EESC delegation evaluates the situation of refugees and other migrants with disabilities in the reception structures of Lesbos and Athens

(Ελληνική έκδοση παρακάτω)

A delegation of the EESC permanent Study Group on Disability Rights, composed by Ioannis Vardakastanis (Group III), Bernard Noël (Group II) and Dare Stojan (Group I), visited Greece from 12-14 October, accompanied by the Director of the European Disability Forum, Catherine Naughton, and supported by Valeria Atzori from the Secretariat and Maria Kampouri from National Confederation of Disabled People in Greece (NCDP).

The aim of the visit, which was organized with the help of NCDP Greece, was to evaluate the situation of refugees and other migrants with disabilities in the reception structures of Lesbos and Athens.

During the visit, the EESC delegation met representatives of local authorities, international and local organisations and of the Greek Ministry of Migration.

In 2015, an estimated 1 million people passed through Greece, but following the March 2016 EU agreement with Turkey, the number of refugees arriving has hugely decreased.

At the moment, Greek refugee camps accommodate 60 000 persons. Most of them planned to move to Germany or Sweden, but the closing of the frontiers has made Greece moving from being a place of transit to longer stay. Therefore schooling and integration are now being discussed and gradually being put into place.

There are no data on the number of persons with disabilities among this 60 000 population. The identification process lacks formal procedures and takes place informally or ad hoc.

 Once identified, children and adults with disabilities are being accommodated in open reception centres, and the best possible living conditions, within the limits of the context. Efforts have been made to make the reception sites where refuges with disabilities live accessible, including their containers or rooms or tents, and also sanitation facilities. However, given the reality of the hilly terrain, remote locations, resource constraints etc, mobility and access is certainly a challenge. The week before this mission a new programme was launched to get refugee children into school- no attention was given to refugee children with disabilities in this programme

The mission was successful in raising awareness of the situation of refugees with disabilities: NCDP plans to follow-up with UNHCR and the Greek government authorities to coordinate the approach towards refugees with disabilities in Greece. It looked also clear that organisations and institutions working on the refugee situation should be working closely with DPOs in order to properly address the rights of refugees with disabilities.

A common remark made to the EESC delegation when asked what the EU should was, ‘ we now need action, and action is not building fences’. There is a need to make the European relocation process work, ensure swift answers to requests for asylum and family reunification.  Reinforcing the capacity of the local authorities and others providing assistance and support to refugees is essential. Means should be put in place to ensure access to services for refugees- bearing in mind that for many years now Greece has faced huge cuts in public spending.

On 14 February 2017, the EESC will hold a hearing on refugees with disabilities to present to other European Institutions and other relevant stakeholders the main conclusions and findings of this mission.


Αντιπροσωπεία της ΕΟΚΕ αξιολογεί την κατάσταση των προσφύγων και των άλλων μεταναστών με αναπηρία στις δομές υποδοχής της Λέσβου και της Αθήνας


Αντιπροσωπεία της μόνιμης ομάδας μελέτης «Δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία» της ΕΟΚΕ, η οποία απαρτιζόταν από τον κ. Ιωάννη Βαρδακαστάνη (Ομάδα III), τον κ. Bernard Noël (Ομάδα ΙΙ) και τον κ. Dare Stojan (Ομάδα I), επισκέφθηκε την Ελλάδα από τις 12 έως τις 14 Οκτωβρίου, συνοδευόμενη από τη διευθύντρια του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία κ. Catherine Naughton. Η αντιπροσωπεία της ΕΟΚΕ επικουρήθηκε από την κ. Valeria Atzori, μέλος του προσωπικού της Γραμματείας, και την κ. Μαρία Καμπούρη της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία Ελλάδος (ΕΣΑμεΑ).

Στόχος της επίσκεψης, η οποία διοργανώθηκε με τη βοήθεια της ΕΣΑμεΑ Ελλάδος, ήταν η αξιολόγηση της κατάστασης των προσφύγων και των άλλων μεταναστών με αναπηρία στις δομές υποδοχής της Λέσβου και της Αθήνας.

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής της, η αντιπροσωπεία της ΕΟΚΕ συναντήθηκε με εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης, διεθνών και τοπικών οργανώσεων και του αρμόδιου για τη μετανάστευση ελληνικού υπουργείου.

Το 2015 υπολογίζεται ότι ένα εκατομμύριο άνθρωποι πέρασαν από την Ελλάδα, αλλά –έπειτα από τη σύναψη της συμφωνίας της ΕΕ με την Τουρκία τον Μάρτιο του 2016– ο αριθμός των αφίξεων προσφύγων μειώθηκε σημαντικά.

Αυτή τη στιγμή, οι προσφυγικοί καταυλισμοί στην Ελλάδα φιλοξενούν 60.000 άτομα, τα οποία στην πλειονότητά τους σχεδίαζαν να μεταβούν στη Γερμανία ή στη Σουηδία, αλλά το κλείσιμο των συνόρων μετέτρεψε την Ελλάδα από χώρα διέλευσης σε τόπο μεγαλύτερης παραμονής. Κατά συνέπεια, αρχίζουν πλέον να συζητούνται θέματα όπως η σχολική φοίτηση και η ένταξη και να αναλαμβάνονται σταδιακά μέτρα προς αυτή την κατεύθυνση.

Δεν υπάρχουν στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των ατόμων με αναπηρία που περιλαμβάνονται μεταξύ αυτών των 60.000. Η διαδικασία ταυτοποίησης δεν βασίζεται σε τυποποιημένες διαδικασίες και πραγματοποιείται ανεπίσημα ή περιστασιακά.

 Έπειτα από την ταυτοποίησή τους, τα παιδιά και οι ενήλικες με αναπηρία στεγάζονται σε ανοικτά κέντρα υποδοχής και υπό τις καλύτερες δυνατές συνθήκες διαβίωσης, εντός των ορίων που θέτει η υφιστάμενη κατάσταση. Έχουν καταβληθεί προσπάθειες για να καταστούν προσβάσιμοι οι χώροι υποδοχής στους οποίους διαμένουν πρόσφυγες με αναπηρία, συμπεριλαμβανομένων τόσο των προκατασκευασμένων καταλυμάτων (κοντέινερ), των δωματίων ή των σκηνών όπου φιλοξενούνται όσο και των εγκαταστάσεων υγιεινής. Ωστόσο, το λοφώδες έδαφος, οι απομακρυσμένες τοποθεσίες, οι περιορισμένοι πόροι κ.ά. μετατρέπουν την κινητικότητα και την εξασφάλιση πρόσβασης σε πραγματική πρόκληση. Μια εβδομάδα πριν από την πραγματοποίηση αυτής της αποστολής εγκαινιάστηκε ένα νέο πρόγραμμα για τη φοίτηση παιδιών προσφύγων στο σχολείο, το οποίο όμως δεν περιελάμβανε καμία πρόβλεψη για τα παιδιά προσφύγων με αναπηρία.

Η αποστολή σημείωσε επιτυχία ως προς την ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης σχετικά με την κατάσταση των προσφύγων με αναπηρία: η ΕΣΑμεΑ προτίθεται να μεριμνήσει, από κοινού με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες (UNHCR) και τις αρμόδιες ελληνικές αρχές, για τον συντονισμό του τρόπου αντιμετώπισης των προσφύγων με αναπηρία στην Ελλάδα. Κατέστη επίσης σαφές ότι οι οργανώσεις και οι οργανισμοί που ασχολούνται με την κατάσταση των προσφύγων θα πρέπει να συνεργάζονται στενά με τις αντιπροσωπευτικές οργανώσεις των ΑμεΑ (DPO), με στόχο τη δέουσα προσέγγιση των δικαιωμάτων των προσφύγων με αναπηρία.

Η αντιπροσωπεία της ΕΟΚΕ διαπίστωσε ότι συνηθισμένη παρατήρηση στην ερώτηση σχετικά με το τι πρέπει να κάνει η ΕΕ ήταν η εξής: «τώρα χρειάζεται δράση και η ύψωση φρακτών δεν αποτελεί δράση». Η ευρωπαϊκή διαδικασία μετεγκατάστασης οφείλει να τελεσφορήσει για την εξασφάλιση ταχείας απάντησης στις αιτήσεις ασύλου και οικογενειακής επανένωσης.  Η ενίσχυση της ικανότητας των τοπικών αρχών και των λοιπών φορέων που παρέχουν βοήθεια και στήριξη στους πρόσφυγες είναι θεμελιώδους σημασίας. Ενδείκνυται να εφαρμοστούν μέτρα με στόχο να διασφαλιστεί η πρόσβαση των προσφύγων σε διάφορες υπηρεσίες, έχοντας πάντοτε κατά νου ότι η Ελλάδα βιώνει επί σειρά ετών τεράστιες περικοπές στις δημόσιες δαπάνες της.

Στις 14 Φεβρουαρίου 2017, η ΕΟΚΕ θα διοργανώσει ακρόαση σχετικά με τους πρόσφυγες με αναπηρία για να παρουσιάσει τα κυριότερα συμπεράσματα και πορίσματα αυτής της αποστολής της στα άλλα ευρωπαϊκά όργανα και στους λοιπούς ενδιαφερόμενους φορείς.



EESC PSG on Disability Rights - Visit to Greece