Η τεχνητή νοημοσύνη στην Ευρώπη: κανείς δεν πρέπει να μείνει πίσω

Η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) στην Ευρώπη πρέπει να είναι μια ευρέως συμμετοχική διαδικασία, δηλώνει η ΕΟΚΕ στην αξιολόγηση του της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι πολιτικές πρέπει να εξασφαλίζουν ότι η κοινωνία πολιτών επωφελείται από τα πολυάριθμα οφέλη που προσφέρει η ΤΝ, ενώ παράλληλα να συμβάλλουν στην ελαχιστοποίηση των κινδύνων, όπως η χειραγώγηση των δημοκρατικών διαδικασιών.

Στη γνωμοδότησή της με θέμα το προτεινόμενο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή συντονισμένο σχέδιο για την τεχνητή νοημοσύνη, η ΕΟΚΕ τονίζει ότι οι πολιτικές που σχετίζονται με την ΤΝ χρειάζεται να εξασφαλίζουν τη συμμετοχή όλων των κοινωνικών φορέων, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρήσεων, των εργαζομένων και των καταναλωτών. Αυτό συνεπάγεται τη διασφάλιση της προσβασιμότητας των δεδομένων και των υποδομών, της διαθεσιμότητας φιλικών προς τον χρήστη προϊόντων καθώς και της πρόσβασης στις γνώσεις και στις δεξιότητες.

Λαμβάνοντας υπόψη τις εκθέσεις που θέλουν τις γυναίκες να υστερούν έναντι των ανδρών στα επαγγέλματα των ΤΠΕ σε όλες τις χώρες της ΕΕ (1,5 εκατομμύρια γυναίκες επί συνόλου 8,9 εκατομμυρίων το 2018, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat) η εισηγήτρια της εν λόγω γνωμοδότησης ζητεί να ληφθούν ειδικά μέτρα για την αύξηση των δεξιοτήτων των γυναικών στον τομέα της ΤΝ και την ενθάρρυνσή τους να αναλάβουν θέσεις εργασίας και καθήκοντα στον εν λόγω τομέα.

Τα εκπαιδευτικά συστήματα των κρατών μελών χρειάζεται να αναμορφωθούν ώστε να δύνανται να προετοιμάζουν τους νέους της Ευρώπης για έναν κόσμο όπου κυριαρχεί η ΤΝ. Από τα δημοτικά σχολεία έως τα πανεπιστήμια, τα προγράμματα σπουδών πρέπει να μεταρρυθμιστούν για να εξασφαλίζουν μια ισχυρή βάση στους τομείς των επιστημών, της τεχνολογίας, της μηχανικής και των μαθηματικών, καθώς και όσον αφορά την κριτική σκέψη. Αυτό θα βοηθήσει ούτως ώστε να καλυφθεί η ζήτηση δεξιοτήτων στην Ευρώπη, όπου το 2018 υπήρχαν σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή 600 000 κενές θέσεις εργασίας για εμπειρογνώμονες στον ψηφιακό τομέα.

Παράλληλα, οι εργαζόμενοι που κινδυνεύουν να χάσουν τις θέσεις εργασίας τους χρειάζονται τη δια βίου και συνεχή μάθηση ούτως ώστε να αναπτύξουν τις υπάρχουσες δεξιότητές τους ή να αποκτήσουν νέες προκειμένου να δύνανται να αναλαμβάνουν νέα καθήκοντα, δεδομένου ότι η ΤΝ πολύ πιθανότερο να μεταβάλει τη φύση των θέσεων εργασίας παρά να τις εξαλείψει.

Η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι οι επενδύσεις στον τομέα της εκπαίδευσης και κατάρτισης θα πρέπει να αποτελούν κεντρικής σημασίας τμήμα των εθνικών στρατηγικών για την ΤΝ και ζητεί την αύξηση των κονδυλίων της ΕΕ για τη στήριξη των μεταρρυθμίσεων.

Για να διασφαλιστεί ότι η κοινωνία στο σύνολό της επωφελείται από τα πολυάριθμα οφέλη που προσφέρει η ΤΝ, η ΕΟΚΕ προτείνει η ΕΕ να υιοθετήσει ένα τρισδιάστατο πλαίσιο για τη βιώσιμη ανάπτυξη ως κατευθυντήρια προσέγγιση: «Εάν η ΤΝ ωφελεί την κοινωνία -υπό το πνεύμα της αειφόρου ανάπτυξης- δημιουργώντας οικονομική ευμάρεια, κοινωνική ευημερία και υγεία, καθώς και περιβαλλοντικά οφέλη, μπορεί να αναγνωριστεί ότι ‘κάνει καλό’», δηλώνει η εισηγήτρια της γνωμοδότησης Kylä-Harakka-Ruonala. Κατ’ αυτόν τον τρόπο μπορούν οι ευρέως διαδεδομένοι φόβοι σχετικά με την ΤΝ να ξεπεραστούν. (dm)