulterjuri.
F’Mejju 2024, ħafna minn dawk li jfasslu l-politika Ewropea faħħru l-adozzjoni tal-Patt bħala pass storiku, wara snin ta’ negozjati diffiċli. Eżatt qabel l-elezzjonijiet Ewropej, dan il-ftehim wera l-kapaċità tal-blokk li jgħaqqad u jindirizza wħud mill-aktar kwistjonijiet diffiċli tiegħu. L-għanijiet tal-Patt huma fundamentali biex jiġu indirizzati t-tensjonijiet fi kwistjonijiet ta’ responsabbiltà u solidarjetà, biex tiġi solvuta l-perċezzjoni ta’ kriżi ta’ migrazzjoni perpetwa u biex jiġi indirizzat in-nuqqas ta’ qbil bejn il-proċeduri tal-ażil bejn l-Istati Membri bil-għan li jiġu armonizzati. Għalkemm il-qafas il-ġdid fil-parti l-kbira tiegħu jkompli jibni fuq is-sistema eżistenti, jintroduċi miżuri aktar stretti bħal skrinjar sistematiku, proċeduri mtejba tal-ażil u tar-ritorn fil-livell tal-fruntieri, u derogi minn regoli komuni f’każ ta’ kriżi. Il-Patt jappoġġja wkoll Ewropizzazzjoni akbar, peress li jipprevedi solidarjetà obbligatorja, isaħħaħ ir-rwol tal-istituzzjonijiet u l-aġenziji tal-UE u jżid il-finanzjament u s-sorveljanza Ewropej.
Madankollu, din l-ispinta għall-kredibbiltà tal-UE f’termini tal-ġestjoni tal-migrazzjoni bħala blokk jista’ jkollha ħajja qasira jekk l-Ewropej ma jibdewx jimplimentaw ir-regoli l-ġodda minn Mejju 2026. Din l-iskadenza stretta hija sfida partikolarment diffiċli, peress li l-Patt jirrikjedi l-ħolqien ta’ sistema kumplessa, il-mobilizzazzjoni tar-riżorsi u r-reklutaġġ u t-taħriġ tal-persunal, speċjalment għall-Istati Membri l-aktar esposti. Għalkemm l-Istati Membri żviluppaw pjani ta’ azzjoni nazzjonali, ħafna minn din il-ħidma twettqet bil-bibien magħluqin u mingħajr diffużjoni ta’ messaġġi politiċi. Din id-diskrepanza toħloq riskju dejjem akbar, peress li t-tmexxija politika hija kruċjali biex jinżamm il-bilanċ delikat fil-livell tal-UE.
Barra minn hekk, l-implimentazzjoni tas-sistema l-ġdida teħtieġ il-formazzjoni ta’ koalizzjonijiet bejn l-partijiet interessati. L-aġenziji nazzjonali tal-ażil huma essenzjali biex testi leġiżlattivi kumplessi jiġu tradotti f’oqfsa prattiċi, u l-aġenziji tal-UE – b’mod partikolari l-Aġenzija tal-UE għall-Ażil – diġà jaqdu rwol ċentrali f’dan il-proċess. Daqstant importanti huwa l-involviment tal-organizzazzjonijiet mhux governattivi sabiex jiġi sfruttat l-għarfien espert tagħhom u jiġi żgurat l-aċċess għall-konsulenza legali u s-sorveljanza tal-proċeduri l-ġodda, fost affarijiet oħra. Biex jiġu appoġġjati dawn l-isforzi, huma meħtieġa approċċi aktar kollaborattivi, inklużi konsultazzjonijiet regolari, mekkaniżmi robusti għall-kondiviżjoni tal-informazzjoni, u task forces operazzjonali li jiltaqgħu regolarment.
Għalissa, il-kwistjoni li qed tingħata ħafna attenzjoni hija dik tal-istrateġiji ta’ esternalizzazzjoni, li għadd dejjem jikber ta’ kapitali Ewropej iqisuhom bħala soluzzjonijiet għall-isfidi tal-migrazzjoni tal-UE. Il-ftehim bejn l-Italja u l-Albanija, li f’dan il-qasam stabbilixxa lil Giorgia Meloni bħala figura ewlenija fix-xena Ewropea, qajjem ħafna dibattitu dwar il-kapaċità tagħha li ttejjeb il-ġestjoni tal-migrazzjoni mħallta. Madankollu, dan għadu ma ta l-ebda riżultat, u għadu ftehim bilaterali, li jeskludi kontribuzzjonijiet minn imsieħba Ewropej oħra. Sadanittant, gvernijiet oħra fasslu mudelli alternattivi, bħaċ-ċentri ta’ ritorn, u pproponew modi kif dawn jiġu integrati f’approċċ mifrux mal-UE kollha.
Hija preċiżament din il-kwistjoni tar-ritorn li mistennija tkun fiċ-ċentru tad-dibattitu politiku fix-xhur li ġejjin. Tabilħaqq, parti mill-Patt tiddependi fuq it-titjib tat-tħaffif tar-ritorn, speċjalment għal individwi li jkunu għaddejjin minn proċeduri fuq il-fruntieri fl-Istati l-aktar esposti. Il-Kummissjoni u l-Istati Membri qed jaħdmu biex jindirizzaw din l-emerġenza u fl-istess ħin jipprovdu spazju għal skemi pilota ta’ pjattaformi ta’ ritorn. F’Marzu huma mistennija proposti għar-rieżami tad-Direttiva dwar ir-Ritorn. Minħabba l-iskadenzi qosra, ir-riskju huwa li l-Ewropej ma jirriflettux bis-sħiħ fuq it-tagħlimiet meħuda fil-prattika, minkejja l-progress li sar matul l-aħħar għaxar snin f’oqsma bħas-sensibilizzazzjoni, il-konsulenza, l-appoġġ għar-riintegrazzjoni u t-tagħlim reċiproku fil-livell tal-UE. Barra minn hekk, jeħtieġ li l-Ewropa tkun kawta li l-esperimentazzjoni b’mudelli ta’ esternalizzazzjoni ma tagħmilx ħsara lir-relazzjonijiet tagħha mal-pajjiżi ta’ oriġini u ddgħajjef il-pożizzjoni usa’ tagħha.
Dan l-att delikat ta’ bbilanċjar li qed jiżviluppa f’ambjent straordinarjament inċert se jservi ta’ test għall-implimentazzjoni tal-Patt għall-ġestjoni tal-migrazzjoni, u anke għall-proġett Ewropew b’mod aktar ġenerali. B’mod partikolari, is-sitwazzjoni fil-fruntiera Pollakka toħroġ fid-dieher sfidi speċifiċi għall-osservazzjoni ta’ regoli vinkolanti taħt il-pressjoni ta’ ġar ostili. Fir-rigward tas-Sirja u l-Ukrajna, jeħtieġ li l-bliet kapitali Ewropej jitħejjew għal żviluppi mhux previsti. Fis-sena li ġejja, se jkun kruċjali li titrawwem tmexxija b’saħħitha fil-livell tal-UE biex jiġu implimentati regoli ġodda u jkomplu jiġu esplorati toroq innovattivi li jallinjaw u jsaħħu approċċ konġunt. Approċċ bħal dan jeħtieġ li l-isforzi jiġu kkonċentrati fuq l-istabbiliment ta’ sħubijiet reżiljenti ma’ pajjiżi ta’ prijorità u li tiġi evitata d-devjazzjoni tar-riżorsi permezz ta’ manuvri politiċi.
Camille Le Coz hija Direttur Assoċjat fil-Migration Policy Institute Europe, istitut tar-riċerka bbażat fi Brussell li jfittex ġestjoni aktar effettiva tal-immigrazzjoni, l-integrazzjoni tal-immigranti, u s-sistemi tal-ażil kif ukoll riżultati ta’ suċċess għal immigranti ġodda, familji bi sfond ta’ immigrazzjoni, u komunitajiet ospitanti.
