Opiekunowie mieszkający w domu podopiecznego napotykają niepewne warunki zatrudnienia pomimo niedoboru pracowników opieki

Przedstawiciele EKES-u składają wizyty lokalne, by osobiście zapoznać się z warunkami pracy w europejskim sektorze opieki świadczonej w domu.

Z myślą o zbadaniu niepewnych warunków pracy opiekunów mieszkających z podopiecznymi Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny (EKES) przeprowadził 29 listopada w Londynie swoją pierwszą wizytę w terenie poświęconą przyszłości europejskiego sektora opieki świadczonej w domu.

Oprócz Zjednoczonego Królestwa EKES zorganizuje także spotkania w Niemczech, Szwecji, we Włoszech i w Polsce – są to jedne z krajów, z których wywodzą się opiekunowie domowi albo w których świadczą oni opiekę.

Wizyty te wpisują się w działania następcze w związku z opinią z inicjatywy własnej EKES-u przyjętą w 2016 r., która była pierwszym dokumentem politycznym opracowanym na poziomie UE dotyczącym pracy opiekunów zamieszkujących w domu podopiecznego.

Nie znamy dokładnej liczby takich opiekunów ani ich wkładu w gospodarki państw członkowskich UE.

Według Międzynarodowej Organizacji Pracy w 2012 r. praca w gospodarstwie domowym stanowiła 5–9% całkowitego zatrudnienia w krajach uprzemysłowionych. Oczekuje się, że liczba opiekunów mieszkających ze swymi podopiecznymi będzie rosła z uwagi na starzejącą się Europę borykającą się z niedoborem pracowników w sektorze opieki oraz z brakiem odpowiedniej infrastruktury dla świadczenia opieki długoterminowej.

Opiekunowie zamieszkujący w domu podopiecznego są jedną z najbardziej mobilnych sil roboczych w UE, a wielu z nich wciąż pochodzi z Europy Wschodniej.

Jednakże mają oni nierzadko nieuregulowany status zatrudnienia oraz nierejestrowaną pracę, często świadczoną w bardzo trudnych warunkach.

EKES proponuje między innymi, by uznano istnienie na unijnym rynku pracy opiekunów zamieszkujących w domu podopiecznego poprzez wprowadzenie wspólnej definicji ich zawodu oraz traktowanie ich jako część systemu świadczenia opieki długoterminowej, co zapewniłoby im wszystkie prawa zapisane w prawie pracy na szczeblu UE i państw członkowskich.

Ponadto państwa członkowskie powinny zapewnić finansowe i organizacyjne wsparcie osobom korzystającym z opieki, które często nie zdają sobie sprawy z tego, ze zatrudniając zamieszkującego z nimi opiekuna stają się faktycznymi pracodawcami, co oznacza wzięcie na siebie części odpowiedzialności.

Odnosząc się do Zjednoczonego Królestwa, sprawozdawca Adam Rogalewski (Pracownicy, PL) stwierdził: „Odnotowaliśmy, że poczynając od 2010 r. sektor opieki społecznej został dotkliwie dotknięty cięciami budżetowymi w wysokości 6 mld funtów. Drastycznie obniżyło to dostępność i jakość opieki. Niedobory siły roboczej w wyniku niskich płac i złych warunków panujących w tym sektorze doprowadziły do wzrostu nieformalnych form opieki. Społeczeństwo obywatelskie w całej Europie, a zwłaszcza w Zjednoczonym Królestwie, wielokrotnie wzywało do odwrócenia logiki polityki oszczędnościowej. Istnieje pilna potrzeba zwiększenia inwestycji w sektorze opieki”.

W 2018 r. EKES opublikuje sprawozdanie, w którym przedstawi wnioski płynące z wizyt w poszczególnych krajach.